Impieratarskaha pinhvina i antarktyčnaha marskoha kocika pryznali vidami pad pahrozaj źniknieńnia

Źmiena klimatu ŭ Antarktydzie pryvodzić da takich transfarmacyj marskoha lodu, jakija, zhodna z prahnozami, skarociać kolkaść impieratarskich pinhvinaŭ napałovu da 2080‑ch hadoŭ. U toj ža čas pamianšeńnie dastupnaści karmavoj bazy ŭžo pryviało da 50‑pracentnaha źnižeńnia kolkaści antarktyčnych marskich kocikaŭ z 2000 hoda.

«Pa miery taho jak krainy rychtujucca sabracca ŭ mai na Kansultatyŭnuju naradu pa Antarktyčnaj damovie, hetyja acenki dajuć klučavyja danyja dla pryniaćcia rašeńniaŭ u dačynieńni da hetaha vieličnaha kantynienta i jaho dziŭnaha žyviolnaha śvietu, — kaža doktar Hretel Ahiłar, hienieralny dyrektar MSAP. — Rola Antarktyki jak «ledzianoha vartavoha» našaj płaniety niezamiennaja: jana prynosić čałaviectvu nieźličonyja vyhady, stabilizuje klimat i słužyć prytułkam dla ŭnikalnaj faŭny».

Z-za źmianieńnia klimatu ŭzrastaje ryzyka hibieli ptušaniat pinhvinaŭ ad utapleńnia

Impieratarski pinhvin u Čyrvonym śpisie MSAP pieraviedzieny z katehoryi «blizki da ŭraźlivaha stanovišča» ŭ katehoryju «znachodzicca pad pahrozaj źniknieńnia» na padstavie prahnozaŭ, zhodna ź jakimi jaho papulacyja skarocicca napałovu da 2080‑ch hadoŭ.

Spadarožnikavyja zdymki pakazvajuć, što tolki ŭ pieryjad z 2009 pa 2018 hod kolkaść vidu skaraciłasia prykładna na 10 pracentaŭ, što adpaviadaje bolš čym 20 tysiačam darosłych pinhvinaŭ. Pavodle źviestak MSAP, hałoŭnaja pryčyna — zaŭčasny raspad i tajańnie marskoha lodu, płošča jakoha z 2016 hoda apuskajecca da rekordna nizkich značeńniaŭ.

Impieratarskim pinhvinam nieabchodny prypajny lod — marski lod, «prymacavany» da bierahavoj linii, dna akijana abo ajśbierhaŭ, jakija sieli na miel. Jon słužyć miescam žyćcia dla ich ptušaniat i padčas lińki, kali ptuški hublajuć vodaniepranikalnaść apiareńnia. Kali lod razburajecca zanadta rana, heta moža stać pryčynaj hibieli ptušak.

Madelavańnie papulacyi pakazvaje: biez rezkaha i hłybokaha skaračeńnia vykidaŭ parnikovych hazaŭ kolkaść impieratarskich pinhvinaŭ budzie imkliva padać na praciahu ciapierašniaha stahodździa.

«Pieravod impieratarskaha pinhvina ŭ katehoryju vidaŭ, jakija znachodziacca pad pahrozaj źniknieńnia, — heta surjoznaje papiaredžańnie: źmianieńnie klimatu paskaraje kryzis vymirańnia ŭ nas na vačach. Uradam treba dziejničać užo zaraz, kab u terminovym paradku dekarbanizavać našy ekanomiki», — zajaŭlaje Marcin Charpier, vykanaŭčy dyrektar BirdLife International.

Rost tempieratury akijana skaračaje karmavuju bazu antarktyčnych marskich kocikaŭ

Antarktyčny marski kocik u Čyrvonym śpisie MSAP pieraviedzieny z katehoryi «vyklikaje najmienšyja aściarohi» ŭ katehoryju «znachodzicca pad pahrozaj źniknieńnia». Jaho papulacyja skaraciłasia bolš čym na 50 pracentaŭ: z prybliznych 2 187 000 połavaśpiełych žyvioł u 1999 hodzie da 944 000 u 2025-m.

Pavodle źviestak MSAP, skaračeńnie kolkaści źviazana z rostam tempieratury akijana i pamianšeńniem płoščy marskoha lodu. Heta prymušaje kryl sychodzić na vialikija hłybini ŭ pošukach bolš chałodnaj vady, što pazbaŭlaje kocikaŭ ježy. Niedachop pažyvy kala bierahoŭ Paŭdniovaj Hieorhii pryvioŭ da rezkaha źnižeńnia vyžyvalnaści dzicianiat, z-za čaho papulacyja imkliva stareje.

Ptušyny hryp pahražaje marskim słanam

Paŭdniovy marski słon taksama pierakłasifikavany: u Čyrvonym śpisie MSAP jon pieraviedzieny z katehoryi «vyklikaje najmienšyja aściarohi» ŭ katehoryju «ŭraźlivy» paśla ŭspyšak vysokapatahiennaha ptušynaha hrypu (VPPH).

Z 2020 hoda virus pierakinuŭsia na sysunoŭ. Zachvorvańnie zakranuła čatyry ź piaci bujnych subpapulacyj. U niekatorych kałonijach jano zabrała žyćci bolš čym 90 pracentaŭ novanarodžanych dzicianiat i surjozna adbiłasia na darosłych samkach.

Raście zaniepakojenaść tym, što pa miery hłabalnaha paciapleńnia śmiarotnaść marskich sysunoŭ ad zachvorvańniaŭ budzie pavialičvacca, asabliva ŭ palarnych rehijonach, dzie žyvioły raniej amal nie sutykalisia z takimi patahienami.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0