Mikita Lichavid: «Mama, nie chvalujsia — ja dychaju ŭ fortku»

Alena Lichavid raspaviadaje pra toje, jakim ubačyła svajho syna i što viedaje pra jaho budni ŭ źniavoleńni.

Asudžany za ŭdzieł u «masavych biesparadkach» Mikita Lichavid adbyvaje pakarańnie ŭ Navapołackaj kałonii. Tudy jaho etapavali 7 traŭnia i ŭžo praz dva dni jon patrapiŭ na 10 sutak u štrafny izalatar. Adbyŭšy heta pakarańnie, praz sutki znoŭ patrapiŭ u ŠYZA ŭžo na 15 sutak. Tam jon sustreŭ svoj 21-y dzień narodzinaŭ. Taki «padarunak» administracyja kałonii padniesła chłopcu za jaho pratest suprać niespraviadlivaha sudovaha prysudu. Adzinym radasnym momantam u śviatočny dzień dla Mikity stała sustreča z mamaj.

— Kali my źbiralisia na spatkańnie 27-ha traŭnia, to papiarednie patelefanavali i daviedalisia ab tym, što Mikita znoŭ u ŠYZA, atrymaŭ 15 sutak. Administracyja kałonii pastaviła nas pierad vybaram — puścić na spatkańnie abo advakata, abo mianie. I jany sami prapanavali, kab pryjechała maci — jak by ŭ vychavaŭčych metach. Ja pajechała.

Spatkańnie doŭžyłasia hadzinu ŭ kabiniecie ŭ namieśnik načalnika kałonii pa vychavaŭčaj častcy. A pierad hetym adbyłasia hutarka z načalnikam kałonii. Jon pierapyniŭ svaju naradu i pajšoŭ na toje, kab sa mnoj pahavaryć. Skazaŭ, što ŭsio razumieje, interniet i haziety čytaje i, naturalna, u kursie ŭsiaho taho, što adbyvajecca. Skazaŭ, što razmaŭlaŭ ź Mikitam i razumieje, što jon nie kryminalnik i takich, jak jon, šmat, i da ich takija jašče pryjeduć ...

Dzieści ja i kiraŭnictva kałonii razumieju: zapluščyć vočy na toje, što Mikita admaŭlajecca vykonvać umovy kałonii, jany nie mohuć, tamu što na jaho hladziać inšyja. I kab nie pajšła chvala, naturalna, jany ŭžyvajuć da jaho takija miery pakarańnia. I ŭ razmovie načalnik kałonii daŭ zrazumieć, što pakul jon prymianiaje da Mikity bolš miakkija miery, a moža prymianić i bolš žorstkija. Ale kudy ŭžo bolš žorstka — mnie ciažka skazać.

— Za miesiac znachodžańnia ŭ kałonii Mikitu daviałosia paspytać niamała. Jakim Vy ŭbačyli svajho syna, jon niešta raskazvaŭ pra ŠYZA?

— Na spatkańnie jon pryjšoŭ u śpiecyjalnaj vopratcy — usio takoje šyrokaje, a na im jano ŭvohule bałachonam usio visić. Na śpinie vialikimi litarami napisana «ŠYZA». Źniešnie jon schudnieŭ — ad majho dziciaci zastałasia pałova. U Mikity i tak hłyboka pasadžanyja vočy, a ciapier zdajecca, što jany kudyści pravalilisia. Ciomnyja kruhi pad vačyma, usio niejkaje vostraje stała — nos, padbarodździe, ščoki zapali. I vielmi chałodnyja ruki, tonkija, schudniełyja, palcy doŭhija. I ja ich usio raścirała, kab choć niejak sahreć.

Viedaju, što na vulicu ich vyvodziać raz na tydzień, i Mikita skazaŭ: «Mama, nie chvalujsia — ja dychaju ŭ fortku». Mabyć, u izalatary jość niejkaje vakienca, praź jakoje pastupaje pavietra. I, nakolki mnie viadoma, charčavańnie ŭ ŠYZA horšaje, čym dla ŭsich u atradzie.

U Mikity zachvorvańnie vačej (pryrodžany astyhmatyzm) i prablemy z pazvanočnikam. I, naprykład, na «Vaładarcy», dzie jon prabyŭ piać miesiacaŭ, škonki, na jakich tam śpiać, mietr siemdziesiat daŭžynioj i z prypadniatym «padhałoŭnikam», a ŭ jaho rost mietr dzievianosta piać. I ŭ adnym liście, kali jaho pieraviali z Žodzina ŭ Minsk na Vaładarskaha, jon napisaŭ: «Zaŭtra adpraŭlajuć chłopca ŭžo pa etapie i ja pieralahu na jaho łožak, jon zboku, dzie možna vyprastać nohi». A jak ciapier u kałonii z hetym, nie viedaju. Bolš pra ŭmovy utrymańnia ja ničoha nie mahu skazać, tamu što za hadzinu ja navat niejak nie raspytała pra ŭsio. Padčas spatkańnia chaciełasia bolš pahavaryć ź im pra toje, što jon źbirajecca rabić i niejak uhavaryć jaho zaniać inšuju pazicyju. Bo pastajannaje znachodžańnie ŭ ŠYZA zdaroŭja nie dadaść, heta zrazumieła.

