Mova22

Junak raskazaŭ, jak kanśpiektavaŭ ruskamoŭnyja lekcyi biełaruskaj łacinkaj. Heta vyklikała damino ŭspaminaŭ z BNTU, BDTU i BDU

«Da taho ž heta vydatna raźvivaje mazhi — usim raju».

Ilustracyjnaje fota: Naša Niva

«U Biełarusi niama biełaruskamoŭnaj vyšejšaj adukacyi, zvyčajna ŭsie pradmiety pa-rasiejsku. Heta značyć, što, kab vieści kanśpiekty na svajoj movie, treba padčas lekcyi paśpiavać imhnienna pierakładać u hałavie lektara i adrazu zapisvać. Ale ja pajšoŭ dalej i staŭ kanśpiektavać rasiejskamoŭnyja lekcyi… biełaruskaj łacinkaj) Lublu pryvatnaść, — nichto nie stanie čytać. I raźvivaje mazgi — usim raju))», — zaŭvažyŭ Illa Siŭcoŭ u svaim paście ŭ treds.

Historyja Illi nie tolki sabrała paŭtysiačy łajkaŭ, ale i vyklikała chvalu ŭspaminaŭ siarod karystalnikaŭ. Mnohija pačali dzialicca ŭłasnym dośviedam vykarystańnia biełaruskaj movy va ŭniviersiteckich aŭdytoryjach.

«Kali vučyŭsia ŭ BNTU, taksama amal usie lekcyi kanśpiektavaŭ na biełaruskaj movie (ale nie łacinkaj:)). Pa vyniku ani ŭ kaho nie było sumnievaŭ ab prynaležnaści kanśpiektu», — zhadvaje adzin z kamientataraŭ. Inšy dadaje: «Ja taksama)) i nie ŭsie brali śpisać))».

Byli i tyja, chto vykarystoŭvaŭ movu dla napisańnia šparhałak:

«Ja pisała biełaruskamoŭnyja «bomby» pa pilazopii, — žartaŭliva raskazvaje dziaŭčyna. — Na ekzamienie pilozap ich zacaniŭ. Pažaliŭsia, što kali chacieŭ pierakłaści svoj kurs, to nie znajšłosia žadajučych, pastaviŭ 9».

Niekatoryja kamientatary z nastalhijaj zhadali časy, kali biełaruskaja mova ŭ vyšejšaj škole była normaj: «Skončyła fiłfak BDU ŭ 2011-m. Usie pradmiety, akramia ruskaj movy/litaratury i roznych tam palitałohij (ale takich pradmietaŭ mała było), vykładali pa-biełarusku. Dypłom taksama pisali i abaraniali pa-biełarusku. Dobryja byli časy».

Zhadvali i vykładčykaŭ, jakija zapomnilisia: «Hienadź Michajłavič Chviaśko ŭ BDTU tearetyčnuju miechaniku vykładaŭ pa-biełarusku. Padručniki taksama pisaŭ na movie».

Adzin z karystalnikaŭ adznačyŭ, što sinchronny pierakład składanych dyscyplin patrabuje vysokaha ŭzroŭniu vałodańnia movaj, i vykazaŭ svajo zachapleńnie aŭtaram tredsa:

«Va ŭniviersitecie kultury častka pradmietaŭ vykładałasia pa-biełarusku: mifałohija, etnahrafija, koleraznaŭstva i inšaje. Ale kali b mnie daviałosia pierakładać kanśpiekt pa fiłasofii na biełaruskuju, ja b zvarjacieła, uličvajučy, što lektar tupa nadyktoŭvaŭ niezrazumiełyja tezisy. Voś heta ŭ vas impet, maja pavaha!»

Praŭda, nie dla ŭsich šlach da movy byŭ prostym. Adzin z udzielnikaŭ dyskusii padzialiŭsia ščyraj historyjaj pra toje, jak sprabavaŭ całkam pierajści na biełaruskuju ŭ škole:

«A ja ŭ hetym [hodzie] pačaŭ całkam razmaŭlać pa-biełarusku ŭ škole, na ŭsich urokach i z usimi. Biełaruskuju, na ščaście, viedaju vielmi dobra, tamu nie ciažka było. Ale, na vializny žal, zdaŭsia. Zrazumieŭ, što ciažka kamunikavać pa-biełarusku, kali ŭsie pa-rasiejsku. Spadziajusia, što ŭsio ž chopić maralnaj mocy i ja zmahu znoŭ pačać rabić usio pa-biełarusku, ale ŭžo va ŭsim žyćci». Jaho dopis sabraŭ haru padabajek.

Kamientary2

  • Łaryk
    09.04.2026
    Toje samaje rabiŭ. Akazvajecca nas šmat było.
  • Inžynier
    09.04.2026
    70-ja hady. Kanspaktavaŭ techničnyja dyscypliny pa-biełarusku.

Ciapier čytajuć

Za vybuch u minskim mietro sudzili nie tolki Kanavałava i Kavalova. Jak skłaŭsia los jašče troch fihurantaŭ spravy?7

Za vybuch u minskim mietro sudzili nie tolki Kanavałava i Kavalova. Jak skłaŭsia los jašče troch fihurantaŭ spravy?

Usie naviny →
Usie naviny

Iran znoŭ zakryŭ Armuzski praliŭ z-za dziejańniaŭ Izraila15

U Akademii navuk zaklikali biełarusaŭ aktyŭna łavić try vidy ryb5

Chłopca, jaki zastupiŭsia ŭ homielskim tralejbusie za 11‑hadovuju dziaŭčynku, znajšli, a jaje kryŭdziciela zatrymali7

Ukraincy ŭpieršyniu ŭ historyi źniščyli kapitalny most dronami. Avijaŭdary i «chajmarsy» raniej byli biaśsilnyja4

9 krain, jakija varta naviedać biełarusam u hetym hodzie. Parady ad padarožnika5

Sietka kaviarniaŭ vypuściła kubački pad Hod biełaruskaj žančyny. Ale abyšłasia bieź biełarusak11

«Pachavalnyja vianki». Ułady Hrodna spytali haradžan pra arki na hałoŭnaj vulicy. Bolš za 1000 kamientaroŭ — i amal usie suprać9

U Minsku źjaviacca novyja praviły dla šerynhavych samakataŭ i rovaraŭ

Samaja papularnaja madel aŭtamabila «Biełdžy» budzie madernizavanaja

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Za vybuch u minskim mietro sudzili nie tolki Kanavałava i Kavalova. Jak skłaŭsia los jašče troch fihurantaŭ spravy?7

Za vybuch u minskim mietro sudzili nie tolki Kanavałava i Kavalova. Jak skłaŭsia los jašče troch fihurantaŭ spravy?

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić