Muziej biełaruskaj dziaržaŭnaści: zahady z Pahoniaj, hieroj Biełarusi Prakapovič i Dobry anioł miru
Ekskursija pa muziei ŭ Administracyi prezidenta.
Jak patrapić u Muziej sučasnaj biełaruskaj dziaržaŭnaści? Praściej prostaha! 10.000 kaštuje ŭvachodny kvitok dla darosłaha, 5 tysiač — dla dziciaci i ŭ 20 tysiač abyjdziecca ekskursijnaje absłuhoŭvańnie na ŭsiu hrupu. Plus hałaŭny bol u vyhladzie daviedki z ukazańniem numara pašparta, adrasa prapiski i inšych asabistych dadzienych kožnaha naviednika, a potym trochdzionnaja pravierka ŭsiaho hetaha dabra ŭ słužbie biaśpieki prezidenta. I ŭsio — možna iści ŭ muziej!
Uvodnaja zała. Jak vyhladaje «nacyjanałka» u «razumnym śviatle»
— Sami bačycie, pracedura praniknieńnia ŭ naš muziej dosyć składanaja, ale mahčymaja.Heta muziej sučasny, u im vykarystoŭvajucca sučasnyja technałohii, heta muziej XXI stahodździa, jaki adlustroŭvaje sučasnuju historyju Biełarusi ad 1991 hoda, ad abviaščeńnia niezaležnaści da našaha času, — takimi słovami sustreŭ nas na siomym paviersie zahadčyk Muzieja sučasnaj biełaruskaj dziaržaŭnaści Siarhiej Biaspanski.
Pravodziŭ ekskursiju rabotnik muzieja Siarhiej Sakovič. Jak raspavioŭ małady čałaviek, my ŭ hetych załach ŭžo daloka nie pieršyja. Jon sam prezidenckuju ekskursiju nie vadziŭ, zatoje kitajskaj delehacyi pra sučasnuju biełaruskuju dziaržaŭnaść raspavioŭ.
Siarhiej Sakovič, zipad-am u rukach, pravodzić nas va ŭvodnuju zału, jakaja musić «padrychtavać da asnoŭnaj ekspazicyi».
— Tut pradstaŭlenyja 10 makietaŭ architekturnych pomnikaŭ, siarod jakich jak budynki, uźviedzienyja ŭ pieryjad niezaležnaści, tak i rekanstrujavanyja pomniki architektury.
Siarod pomnikaŭ, našaha času, viadoma, centralnaje miesca advodzicca Nacyjanalnaj biblijatecy, nie abydzieny ŭvahaj i kompleksTut ža nas znajomiać z adnoj z modnych muziejnych «fišak» — sistemaj razumnaha śviatła. Padśviatlajecca tolki toj abjekt, jaki eskursovod vyłučaje, a na śpiecyjalnym ekranie źjaŭlajecca videarolik pra abrany ekspanat.«Minsk-Arena» .
Va ŭvodnaj zale my vyjavili i hierby biełaruskich haradoŭ.U infakijoskach možna znajści infarmacyju pra historyju ich stvareńnia, i navat mulciki «Biełaruśfilma» pra biełaruskuju hieraldyku ź sieryi «Apovieść minułych časoŭ» pahladzieć.
Pieršaja zała: z čaho pačynajecca radzima…
Z ŭstupnaj zały ŭzdymajemsia na vośmy pavierch. Pieršaja paŭnavartasnaja muziejnaja zała «pryśviečanaja stanaŭleńniu sučasnaj biełaruskaj dziaržaŭnaści, a taksama asnoŭnym atrybutam dziaržaŭnaści».
Čaho tut tolki niama! Tut tabie i dekłaracyja «Ab dziaržaŭnym suvierenitecie BSSR», i zakon ab pierajmienavańni BSSR u «Respubliku Biełaruś». Takija atrybuty taho času, jak kartki pakupnikoŭ, tałony i kupony, taksama nie zabytyja.
Hladziš i bačyš za muziejnym škłom śviedčańni taho, što ŭ 1994 hodzie prajšli vybary, bačyš zhodu deputata Alaksandra Łukašenki bałatavacca ŭ prezidenty i pratakoł, ź jakoha zrazumieła, što prezidentam staŭ mienavita jon. Pradstaŭlena i prahrama kandydata ŭ prezidenty Łukašenki.
— A Kiebiča, naprykład, prahrama, nie pradstaŭlena?
