«Łukašenka mnie skazaŭ: «Svabodzien!» — hutarka z byłym kiraŭnikom «Ivacevičdreva» Barysam Michniukom

«Zaraz uznaharody svaje pakažu», — kaža niemałady, ale jašče dužy mužčyna, adkryvajučy adnu za adnoj šuflady stała ŭ svaim chatnim kabiniecie. Na stale źjaŭlajucca orden Pracoŭnaha Čyrvonaha Ściaha, miedal «Za pracoŭnyja zasłuhi», miedal śviatoj vialikapakutnicy Anastasii Vyzvalicielnicy viaźniaŭ…

Ahułam — bolš za paŭtara dziasiatka ŭznaharod, dziaržaŭnych i carkoŭnych, plus salidny stos roznych dypłomaŭ i hanarovych hramat. Jany i ŭspaminy — voś i ŭsio, što zastałosia ad paŭstahodździa pracy Barysa Michniuka — byłoha kiraŭnika «Ivacevičdreva», jakoha ŭ 2012-m z hańbaj zvolniŭ Alaksandr Łukašenka.

«Nu, dyrektar, nie viedaju, što ty tut zrobiš»

«Kruta paviarnułasia maja karjera, — śmiajecca Michniuk, zhadvajučy pryznačeńnie dyrektaram łyžnaj fabryki ŭ Cielachanach u 1974. — Žonka troški piarečyła, ale ja pahadziŭsia».

Na toj momant łyžnaja fabryka była ŭ žudasnym stanie, uspaminaje Barys Michajłavič. Adnak što rabić — pryjšłosia pracavać.

U Cielachanach Michniuk pravioŭ 12 hadoŭ. Za hety čas pradpryjemstva pieraasnaścili, vypusk pradukcyi pavysiŭsia amal u čatyry razy.

«Adnojčy da nas pryjechaŭ sakratar Pinskaha harkama partyi — pahladzieć pradpryjemstva. I voś praź niekalki tydniaŭ paśla jaho vizitu mianie vyklikali ŭ ministerstva i skazali: budzieš hienieralnym dyrektaram «Pinskdreva», — raskazvaje Michniuk. — Ja spačatku pahadziŭsia. Ale potym viarnuŭsia dadomu, abmierkavaŭ z žonkaj dy vyrašyŭ ad pasady admovicca».

Adnak chutka ministerstva iznoŭ prapanavała Barysu Michajłaviču pavyšeńnie. Meblevyja i drevaaapracoŭčyja pradpryjemstvy Bresckaj vobłaści abjadnali ŭ adnu bujnuju arhanizacy «Ivacevičdreŭ», i ŭznačalić jaje pavinien byŭ Michniuk. Na hety raz jon užo pahadziŭsia.

Pavialičyć

«Voś tolki karcina na pradpryjemstvie była nieviasiołaja, — uspaminaje Barys Michajłavič. — Vytvorčaść zusim zapuścili. Byŭ vypadak — da nas pryjechaŭ staršynia Prezidyuma Viarchoŭnaha Savieta Tarazievič, ahledzieŭ usio i kaža: «Nu, dyrektar, nie viedaju, što ty tut zrobiš».

Ale pradpryjemstva Michniuk nie zhubiŭ. I pierabudovu pieražyli, i navat razvałam Sajuza skarystalisia ŭdała — zmahli nabyć abstalavańnie ź Leninhrada i Bałtyi. Pačali pracavać na ekspart — u pradpryjemstva źjaviłasia valuta. Navat u tak zvanyja «lichija 90-ja» pradpryjemstva žyło, a nie vyžyvała. Składanyja momanty, viadoma, byli, pryznajecca Barys Michajłavič, davodziłasia ličyć kožnuju kapiejku, šukać novyja rynki. Ale ž, padkreślivaje jon, zaŭsiody ŭdavałasia abychodzicca biez skaračeńniaŭ i zapazyčanaściaŭ.

«Pry Sajuzie pracavać było praściej, samo saboj. Naprykład, prablemy z pastaŭkami možna było vyrašyć z dapamohaj abkama partyi — adzinaja ž kraina. A paśla — usio, ty zastaŭsia sam, — kaža Michniuk. — Tamu byvała ciažka. Ale, ščyra kažučy, pa Sajuzie ja nie vielmi sumuju. Moža, i lepš, što Biełaruś stała samastojnaj».

Madernizacyja — pohlad znutry

Ź ciaham času abstalavańnie na pradpryjemstvie stareła, i nieadnarazova ŭźnikała pytańnie ab budaŭnictvie novaha cecha. I narešcie, kali była pryniataja taja samaja prahrama pa madernizacyi drevaapracoŭki, vyrašana było zakupać novaje abstalavańnie.

Uvohule, u halinie drevaapracoŭki pieramieny daŭno byli patrebnyja, padkreślivaje Barys Michajłavič. Ale z peŭnymi momantami jon nie zusim zhodny.

