Адкінуўшы ідэі правядзення прэзентацыі сваіх новых кніг у месцах, да якіх публіка ўжо прывыкла, паэты Усевалад Сцебурака і Анатоль Івашчанка вырашылі правесці падзею ў клубе «Графіці».
Дзіўнае спалучэнне графіці, у наўпростым і пераносным сэнсе, з беларускай паэзіяй дакладна надавала вечару арыгінальнасці.
Гісторыя таго, як «Графіці» стала месцам прэзентацыі дзвюх новых паэтычных кніг «Хай так» і «Бег па самаадчуванні», мае ледзь не містычныя карані.
Анатоль Івашчанка: Калі здараецца так, што мы з жонкай раздаём дзетак дарагім бабулям і можам кудысьці выбрацца, то даволі часта выбіраемся ў «Графіці». Так аднойчы мы трапілі на гурт «Рэлікт». Хлопцы нам вельмі спадабаліся, усё было так файна, што на радасцях мы выскачылі не расплаціўшыся. Зранку я прачнуўся з думкай: «Ёлкі, я забыў заплаціць па рахунку»! На заўтра мы з Севам (Усеваладам Сцебуракам) адвозілі кнігі па кнігарнях. Я яму ўсё і расказаў. Ён чалавек высокіх традыцый, сказаў, што так пакідаць нельга, і мы паехалі у «Графіці», каб грошы вярнуць. І тут Сева кажа: «Глядзі, якое файнае месца, вось бы нам тут прэзентацыю зрабіць». Але нам такое шчасце не свяціла, і грошай адпаведных не было. А на наступны дзень мне тэлефануе Сева і кажа: «Як ты глядзіш на тое, каб зрабіць прэзентацыю ў „Графіці“? -„Ідзі лесам, не можа быць“. А вось атрымліваецца, што можа. А той гурт, выступ якога запланавалі на прэзентацыі, — якраз той „Рэлікт“, на які мы з жонкай трапілі. Усё, пэўна, дзякуючы таму, што я ачысціў сваю карму».
Увесь вечар гасцей імкнуліся спаіць, карэктна спакушаючы словамі «Трэба выпіць, каб пашырыць свядомасць», што большасць з асалодай і рабіла. Таму ці то піва было пад вершы, ці то вершы пад піва, ужо і не згадаеш.
У першай частцы вечара — «пафаснай і прыгожай», як назваў яе Анатоль Івашчанка, — чыталіся вершы. Анатоль, дарэчы, першым і выйшаў да публікі. Што казаць, ён трошкі хваляваўся, але трымаўся годна. Былі вершы на балючыя свядомым беларусам тэмы, вершы пра каханне, пра з’явы, пра сям’ю і дзетак (дарэчы, у Анатоля вялікая сям’я, ён мае трох дзяцей). Адным словам, быў «творчы эксгібіцыянізм», як падсумаваў сам аўтар, агаляючы асабістыя гісторыі свайго жыцця.
А вось Усевалад Сцебурака нічога не баяўся, пэўна, вопыт шоўмэнства і тамады, дае пра сябе ведаць. Сказаў, што «не хоча ператвараць вечар у ружовыя соплі і сум па бацькаўшчыне». Але без вершаў пра бацькаўшчыну ўсё ж не абышлося. Аўтар расказваў пра тое, што «цвёрда ставіць мяккі знак» у беларускай мове, згадваў пра каханне, дзяцінства і тое, што яму сніцца херня.
На прэзентацыі выступаў гурт «Рэлікт» і чытаў свае вершы Віталь Рыжкоў, а пры канцы кожны ахвочы мог задаць паэтам пытанні, што гледачы і рабілі, бо ў якасці падарунка за найлепшае пытанне давалі торбачку «Будзьма». Як сказаў Усевалад, «любое пытанне харошае, бо звычайна беларусы маўчаць», таму на падарункі не скупіліся.
Анатоль Івашчанка «Хай Так»
Пісалася кніга 7 гадоў, мае 7 раздзелаў, кожны з якіх прысвечаны нейкай падзеі. Першы верш быў напісаны 16 сакавіка, перад выбарамі 2006, і, можна сказаць, ён стаў пунктам адліку.
Пошук назвы — заўсёды вельмі пакутлівы працэс для любога творцы. У завершаным выглядзе гэтая кніга ляжала каля года, і цягам гэтага года прыдумлялася назва. Калі пачалася вёрстка кнігі, Анатоль падышоў да Алеся Пашкевіча і запытаў, як звярстаць лепш. Той уважліва паглядзеў і сказаў: «Ну, хай так». «У галаве маёй загарэлася лямпачка: у мяне якраз ёсць верш з гэтымі словамі. Гэтай назвай я перакладаю кітайскае
О мой блог
Штогадзіны абнаўляем анлайны з залаў суда,
Дзе на лавах — чарговыя ахвяры
Крывое рукі крывавага правасуддзя,
Пракручваем калёсікамі
Рэпартажы з плошчаў,
Дзе звінчваюць і пакуюць пераважна
Сяброў і блізкіх тых, што на лавах…
Прагортваем фрэндстужкі,
Гэтыя несапраўдныя спіралі часу,
Узіраемся ў запыленыя маніторы,
Гэтыя няспраўджаныя алефы,
Гэтыя люстры Абадоны,
Гэтыя чорныя вочы,
З невымернай гігабайтавай гіблынёй…
Клікаем, лайкаем, посцім, перапошчваем,
Ставім дужачкі,
Абвяшчаем фрэндацыды,
Ігнорым закатаванае
(асабліва — у вершаванай форме),
Банім, тролім, дыбрым
Ну і, вядома ж, дастаўляем.
І перш як націснуць кнопку «запосціць»,
Хрысцім манітор і чытаем малітву:
О мой блог,
Дай мне з душэўным супакоем прыняць усё, што прынясе гэты допіс
OMG
Усевалад Сцебурака «Бег па самаадчуванні»
Кніга складаецца з
Кніга адрасаваная тым, хто любіць не гульню словаў, але яснасць думкі і зразумелы змест у паэзіі.
«Асноўны пасыл? Хм… Напэўна, у тым, што прыйшоў час называць рэчы сваімі імёнамі: сяброў — сябрамі, радзіму — радзімаю, лайно — лайном. І ўвогуле, мне падаецца, мае вершы сталі больш шчырымі і менш манернымі».
Беларуская клясыка
Я цьвёрда стаўлю мяккі знак
Ва ўсіх належных словах!
Бяз знаку гэтага ніяк
Мая ня можа мова!
У «Эўропе» — сьмела стаўлю «Э»
і «Я» пішу у «клясе».
Такой граматыкі стае
На думкі ў кожным часе!
Баронім «Ё», кароцім «Ў»,
Трасянку робім моваю.
Звычайную
маю
тваю
Мы робім адмысловаю!
Чаму варта прачытаць кнігі? Напэўна, таму, што кожны дакладна знойдзе пару блізкіх вершаў і думак. Нешта падыме настрой, нешта абвострыць успаміны ці выклікае пачуцце замілавання. У любым выпадку, як кажа Усевалад Сцебурака, «так файна знайсці блізкае на роднай мове».
Цяпер чытаюць
У мінскім гандлёвым цэнтры Palazzo сабралася даўжэзная чарга. Па дармовых мядзведзікаў!3
Каментары