U adnym z staličnych dziciačych sanatoryjaŭ dzieciam razdavali jarkija sšytki, azdoblenyja zaklikami «być viernymi Rasii».
U adnym z staličnych dziciačych sanatoryjaŭ dzieciam razdavali jarkija sšytki, azdoblenyja zaklikami «być viernymi Rasii».
«Pomni, ċjo imia nosiš!» — nahadvaje nadpis na vokładcy sšytkaŭ, nadrukavanych u Rasii na zamovu Maskoŭskaj nachimaŭska‑suvoraŭskaj sadružnaści. Tut ža raźmieščanyja vyjavy Suvorava, emblemy vučelniaŭ jaho imia dy ŭłasna hadavancy vajskovaj ustanovy. Takija sšytki ŭ vialikaj kolkaści byli padoranyja rasijskimi kadetami adnamu sa staličnych dziciačych sanatoryjaŭ, jaki jašče na pačatku hodu byŭ internatam dla sirotaŭ.
Što jašče čakała biełaruskich dziaciej na vokładkach tych sšytkaŭ? Kodeks honaru rasijskaha kadeta jaki akramia ŭsiaho inšaha zaklikaje «być viernym Rasii, pavažać i trymacca tradycyj Rasijskaj Armii». Ale hałoŭny siurpryz čakaje na apošniaj staroncy vokładki, jakuju całkam zajmaje zapaviet Fieldmaršała Alaksandra Vasileviča Suvorava, hrafa Rymnikijskaha, kniazia Italijskaha. «Zdrastvujtie, bratcy, čudo‑bohatyri, lubieźniejšije druźja moi! (…) Pomiłuj Boh: my Russkije! Vosstanovim po‑priežniemu vieru v Boha Miłostivoho. Očistim biezzakonije. Viezdie front. (…) Nieprijatiel ot vas drožit. Vy — Russkije! Vo jazyciech — oružiju Rośsijskomu — viekoviečnaja słava! Słava! Słava! Słava!»
Suvoraŭ — hieroj dla Rasii. Dla biełarusaŭ ža jon — kryvavy zavajoŭnik.
My naŭmysna nie padajem nazvu internatu — vinavatyja nie zahadčyki, a sistema, jakaja vystaŭlaje biełarusaŭ «taksama ruskimi».
U Minskaj vajskovaj suvoraŭskaj vučelni paviedamili, što jaje hadavancy nie karystajucca sšytkami, nadrukavanymi ŭ Rasii: «Heta vyklučana, našy suvoraŭcy pišuć u biełaruskich sšytkach».
Kamientary