«Naprykład, pastanovu ab zabaronie zvalnieńnia, pakul nie skončycca madernizacyja, ja liču nie narmalnaj. Choć, moža, i nie było inšaha vyjścia, — kaža Michniuk. — A ciapier kiraŭnik «Barysaŭdreva» Malcaŭ pakutuje darma. Prosta znajšli kazła achviarnaha. A pracavaŭ jon ad dušy. Da taho ž, usie hetyja rašeńni jon ža nie sam prymaŭ, a jany prymalisia na radzie, dzie byŭ zadzieničany i Siamaška. Darma na Malcava paviesili ŭsich sabak — jon nie vinavaty».

Raskazaŭ Barys Michajłavič i pra zakupku novaha abstalavańnia.

«Cikava, kali Tozik byŭ pasłom u Kitai, jon prapanavaŭ zakuplać abstalavańnie tam. Maŭlaŭ, tańniej. Kiraŭniki pradpryjemstvaŭ, i ja ŭ tym liku, źjeździli ŭ Kitaj, ale toje, što tam nam pakazali — heta byŭ užo minuły etap dla nas. Pry hetym na pradpryjemstvy, dzie ŭ samich kitajcaŭ stajała niamieckaje ci amierykanskaje abstalavańnie nas nie puścili, — uspaminaje Michniuk. — Adnak ŭ apošni dzień našaha vizitu, kiraŭnictva kancerna «Biellespapierapram» nam zajaviła: ci kitajskaje, ci nijakaha! Nas było dziaviaciera hienieralnych dyrektaraŭ, i kožnaha padymali i pytalisia. I ja ščyra skazaŭ — lepš tady ničoha nie nabyvać. Uvohule, pahadziŭsia z takoj prapanovaj tolki adzin dyrektar — kiraŭnik «Babrujskdreva». Dyk, nakolki ja viedaju, toje kitajskaje abstalavańnie ŭ ich i da hetaha času jašče nie zapuščana».

Karaciej, pradpryjemstvy ŭsio ž atrymali dazvoł na zakupku niamieckaha abstalavańnia. Na «Ivacevičdrevie» spačatku płanavali tolki novuju liniju pa vytvorčaści DSP, ale, jak kažuć, apietyt prychodzić padčas ježy.

«Kali DSP, dyk treba jaho łaminavać. Kali łaminavać — treba vyrablać smoły. A jašče i ekanomić resursy — treba enierhietyčnaja ŭstanoŭka… Karaciej, prajekt razrośsia. Na staroj terytoryi miesca ŭžo nie chapała. Znajšli novaje miesca, i vyrašyli budavać usie tam», — raskazvaje Michniuk.

Ale, kaža Barys Michajłavič, rabotniki Pinskaha budtresta, jaki zajmaŭsia ŭźviadzieńniem novaha zavoda, da svajoj pracy stavilisia prosta žudasna — rabili ŭsio i niajakasna, i nie ŭ termin. Prablemy byli i z padłohaj, i z dacham, i sa stolaj…

«Naprykład, amal hiektar padłohi zrabili nie z cemientu, a z budaŭničaha rastvoru. Pryjšłosia ŭzryvać i pierarablać. Za dach my zmahalisia amal hod, pakul budaŭniki narešcie likvidavali ŭsie praciečki», — kaža Michniuk.

Ale budoŭla narešcie skončyłasia, i letam 2012 hoda novy cech pačaŭ pracu. Niahledziačy na ŭsie ciažkaści, terminy byli vykananyja.

Padrychtoŭka da ŭłasnaha zvalnieńnia

U kancy žniŭnia 2012 hoda Barys Michajłavič parvaŭ achiłava suchažylle. I ŭ kastryčniku jon byŭ vymušany lehčy na apieracyju. Jana prajšła nie vielmi ŭdała, chadzić jamu było ciažka. Ale ŭ listapadzie jon usio ž vyjšaŭ na pracu — stała viadoma, što chutka pahladzieć na novabudoŭlu pryjedzie Łukašenka.

Tamu bolšuju častku času Michniuk pravodziŭ na novym zavodzie. Pa jaho słovach, praca tam išła, i išła niabłaha. Nabrali kala 200 čałaviek, ale pieršyja niekalki miesiacaŭ, pakul abjomy vytvorčaści byli małyja, zarobkam ich zabiaśpiečvaŭ mienavita stary kompleks.

«Rentabielnaść na im była kala 13%. 17 miljardaŭ rubloŭ na depazicie!» — z honaram kaža Michniuk. Prablem ni na adnym z dvuch zavodaŭ nie było, padkreślivaje jon.

Nieŭzabavie pierad vizitam Łukašenki «Ivacevičdreŭ» naviedaŭ pieršy namieśnik premjer-ministra Siamaška. Na zavodzie praviali «hienieralnuju repietycyju», usio było prybrana, ludzi pracavali. «Da vizitu kiraŭnika dziaržavy byli hatovyja», — kaža Michniuk.

Tady jon jašče nie viedaŭ, što paśla hetaha vizitu na jaho biezdakornaj karjery budzie pastaŭlena kropka.