— A, zychodziačy z taho, što Vy ŭbačyli tam, što možacie skazać pra ŭmovy ŭ hetaj kałonii?

— Pa-pieršaje, terytoryja kałonii akružanaja zavodami — z adnaho boku naftapierapracoŭčy «Naftan», z druhoha — chimičny «Palimir». Jak kaža Mikita, za płotam kałonii — vialiki samahonny aparat. Ja takoha nikoli nie bačyła: my chvilin dziesiać tolki ŭzdoŭž zavoda jechali i tam usio truby, truby, niejkija jomistaści, znoŭ truby. I pavietra niejkaje kisłaje — ci to kisłata, ščołak, niejkaja chimija. Kali my padjechali da kałonii, kisłatoj pachła nie mocna. Ale sam vychavaciel skazaŭ, što kali źmianiajecca nakirunak vietru, hety pach uzmacniajecca.

Na maju prośbu pra pieradaču filtra dla vady mnie adkazali, što nikoli takoha nie brali i heta tolki z dazvołu kiraŭnictva. Spytali, a što nie tak z vadoj. Kažu, što raz takoje pavietra, to adbyvajucca niejkija vykidy, i ja nie dumaju, što jość dobraja ačyščalnaja sistema. Kažuć, maŭlaŭ, my ž pjom. Ja kažu, što vy pryjšli, zakipiacili, uviečary syšli dadomu, a jany 24 hadziny i pjuć hetuju vadu, i myjucca. Tamu budu razmaŭlać z kiraŭnictvam, kab pryniali ŭ mianie hety filtr dla vady ...

Pa-druhoje, terytoryja kałonii maleńkaja. Ja spytała, ci jość u ich niejkija spartovyja placoŭki — akramia valejbolnaj, ničoha niama, tamu što niama miesca, jak mnie skazali. Naohuł turma raźmiaščajecca ŭ byłych barakach dla budaŭnikoŭ, jakija budavali hety zavod. Budynki stareńkija, afarbavanyja ŭ bieły koler. Kala administracyjnaha budynka jość niejkija drevy, jalinki, hazončyki. A ŭžo kali mianie viali pa terytoryi, bačyła budynak adnaho z atradaŭ: aharodžany sietkaj, vakoł asfalt i piasok sa žviram, heta značyć, niama ni dreŭ, ni inšaj raślinnaści. Dy i pra jakuju raślinnaść moža iści havorka, kali vakoł dva zavody. I, jak mnie skazali ludzi, dzieci ŭ Navapołacku ad naradžeńnia pakutujuć ad vielmi mocnaj alerhii. Značyć, heta pavietra drenna adbivajecca na zdaroŭi. Ekałohija, zrazumieła, tam niadobraja.

— Vy skazali, što chacieli ŭhavaryć Mikitu zaniać inšuju pazicyju...

— Tak. U kałonii jon pradstaŭlajecca niezakonna asudžanym, nie padpisvaje papiery. Jon padymajecca zranku, vychodzić na zaradku — ale staić. Kali ŭ jaho pytajucca, čamu jon staić i nie robić praktykavańni, jon adkazvaje, što pakul ź jaho nie zdymuć abvinavačvańnie, jon niezakonna asudžany i ich umovy vykonvać nie budzie. Heta značyć, takim sposabam jon sprabuje pratestavać. Ja ź im razmaŭlała pra heta i jon kaža: «Mama, mnie nie ciažka padniać ruki, ale, padniaŭšy, ja pryznaju prysud zakonnym» ...

Sustreča z synam u mianie była 27 traŭnia, u dzień narodzinaŭ Mikity, a 26-ha byli vyniesienyja prysudy Statkieviču, Usu, Bułanavu, Kłaskoŭskamu, i jon u mianie spytaŭ pra prysudy. Nie skazać ja nie zmahła, tamu što jon vydatna viedaje, što ja ŭ kursie. I kali jon daviedaŭsia, što Usu dali piać z pałovaj hadoŭ, kaža: «Mama, i za što? A ty ŭ mianie pytaješsia i kažaš padniać ruki ...» I što jamu na heta zapiarečyć?

Ja razumieju, što heta taki jaho sposab baraćby, ale ž nie tam treba zmahacca. Ja jamu kazała, što, kab niešta źmianić u sistemie, ty pavinien być, pierš za ŭsio, zdarovy. Kali ty chočaš niešta mianiać — to nie tam. Tam ty pavinien naadvarot dakazać, što ty lepšy za ŭsich, rabić zaradku, vučycca ... Jon skazaŭ: «Mama, u mianie jość adzinaccać sutak, ja padumaju». Jaho 7 červienia vypuścili u 20:10. I, naturalna, ja jamu kažu, što nichto ciabie nie prymušaje źmianić svaim pryncypam, pohladam — zrabi ty hetuju zaradku dla siabie, heta ŭsio časova ... Spadziajusia, viadoma, što jon mianie pačuŭ.

P. S.: Užo paśla zapisu hetaha intervju, 9 červienia, stała viadoma, što Mikita Lichavid iznoŭ źmieščany ŭ štrafny izalatar, hetym razam na 5 sutak.

Hladzi jašče: Błohier Budzimir zaklikaje padtrymać Mikitu Lichavida

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0