23 lutaha — nie biełaruskaje śviata

23 lutaha nijak nie źviazana ź biełaruskaj historyjaj, ź dziejami našych prodkaŭ. Hetaje śviata ŭstanavili balšaviki.

Dzień biełaruskaj vajskovaj słavy varta śviatkavać 8 vieraśnia ci 27 listapada.

8 vieraśnia 1514 hoda 30-tysiačnaje biełaruskaje vojska pad Oršaj pieramahło 80-tysiačny ekśpiedycyjny korpus Maskoŭskaj dziaržavy. Heta dało Vialikamu Kniastvu Litoŭskamu 100-hadovuju pieradyšku. Za hetyja sto hadoŭ biełarusy mieli Skarynu, Sapiehu, Statut Vialikaha Kniastva i Załaty viek kultury. Ułasna, tady i byli zakładzieny mnohija asnovy našaj nacyjanalnaj cyvilizacyi. I ŭ vajskovym sensie heta była bliskučaja bitva, pradumanaja vydatnyja vojenačalnikam -- pravasłaŭnym kniaziem Kanstancinam Astrožskim.

Druhaja data biełaruskaja vajskovaja słavy adnosicca ŭžo da pieryjadu nacyjanalnaha budaŭnictva. Ale jana bolš trahičnaja. 8 vieraśnia -- dzień pieramohi, a 27 listapada -- dzień samaachviarnaści. U hety dzień 1920 hoda słuckija paŭstancy -- sialanie, himnazisty, aficery -- uźnialisia suprać balšavikoŭ, na abaronu niezaležnaj, samastojnaj Biełaruskaj Narodnaj Respubliki. Jany paciarpieli parazu, ale pamiać pra ich hierojski čyn zastałasia.

Šanujučy biełaruskich vajskoŭcaŭ, mužčyn uvohule, ich vinšujuć pa-raniejšamu 23 lutaha. Hety dzień pierajmienavali z Dnia Savieckaj armii ŭ Dzień abaroncaŭ ajčyny. Ale biełarusy asobnaja nacyja, i kab adnavić poviaź časoŭ, varta pieranieści hety dzień na datu, źviazanuju ź biełaruskaj, a nie kałanijalnaj historyjaj.

Voś što piša pra datu 23 lutaha historyk Anatol Sidarevič.

U 2008 hodzie Uzbrojenyja Siły Biełarusi adznačali svajo… 90-hodździe. Heta značyć: u pieryjad ad 18 da 23 lutaha 1918 h., kali hałoŭnakamandujučy Zachodniaha frontu Miaśnikoŭ daŭ łataty ŭ Smalensk, a niemcy išli na Mahiloŭ i Połack (dalej iści namieru nie mieli), naradziłasia biełaruskaje vojska.

Nie,

skažuć, 23 lutaha naradziłasia Čyrvonaja Armija.

Usio praściej: nichto niemcaŭ nie spyniaŭ, bo iści na ŭschod dalej za Pskoŭ i Narvu jany nie płanavali. Byłyja niamieckija ŭładańni Kurlandyja, Liflandyja i Estlandyja apynulisia ŭ składzie rajchu — i dastatkova.

Kali stajać na hruncie faktaŭ, a nie mifaŭ, dyk dniom naradžeńnia Raboča-Sialanskaj Čyrvonaj Armii treba ličyć 15 studzienia.

Ale pry čym tut biełaruskaje vojska?

Jašče durniej vyhladaje aficyjnaja historyja Pamiežnych vojskaŭ Biełarusi. Ličycca, što jany byli zasnavanyja 28 maja 1918 h. — tady, kali Biełaruś pa Dniapro i Dźvinu zajmali niemcy.

I ŭsio ž rekord hłupstva pabiła aficyjnaja historyja inžyniernych vojskaŭ Biełarusi (nie vojska, a vojskaŭ, byccam ich u nas cełyja dyvizii). Im, hetym vojskam, «spoŭniłasia», dajcie viery, 310 hod (čytajcie «Źviazdu» za 21 studzienia).

…Saŭkovaść, ciažkaja kałanijalnaja spadčyna.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0