Вясковец з-пад Беластока даказваў Беларусі, што дапамагаў савецкім партызанам. А калі не пракаціла, «успомніў», што належаў да Арміі Краёвай
Польшча канчаткова адмовіла 98‑гадоваму жыхару Падляшша ў кампенсацыі за палітычныя рэпрэсіі. Бо рэпрэсій у яго дачыненні не было.
Акруговы суд у Беластоку адмовіў 98‑гадоваму жыхару Падляшша J. B. у атрыманні амаль 60 тысяч еўра кампенсацыі за палітычныя рэпрэсіі. Пасля чатырох пасяджэнняў суд прызнаў: ніякай барацьбы за незалежнасць у яго біяграфіі не было — была пасляваенная сварка ў вёсцы і талент дзеда прыдумляць гісторыі.
Факты, якія суд усё ж прызнаў: 30 ліпеня 1946 года 20‑гадовага J. B. затрымалі супрацоўнікі павятовага ўпраўлення бяспекі і трымалі ў следчым ізалятары Беластока разам з суседам па вёсцы. Праз месяц адпусцілі — і адразу прапанавалі… уступіць у той жа орган бяспекі, які яго трымаў.
Усё астатняе — прыналежнасць да Арміі Краёвай, служба ў партызанскім атрадзе, допыт па артыкуле аб прыналежнасці да AK, сустрэча з суддзёй, які нібыта прыехаў на месца агалосіць яму смяротны прысуд, і нават загад выкапаць сабе магілу — суд прызнаў выдумкай.
Гісторык-эксперт Інстытута нацыянальнай памяці па пунктах разбіў версію дзеда: камандзір, на якога той спасылаўся, ніколі не карыстаўся названым псеўданімам і не кіраваў атрадам у той мясцовасці; арганізацыя, у якую нібыта ўваходзіў J. B., дзейнічала ў зусім іншых гмінах; а сусед па камеры, які, паводле дзеда, таксама быў «партызанам», праз тры месяцы пасля вызвалення сам уступіў у міліцыю — што, як адзначыў эксперт, немагчыма для чалавека з падпольным мінулым.
Дакумент, на які спасылаўся заяўнік як на доказ сваёй дзейнасці ў AK, аказаўся не афіцыйнай паперай, а запіскай на бланку складскога ўліку.
Пры гэтым суд устанавіў: у маладосці J. B. сапраўды супрацоўнічаў — але з савецкай партызанкай падчас нямецкай акупацыі, што супярэчыць мэтам AK. Пазней ён дамагаўся ветэранскага статусу і ў Польшчы, і нават у Беларусі — на падставе ўдзелу менавіта ў савецкім партызанскім руху. Але не склалася і там.
Дзеці вяскоўца прызналі, што ён не расказваў ім пра свае подзвігі. Жонка таксама заявіла, што нічога не ведае пра барацьбу мужа за незалежнасць.
Цяпер чытаюць
Раптоўна памяняўся кіраўнік Віцебскай вобласці. Прычынай назвалі хваробу 50‑гадовага Аляксандра Рагожніка3
Каментары