Уварваўся ў паліцэйскі ўчастак. Як экс-кіраўнік Беларусі спрабаваў затрымаць перабежчыкаў на Захад
Гісторыя са спартсменкай Крысцінай Ціманоўскай прымусіла згадаць і іншыя гісторыі пабегаў. Паўстагоддзе таму аднаму з перабежчыкаў спрабаваў перашкодзіць экс-лідар Беларусі Панцеляймон Панамарэнка. Расказваем падрабязнасці.
Першая асацыяцыя з Панамарэнкам — прынамсі, у мінчукоў — гэта вуліца, названая ў яго гонар. Сам ён даўно забыты, але калісьці ягонае імя грымела.
Панамарэнка ўзначальваў беларускую кампартыю ў 1938-1947 гадах. Пры ім адбылося ўз'яднанне Заходняй Беларусі і БССР, пайшлі на спад рэпрэсіі. Хоць менавіта Панамарэнка прапаноўваў Сталіну арыштаваць Янку Купалу, Якуба Коласа і іншых пісьменнікаў, якія засталіся на волі пасля піку рэпрэсій.
Сталін спецыяльна адзначаў Панамарэнку ў супрацьвагу кіраўніку Украіны Мікіту Хрушчову. Калі апошні прыйшоў да ўлады ў Крамлі, кар'ера экс-лідара БССР была прадвызначана.
Расстрэльваць чыноўнікаў ужо перасталі, таму Панамарэнку адправілі ў ссылку: паслом у Польшчу, потым у Індыю, а пасля і ў Нідэрланды. У апошняй краіне ён папрацаваў усяго некалькі гадоў і быў аб'яўлены «персонай нон-грата».
У 1961 годзе Нідэрланды наведалі вучоныя Голубы, якія працавалі ў Істытуце хіміі Акадэміі навук СССР у Свярдлоўску (цяпер Екацерынбург). Падчас візіту Аляксей Голуб папрасіў палітычны прытулак.
Жонка Голуба вырашыла дзейнічаць гэтак жа.
«Камерсант» сцвярджаў, што Панамарэнка асабіста ўступіў у бойку з паліцыяй на вуліцах Амстэрдама, імкнучыся перахапіць перабежчыцу.
Але ў гістарычнай літаратуры гэта гісторыя пададзена з іншымі акцэнтамі. Маўляў, жонку Голуба прывялі ў аддзяленне паліцыі аэрапорта ў Амстэрдаме і спыталі, ці жадае яна вяртацца ў СССР.
Тым часам у аддзяленне паліцыі ўварваліся 10 супрацоўнікаў савецкага пасольства на чале з Панамарэнкам. Пачалася бойка, паліцэйскі ўдарыў пасла ў твар.
Але жонку Голуба сілай завялі ў офіс «Аэрафлота».
У любым разе жонка Голуба ўрэшце заявіла, што хоча вярнуцца ў СССР. Праз паўгады ў Савецкі Саюз вярнуўся і сам Голуб.
Ён выступіў на дзвюх прэс-канферэнцыях, паведаміў, што яго схапілі спецслужбы НАТА і раскаяўся. Але неўзабаве яго затрымалі і далі шэсць гадоў, якія Голуб адседзеў цалкам.
Пасля вызвалення працаваў на дробных пасадах у сферы навукі. Пасля распаду СССР яго рэабілітавалі. У 2000-м Голуб загінуў — упаў на рэльсы метро (напэўна, перажыў сардэчны прыступ). Што адбылося з жонкай Голуба, гісторыкі не паведамляюць.
Гэта гісторыя падарвала і кар'еру Панамарэнкі. Неўзабаве яго адправілі працаваць выкладчыкам. Ён памёр у 1984 годзе.
Цяпер чытаюць
Каля Сафіі ў Полацку паставілі помнік лётчыкам Нічыпарчыку і Куканенку. Але нават не самалёт той мадэлі, на якой яны загінулі, а аэраплан сталінскага часу2020
Каментары