«Svabodzien!»

ŚMI raskazvali, nibyta Łukašenka, pralatajučy na viertalocie, zaŭvažyŭ biezhaspadarčaść na terytoryi staroha zavoda. Nasamreč, kaža Michniuk, usio było nie tak. Hety nieprybrany druz, raźbitaje škło ŭ adnym z cechaŭ i inšyja momanty zaŭvažyli prezidenckija kantralory, jakija naviedali pradpryjemstva za niekatory čas pierad vizitam kiraŭnika dziaržavy.

«Łukašenka pryjechaŭ na novy zavod i adrazu mnie kaža: ty draŭninu hnoiš!

A tam na dvary my stvaryli zapas dla pracy novaha i staroha zavodaŭ. Ja kažu: nie, praz try miesiacy jaje tut nie budzie, — uspaminaje Michniuk. — Nu, pahladzieŭ jon toj novy zavod i kaža: jedziem na stary! Pajechali. Na terytoryi prybrana, ale tut pył, tut jašče niešta… Karaciej, raptam jon kaža: usio, ja ciabie zdymaju z pasady. Svabodzien. A tam ža, jak zvyčajna, vakoł jaho sabralisia našyja supracoŭniki, i jany pačali za mianie zastupacca, ale jon skazaŭ: ja viedaju lepš, čym vy. U vas tut biazładździe».

Prezident źjechaŭ. Novym kiraŭnikom «Ivacevičdreva» na toj ža sustrečy byŭ pryznačany były staršynia kancerna «Biellespapierpram» Uładzimir Šulha. Michniuk zastaŭsia biez pracy.

Siamaška sa staršynioj Bresckaha abłvykankama Sumaram paabiacali Barysu Michajłaviču: «Nie chvalujsia, niejkuju pracu na pradpryjemstvie my tabie znojdziem». Voś tolki praz paru dzion vyśvietliłasia, što ničoha nie atrymajecca. Jak kaža sam Michniuk, kali prezident źniaŭ — to ŭsio, navat dvornikam nielha pracavać. Pryjšłosia raptoŭna iści na piensiju.

Bačna, što i siońnia ŭspaminać pra zvalnieńnie Michniuku składana.

Toj hod uvohule vydaŭsia dla jaho zvyšciažkim — spačatku ŭ Bieraści zhvałcili i zabili jaho ŭnučku. Potym — voś tak vykinuli z pradpryjemstva. Takoje niaprosta pryniać i maładomu, a Barysu Michajłaviču było ŭžo za siemdziesiat.

«Tak, mnie było ŭžo šmat — 73 hady. Da taho ž u 2013 hodzie u mianie skančaŭsia kantrakt, i ja nie źbiraŭsia jaho praciahvać. Ja płanavaŭ sychodzić sam — ale nie tak…» — nieachvotna raskazvaje Michniuk.

A na pytańnie, što jon adčuvaŭ paśla zvalnieńnia, Barys Michajłavič uvohule adrazu nie adkazvaje. Paśla doŭhaj paŭzy jon čamuści advaročvajecca ŭbok i zapluščvaje vočy.

«Piaćdziasiat try hady addaŭ ja hetaj pramysłovaści…» — cicha-cicha kaža jon.

I płača.

* * *

Barys Michajłavič Michniuk naradziŭsia ŭ 1939 u vioscy Ačukievičy Navahrudskaha rajona. Skončyŭšy siaredniuju škołu ŭ susiedniaj Lubčy, vyrašyŭ pastupać u Lesatechničny instytut, ale ź pieršaha razu nie atrymałasia — pravaliŭ matematyku. Tady jon adrazu padaŭ dakumienty ŭ Minski lesatechničny technikum, na śpiecyjalnaść « technik-miechanik pa lesanarychtoŭčym abstalavańni». Technikum Michniuk skončyŭ z adznakaj. A paśla vučoby byŭ nakiravany ŭ Ivacevicki lespramhas.

Tam jon pačaŭ pracavać matarystam na vuzkakalejcy. Praz dva hady jaho pieraviali ŭ ślesary, ale nienadoŭha — praź niekalki miesiacaŭ Michniuk užo pracavaŭ miechanikam: absłuhoŭvaŭ traktary, pahruzčyki i inšuju techniku. Praz hod pajšoŭ na pavyšeńnie — staŭ techničnym kiraŭnikom.

Taksama padčas pracy Michniuk usio ž pastupiŭ u Lesatechničny instytut. Vučyŭsia zavočna. Paśla jaho skančeńnia adrazu byŭ pryznačany načalnikam vytvorča-techničnaha adździeła ŭ tym ža Ivacevickim lespramhasie.

Na hetaj pasadzie Michniuk prapracavaŭ kala čatyroch hadoŭ. Byŭ abrany sakratarom miascovaj partarhanizacyi. Zatym, u 1974 hodzie, jaho nakiravali dyrektaram na łyžnuju fabryku ŭ Cielachanach.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0