Rheinmetall прапануе падрыхтаваць сотні модульных заводаў па вырабе паліва з вадароду. Яны ўратуюць у выпадку жорсткай вайны з Расіяй
Еўропа ўваходзіць у перыяд, калі пытанне паліва становіцца не толькі эканамічным, але і экзістэнцыйным. Вайна ва Украіне і асабліва спроба «халадамору» гэтай зімой паказала, што рэжымы Пуціна і Лукашэнкі гатовыя на ўсё. Сённяшні стан еўрапейскай энергетычнай бяспекі выклікае сур'ёзную заклапочанасць у аналітыкаў і прадстаўнікоў абароннай прамысловасці. Прамысловасць прапанавала рашэнне.
Як заявіла ў інтэрв'ю каналу NTV.de кіраўніца праграмы па вадародных тэхналогіях і зелёным паліве нямецкай абарончай кампаніі Rheinmetall Шэна Брытцэн, еўрапейскіх запасаў паліва хопіць максімум на тры месяцы інтэнсіўных баявых дзеянняў. Калі гэты тэрмін скончыцца, склады апусцеюць, і армія разам з цывільным сектарам — ад танкаў і знішчальнікаў да бальніц і экстранных службаў — апынецца на мяжы поўнага калапсу.
Нягледзячы на глабальны трэнд на электрамабільнасць, перавесці цяжкую вайсковую тэхніку на акумулятары пакуль фізічна немагчыма.
Простая арыфметыка паказвае: баявы танк «Леапард-2» спажывае каля сямі літраў дызеля на адзін кіламетр у баявых умовах. Калі паспрабаваць замяніць гэтую энергію электрычным прывадам, вага танка павялічылася б з цяперашніх 70 тон да непад'ёмных 105 тон выключна з-за памераў батарэі.
Таму вадкія вуглевадароды застаюцца самым кампактным і эфектыўным спосабам транспартавання энергіі на поле бою. Аднак залежнасць ад выкапнёвага паліва робіць Еўропу ўразлівай: рэгіён імпартуе каля 98% неабходнай нафты і 88% газу.
Хрыбет паліўнай сістэмы — гэта ўсяго каля 60 нафтаперапрацоўчых заводаў. Канцэнтрацыя вытворчасці робіць іх ідэальнымі мішэнямі. Вопыт вайны ва Украіне паказвае, што ўдары беспілотнікаў па энергетычнай інфраструктуры сталі руцінай: Расія ўжо страціла каля 15% сваіх нафтаперапрацоўчых магутнасцяў менавіта з-за такіх нападаў.
Канцэпцыя «энергаастравоў»
Каб вырашыць праблему залежнасці і ўразлівасці, прадстаўнікі абароннага сектара і распрацоўшчыкі чыстых тэхналогій прапануюць стварыць сетку аўтаномных «энергетычных астравоў». Гаворка ідзе пра дэцэнтралізаваную вытворчасць сінтэтычнага паліва (e-fuels) на аснове зялёнага вадароду.
Ідэя заключаецца ў выкарыстанні аднаўляльных крыніц энергіі — ветру і сонца. Галоўная перавага гэтых рэсурсаў у іх паўсюднасці і «абыякавасці» да палітычнай сітуацыі: яны даступныя заўсёды, незалежна ад таго, ідзе вайна ці пануе мір.
Прапанаваная кампаніямі Rheinmetall і Sunfire схема прадугледжвае будаўніцтва сотняў невялікіх модульных заводаў. У адрозненне ад гіганцкіх НПЗ, якія вырабляюць па 100 000 тон паліва ў год і патрабуюць масіўных энергавыдаткаў (каля 200 ветракоў), модульная ўстаноўка разлічаная на 5 000 тон і можа сілкавацца ўсяго ад дзесяці ветрагенератараў.
Дзякуючы малым памерам і незалежнасці ад вонкавых паставак, гэтыя станцыі значна складаней знішчаць масавымі нападамі, пры гэтым у выпадку неабходнасці войскі заўсёды будуць знаходзіцца ў радыусе 50‑-100 км ад крыніцы запраўкі.
Кошт бяспекі і пытанне часу
Тэхналогіі для рэалізацыі гэтага плана ўжо існуюць і правераныя. Напрыклад, у Іспаніі ўжо запускаюцца праекты па вытворчасці сінтэтычнай газы і вадароду магутнасцю сотні мегават. Аднак галоўнай перашкодай застаецца кошт.
Літр сінтэтычнага паліва сёння каштуе 4—5 еўра. Пры маштабаванні вытворчасці цану можна знізіць да 1—2 еўра, але для гэтага неабходныя першапачатковы штуршок і дзяржаўная падтрымка. Рынак сам па сабе не пачне купляць дарагое паліва, калі ёсць танныя аналагі, нават калі на коне стаіць нацыянальная бяспека.
Каб забяспечыць абароназдольнасць Еўропы, неабходная вытворчая магутнасць у памеры мінімум 20 мільёнаў тон сінтэтычнага паліва за год. Для адной толькі Германіі гэта азначае ўстаноўку электралізёраў агульнай магутнасцю 7—8 гігават.
Ацэначны кошт стварэння такой сеткі для ўсёй Еўропы складае каля 400 мільярдаў еўра (для Германіі — 30—50 мільярдаў). Гэта велізарныя грошы, але эксперты параўноўваюць іх з іншымі выдаткамі: напрыклад, толькі на будаўніцтва бамбасховішчаў у Германіі плануецца выдзеліць 30 мільярдаў еўра. Лагічнае пытанне: навошта людзям сховішчы, калі яны будуць сядзець там у холадзе і цемры з-за адсутнасці паліва?
Часу на развагі застаецца няшмат. Паводле ацэнак НАТА, рэжым Пуціна можа аднавіць свой наступальны патэнцыял на працягу пяці гадоў. Менавіта столькі часу патрабуецца Еўропе, каб пабудаваць прапанаваную сетку энергаастравоў, калі пачаць дзейнічаць неадкладна.
Пераход на сінтэтычнае паліва разглядаецца не толькі як экалагічны праект, але і як спосаб пазбавіцца ад двайной залежнасці: спачатку ад расійскіх энерганосьбітаў, а цяпер — ад амерыканскага звадкаванага газу, цэны на які схільныя да валацільнасці, а пастаўкі залежаць ад палітычных адносін.
Такім чынам, «зялёны пераход» ператвараецца з пытання клімату ў пытанне выжывання. Здольнасць «пратрымацца» — гэта таксама вайсковая характарыстыка, і аўтаномная энергасістэма можа стаць вырашальным фактарам у будучых канфліктах.
Музыка Цім Суладзэ: Розніца 30 гадоў — тое, што адпавядае маім уяўленням пра адносіны38
Каментары