«Я заўсёды быў праўкраінскім чалавекам». Беларус амаль 20 гадоў працаваў у Маскве — вось што з ім адбылося пасля 2022‑га
Павел — беларус, але амаль 20 гадоў працаваў у Маскве: з 2003 і да 2022 года. Цяпер ужо ў Мінску, але ўсё яшчэ ў штаце расійскай кампаніі, піша Devby.io.
— Я пачаў працаваць яшчэ ў канцы дзевяностых, пакуль вучыўся — у маленькай кампаніі, якая займалася афшорнай распрацоўкай. Мой працадаўца меў нейкае дачыненне да БДУІР — таму ў нас працавалі і выкладчыкі, і аспіранты, і студэнты, — кажа Павел (імя зменена)
— Праграміста з мяне неяк не атрымалася, затое я быў добрым сістэмным адміністратарам — не толькі Office на камп’ютары ўсталёўваў, але і займаўся падтрымкай баз даных і нашай распрацоўкі для ERP-сістэмы, якую пазней купіла Microsoft. У мяне гэта атрымлівалася лепш, чым у іншых.
Наогул той час быў няпросты ў плане працы: людзі, як я, яшчэ не былі асабліва запатрабаваныя — у EPAM Systems і іншых буйных кампаніях вакансіі для такіх спецыялістаў з’явіліся толькі праз некалькі гадоў. Тое, што ў мяне была тады праца, — ужо шчасце.
«У Мінску я атрымліваў 350 даляраў — а ў Маскве адразу прапанавалі 1200»
У 2003 годзе адзін з маіх калегаў пайшоў з кампаніі. Шанцаў знайсці высокааплатную працу ў Беларусі па яго профілі не было — а ён быў праграмістам высокага ўзроўню, вёў праекты ў розных краінах, шмат ездзіў у камандзіроўкі. Таму ён паехаў у Маскву — і вельмі хутка знайшоў месца ў добрай кампаніі.
У канцы таго ж года ў іх звольніўся сістэмны адміністратар, і мой былы калега і сябра паклікаў мяне — пазнаёміцца, пагутарыць. Масква таго часу — «бандыцкі» горад, дзе чалавек чалавеку воўк: не будзеш пільны — падмануць. Але мне пашчасціла сустрэць там вельмі добрых, прыстойных людзей.
У Мінску я тады атрымліваў 350 даляраў — а ў Маскве, з улікам таго, што давялося б здымаць кватэру, мне адразу прапанавалі 1200, і фінансавы дырэктар (ён жа CEO) яшчэ і хваляваўся, ці дакладна хопіць.
Кампанія была невялікая — каля 30 чалавек, і я быў у ёй адзіным сістэмным адміністратарам. У мяне была магчымасць развівацца так, як я сам хацеў: я прымаў рашэнні па «жалезе» і тэхналогіях, па ўкараненні розных праграмных сістэм, а кампанія без праблем выдзяляла на гэта грошы.
Я прапрацаваў там 10 гадоў — душа ў душу з калегамі. Потым у нейкі момант паехаў у адпачынак, а калі вярнуўся, аказалася, што ўладальнік бізнэсу прадаў яго сваім знаёмым, бо страціў цікавасць. Новы кіраўнік спытаў, чым я займаўся раней, — і прапанаваў іншую працу.
Гэта кампанія была буйнейшая — толькі ІТ-аддзел больш за 100 чалавек. Там я прапрацаваў яшчэ 10+ гадоў і працую цяпер.
«Я ніколі не гнаўся толькі за грашыма»
У новай-старой кампаніі мне прапанавалі пасаду інжынера па інтэграцыі — ствараць сетку філіялаў па ўсёй краіне. Спачатку я быў адзіным спецыялістам такога кшталту, а да лютага 2022 года ўжо кіраваў цэлым аддзелам.
Я мог бы бязвыязна сядзець у Маскве і займацца выключна менеджментам — мая прысутнасць у рэгіёнах не была абавязковай. Але мне не падабалася сядзець на месцы. Я люблю падарожнічаць — і мая праца дазваляла гэта рабіць за кошт кампаніі (і нават браць з сабой жонку і дзіця не забаранялася).
Улічваючы пасаду, я выбіраў цікавыя мне месцы: Паволжжа, Урал, Байкал… Было імкненне даехаць да Уладзівастоку. Трошкі не даехаў — 750 км!
Мой заробак рос — і нармальна: ён заўсёды быў крыху вышэй за сярэдні па рынку. Але, скажам так, я ніколі не гнаўся толькі за грашыма.
Што ж здарылася, што я вярнуўся назад у Беларусь? Вайна!
«З 2014 года ўзнікалі слоўныя канфлікты з калегамі рознай ступені «ватнасці»
Ужо з 2014 года ў мяне ўзнікалі слоўныя канфлікты з калегамі — да рукапрыкладства, вядома, не даходзіла, але сутычкі былі жорсткія, бо гэтыя людзі моцна «прасякнутыя» тэлебачаннем. А я заўсёды быў праўкраінскім чалавекам.
У першыя дні поўнамаштабнай вайны я пісаў сябрам і сваякам з Украіны, а яны — мне. Вельмі перажываў за ўсіх. Ужо ў сакавіку стаў думаць пра пераезд у Мінск, тым больш што ў бацькі ў Беларусі пачаліся праблемы са здароўем — усё супала.