— Jak bačycie — niama. Nie dazvalajuć ekspazicyjnyja płoščy pradstavić uvieś materyjał, jaki ŭ nas nazapasiŭsia, — adkazvaje ekskursavod. — U asnoŭnym, my sprabujem pašyryć ekspazicyju z dapamohaj vykarystańnia multymiedyjnych praduktaŭ. U infakijoskach vy možacie pahladzieć roliki ab pačatku
Užo paśla ekskursii zahadčyk muzieja Siarhiej Biaspanski zaŭvažyć:
multymiedyjnaj infarmacyi ŭ infakijoskach — na 23 hadziny i jašče 40 chvilin prahladu.Darečy, vykarystanyja kadry trapili siudy ź dziaržynskaha archiva fotavideachroniki.
Jašče niekalki krokaŭ, i my kala trybuny, dzie prynosiŭ prysiahu paśla apošnich vybaraŭ Alaksandr Łukašenka.Usio tak blizka, što chočacca navat samomu ruku na hetuju trybunu pakłaści… Chočacca i kolecca.
Eskursovod tłumačyć, što
apošni akt prysiahi biełaruskamu narodu kiraŭnik dziaržavy padpisvaŭ ručkaj «Parkier».
Tut možna ŭbačyć i zahady z hierbami-«Pahoniami», jakija kažuć ab źmienie dziaržaŭnaj simvoliki.Nastupnyja pa časie zahady, samo saboj, ź ciapierašnim hierbam. Praŭda,
pieršaj Kanstytucyi niama, jość tolki dziejučaja — z papraŭkami.
Na admysłovym stendzie pradstaŭlenyja ŭzory hałoŭnych dziaržaŭnych uznaharod, siarod ich samaja hałoŭnaja — Zorka Hieroja.
U infakijosku možna pahladzieć na fatahrafii dziesiaci hierojaŭ suvierennaj Biełarusi. Siarod ich —eks-kiraŭnik Nacbanka Piotr Prakapovič.
U dvuch krokach ad infakijoska ź bijahrafijaj Prakapoviča — biełaruskija hrašovyja znaki.
Nabor banknot Nacbanka ad «zajčykaŭ» da niadaŭniajJość tut i źlitki, i jubilejnyja maniety z zołata, srebra i płaciny, — nie ŭsie, ale ŭ asnoŭnym.200000-j kupiury.
Jość u pieršaj zale i vitryna, pryśviečanaja nacyjanalnaj biaśpiecy.Hanarovaje miesca vydzielena znakam adroźnieńnia Ministerstva abarony.
Druhaja zała: «A ŭ nas — vadapravod. Voś «.
Kročym ŭ druhuju zału. Jaje tema —
Niepadalok — makiet Astravieckaj AES i makiet ahraharadka «Vasiliški».Hety zała — takaja sabie vystava dasiahnieńniaŭ narodnaj haspadarki, nie chapaje tolki hrandyjoznych paviljonaŭ.
Zatoje praktyčna na kožnym stendzie — fotazdymak z Alaksandram Łukašenkam. Łukašenka z chlebarobami, z naftavikami, z navukoŭcami, z šachciorami…Na pytańnie, ci darečy stolki fatahrafij adnaho čałavieka ŭ adnym muziei, tutejšyja rabotniki paciskajuć plačyma i prosiać prapuścić hetaje pytańnie.
Treciaja zała: palčatki Rusłana Saleja
U treciaj zale karonnaje miesca adviedziena roli sportu ŭ žyćci sučasnaj Biełarusi. Što ž u hetaj zale jość akramia rakietki Maksima Mirnaha?
Ź cikavaha: usie try ŭznaharody Hienadzia Karatkieviča, biełaruskaha školnika, jaki try hady zapar stanaviŭsia pieramožcam mižnarodnych alimpijad pa infarmatycy.
Za škłom, pryśviečanym teatralnamu mastactvu i kiniematohrafu — sukienki hałoŭnych hieraiń z baleta «Žarści» i opiery «Karmen» Nacyjanalnaha akademičnaha teatra opiery i baleta.
Zusim blizka — makiet amfiteatra ŭ Viciebsku. Jość tut i žurnalisckija ŭznaharody konkursaŭ «Załatoje piaro», «Załataja litara» i «Televiaršynia».
Čaćviortaja zała: «Miecenat stahodździa» i «Dobry anioł miru»
U čaćviortaj zale, za vyklučeńniem kutka, pryśviečanaha asnoŭnym relihijnym kanfiesijam krainy i narodnaha stroja ź biełaruskimi ručnikami, ekspanujucca, u asnoŭnym, padarunki.
Padarunki, jakija zJak adznačajuć muziejščyki, vystaŭlena mizernaja častka.1994-ha hoda paśpieli ŭručyć biełaruskamu kiraŭniku.
Voś prezident Vieniesueły Uha Čavies uručaje Alaksandru Łukašenku Vialiki łancuh Ordena vyzvaliciela, a voś — Łancuh ordena Rycaraŭ Truny Haspodniaj ad patryjarcha jerusalimskaha, a voś uznaharody «Miecenat stahodździa» i «Dobry anioł miru» ad rasijskaj arhanizacyi «Miecenaty stahodździa» …Suvieniry ź Irana, Kitaja, Čechii i navat pamiatnaja statuetka ad telekanała
Pierahladać prezidenckija prezienty možna vielmi doŭha, adnak čas zakruhlacca i žurnalistaŭ pryvodziać u
U našpihavanym elektronnymi dzivosami muziei jość i kniha vodhukaŭ — zusim nie papiarovaja. Pieršy zapis pakinuŭ kiraŭnik dziaržavy. Adzin ź pieršych zastaŭsia i paśla taho, jak muziej naviedała delehacyja z savieta respubliki nacyjanalnaha schodu. Ad delehacyi — podpis staršyni savieta Anatola Rubinava.
Z muziejščykami ščyra: zarobki maleńkija, ale praca nie sumnaja
Rabotniki novaha muzieja raskazvajuć ab ekspazicyi z hodnaściu. Kažuć, rychtavali jaje ni mnoha ni mała — 2,5 hoda. Usie ekspanaty lubimyja i pavažanyja: i vystaŭlenyja, i tyja, što ŭ fondach (600 štuk suprać 4 tysiač).
— Składanaja praca, žyły rvalisia. Pracavali z 8 ranicy da
Raspytali my ŭ rabotnikaŭ ab tym, ci nie płanujuć jany pierajezd. Usio ž taki režymny budynak Administracyi składana nazvać prydatnym dla masavych ekskursij.
— Ja nie skažu za vialikaje načalstva, ale my svaju pracu zrabili: dali nam 5 załaŭ, my ich muzifikavali. Mahčyma, budzie raźvićcio ŭ asobnych muziejach. Pytańnie režymnaści hetaha abjekta nichto nie admienić, tamu što roznyja ludzi jość… Bo navat i ŭ najlepšych muziejach śvietu muziejnyja kaštoŭnaści pakutujuć. Kali budzie svoj budynak — budzie našmat praściej — luby čałaviek pahladzieŭ i pajšoŭ. A pakul vychodzić, što my filijał
Ja, choć i zahadčyk muzieja, nie adkazvaju za toje, što tut adbyvajecca.
Što tyčycca multymiedyjnaj načyńnia, Siarhiej Biaspanski nie śpiašajecca nazyvać jaho supiersučasnym. Maŭlaŭ, u jeŭrapiejskich muziejach i nie toje pakazvajuć.
— Ciapier prahres vielmi chutka idzie.
Siońnia my havorym, što zrabili muziej XXI stahodździa, a zaŭtra vyjavicca, što jon užo sastareŭ.
— Vam cikava tut pracavać? — pytajem u zahadčyka muziejem.
— Kali braŭsia, dumaŭ, što budzie aficyjna i niecikava. Ale ŭ pracesie pracy sutyknuŭsia z mnohim i zrazumieŭ, što jość narod, jość dziaržava i jość rečy, jakija možna hodna pakazać.
Treba skazać, što štat u novaha muzieja — prafiesijny.
Mohuć vieści ekskursii na troch movach: biełaruskaj, rasiejskaj i anhlijskaj.Abiacajuć i aŭdyjohid dla astatnich moŭ.
Ale kali pytańni žurnalistaŭ datyčacca zarobka, muziejščyki kažuć:
— Praca naša pavinna apłačvacca značna lepš. Kolki dakładna — prybiralščycy ŭ mietro atrymlivajuć bolš.Choć śpiecyfiki i adkaznaści tut bolš u razy.
My ad dušy padziakavali supracoŭnikam muzieja, pažadali dobraj, spakojnaj pracy i zaśpiašalisia ŭ redakcyju. Darečy, tak i nie ŭbačyŭšy apošnich dvuch hadoŭ z historyi sučasnaj Biełarusi.
Usio, što zdaryłasia z krainaj paśla2010-ha , pakul tolki rychtujecca patrapić pad muziejnaja škło.
Ciapier čytajuć
Halina Dzierbyš kazała prakuroru: «Jak pamru, budu da ŭsich vas nočču prychodzić». I žyćcio ŭžo dahnała jaje sudździu i śviedak. Historyja piensijanierki, jakoj dali 20 hadoŭ kałonii
Kamientary