Тут я жыву з бацькамі: паколькі гэта прыватны дом, то і ў маёй сям’і, і ў мамы з татам ёсць па цэлым паверсе.
З пачаткам вайны мой аддзел пасадзілі на «бэнч» — не звальнялі, але і не давалі працы. І ў нейкі момант я сказаў, што мне проста так сядзець нецікава, — прапанаваў падумаць, чым яшчэ магу быць карысны кампаніі. Праца знайшлася — цяпер я, па сутнасці, DevOps.
Мая кампанія дазваляе працаваць дыстанцыйна — хоць у Краснаярску, хоць у Мінску. Наша сістэма выбудавана так, што ўсе гэтыя блакіроўкі, пра якія шмат кажуць, не перашкаджаюць мне працаваць.
Дэ-факта ў большасці кампаній у Расіі асноўным спосабам камунікацыі стаў Telegram: ад працоўных чатаў да асабістых перапісак. Спробы яго абмежаваць, вядома, ударылі па людзях. У мяне калегі ўвесь час пытаюцца: «Як у вас там, не блакіруюць?» — «Не блакіруюць!»
«Будзь у мяне выбар — я б, вядома, паехаў далей на захад»
І кампанію, і мяне задавальняе, што я ў Мінску. Калі што — самалёт або цягнік, і я ўжо сёння ці заўтра ў офісе ў Маскве.
Жонка рада, што мы з’ехалі ў Беларусь. Яна хоць і расіянка, але супраць вайны. У яе таксама шмат сяброў і знаёмых ва Украіне, уключаючы блізкую сяброўку — тая ў лютым—сакавіку 2022 года знаходзілася пад Кіевам недалёка ад Бучы.
Ваенная павестка час ад часу даганяе маю жонку — яна з невялікага пасёлка, дзе многія пайшлі на вайну: хтосьці загінуў, хтосьці трапіў у палон, і ўсё гэта пастаянна абмяркоўваецца ў сям’і — а тут жонка хоць крыху выдыхнула.
Скажу шчыра: будзь у мяне выбар — я б, вядома, паехаў далей на захад. Што мне перашкаджае — гэта тое, што грамадзянам Расіі цяпер вельмі дрэнна выдаюць шэнгенскія візы. У мяне віза ёсць, у малодшага сына — таксама, а вось жонцы не даюць.
«На жаль, ёсць перашкоды: ад узросту (47+) да сітуацыі на рынку»
Таму, хто папракне мяне, што я працягваю працаваць на Расію, скажу: так, але найперш — на сваю кампанію.
Калі пачалася поўнамаштабная вайна, я быў уражаны тым, што казалі людзі, якія раней здаваліся мне думаючымі і адэкватнымі. Некаторыя калегі мяне сапраўды расчаравалі.
Пакуль іншага працадаўцы, які мяне задавальняе, няма, я цаню тое, што ёсць: працую дыстанцыйна і з людзьмі, якіх даўно ведаю.
Большасць вакансій у Расіі цяпер — там, дзе я не хацеў бы працаваць: або ў дзяржаўных кампаніях, або ў звязаных з «абаронкай». Таксама не разглядаю сферу iGaming.
Я шукаю працу — і змяніў бы асяроддзе, калі б трапілася добрая прапанова. Але ёсць перашкоды: і ўзрост, і сітуацыя на рынку. Час ад часу адгукаюся на вакансіі, бываюць сумоўі — але ўсё гэта ў вялым рэжыме.
Ёсць яшчэ адна праблема: па досведзе я мог бы прэтэндаваць на сеньёра, але амаль на кожным сумоўі пытаюцца пра досвед з воблачнымі тэхналогіямі. Пэўны ёсць — з расійскім аналагам Amazon (Яндэкс-воблакам), але абмежаваны, бо кампанія аддавала перавагу ўласнай інфраструктуры.
«Прывык казаць праўду: з гэтымі рэчамі працаваў шчыльна, а гэтыя — толькі «кранаў»
Я не перабольшваю свой досвед на сумоўях — прывык казаць праўду. У рэзюмэ многія пішуць усё запар, а я адкрыта кажу: вось гэта ведаю добра, а гэта — толькі крыху.
Разумею, што гэта можа быць супраць мяне. Часцей атрымліваю ярлык занадта высокакваліфікаваны або ўвогуле ніякага фідбэку.
Узрост не хаваю — і сэнсу няма, калі ў рэзюмэ пазначаны год заканчэння ўніверсітэта (1999).
У першай мінскай кампаніі я пастаянна карыстаўся англійскай, але за час працы ў Расіі размоўныя навыкі пагоршыліся (тэхнічны пераклад усё яшчэ без праблем).
Дарэчы, аднойчы праходзіў сумоўе ў беларускай кампаніі. На пытанне, чаму хачу змяніць працу, адказаў: «рэгіён таксічны». У адказ мяне спыталі, чаму я так лічу — нават здзівіўся, што гэта трэба тлумачыць. Потым спыталі пра падзеі 2020 года — я зразумеў, да чаго ідзе размова, і згарнуў яе.
Каментары