Гісторыя1515

Як «святкавалі» стары новы год у Бабруйскім НКВД

«У 1920 г. і 1937-1938 г. у адной толькі маёй вёсцы было растраляна 27 чалавек».

Ужо амаль дзесяць гадоў я займаюся генеалагічным даследаваннем сваёй радзіны, якая па матчынай галіне паходзіць з вёскі Суцін, што ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці. Я зацікавіўся лёсам жыхароў ваколіцы, прозвішчы якіх былі пералічаныя ў дарэвалюцыйным перапісе землеўласнікаў Мінскай губерніі, і

мне адкрылася жахлівая карціна: у вёсцы, якая налічвала 40–50 двароў, у 1920 г. і 1937—1938 гг., было растраляна 27 чалавек.
Усе мужчыны — чыесьці бацькі, дзяды, дзеці… Толькі Скіндзераў было забіта сем чалавек. Уразіў трагічны лёс трох родных братоў Татураў: Антона, Віктара, Язэпа, сыноў Мартына, адпаведна 1905, 1902, 1909 гадоў нараджэння, маладых, моцных мужчын. Яны былі расстраляныя ў Бабруйску ў адзін дзень — 13 студзеня 1938 года. Стары Новы Год… У той жа дзень, у тым жа будынку бабруйскага НКВД, які месціўся ў былой гасцініцы «Бярэзіна», разам з братамі Татурамі, былі забітыя тры брата Сікілеўскія: Апалінары, Геранім і Станіслаў, 1884, 1890, 1909 г.н. А разам з імі — аднавяскоўцы-суцінцы: Іосіф Панятоўскі, Іван Мітрыкевіч, Станіслаў Скіндзер, Фларыян Гурэцкі. Расстрэл, забойства ў адзін дзень дзесяці аднавяскоўцаў, целы якіх былі закапаныя недзе пад Бабруйскам, неяк не ўкладваецца ў галаве, не паддаецца асэнсаванню.
Да гэтага часу ўлады адмаўляюцца назваць месцы пахаванняў нявінна забітых людзей, да гэтага часу іх родныя не могуць пакласці кветкі на іх магілы, паставіць крыжы.
Споўнілася 75 гадоў ад таго «святкавання» старога Новага года ў бабруйскім НКВД.

Пра гэта цяжка пісаць, але

гэты мартыралог павінен убачыць свет, бо паціху адыходзяць дзеці нявінна забітых людзей, а з імі, пакрысе, знікае і памяць аб іх.
Вось спіс суцінцаў, закатаваных у 1920-30-я. Адзначу, што ён няпоўны,
гэта толькі прозвішчы людзей і іх нашчадкаў, якія мелі ўласную зямлю ў Суціне да 1917 года і былі каталікамі па водле веравызнання. Акрамя іх былі таксама і суцінскія праваслаўныя, і людзі, што прыехалі на сталае жыхарства ў Суцін пасля рэвалюцыі, і суцінскія габрэі.
Нікога не абмінула гэтая страшэнная навала.
Акрамя закатаваных, было шмат людзей, якім «пашанцавала»: 3, 5 і 10 год высылкі ў паўночныя выпраўляльна-працоўныя лагеры здаваліся не самым горшым на той час.

Пералічваючы расстраляных суцінцаў, я пазначаў дату нараджэння ў Суціне, дату смерці і месца пахавання:

Булгак Геранім Станіслававіч (1855–01.10.1937 (г. Мінск)).

Гурскі Карл Ігнатавіч (?-01.10.1920 (г. Чэрвень)).

Гурскі Феліцыян Карлавіч (1884–01.10.1920 (г. Чэрвень)).

Гурэцкі Фларыян Карлавіч (15.09.187513.01.1938 (г. Бабруйск)).

Леановіч Казімір Кіпрыянавіч (1908–21.02.1938 (п. Пугвін Мыс, Пермская вобласць)).

Мітрыкевіч Іван Андрэевіч (1899–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Панятоўскі Антон Антонавіч (1875–01.10.1920 (г. Чэрвень)).

Панятоўскі Іосіф Вікенцьевіч (1894–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Панятоўскі Казімір Каэтанавіч (?-01.10.1920 (г. Чэрвень)).

Панятоўскі Юльян Ігнацьевіч (1902–01.02.1938 (г. Мінск)).

Сікілеўскі Апалінары Карлавіч (1884–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Сікілеўскі Геранім Карлавіч (1890–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Сікілеўскі Станіслаў Карлавіч (1909–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Скіндзер Антон Францавіч (1880–21.02.1938 (п. Пугвін Мыс, Пермская вобласць)).

Скіндзер Альберт Антонавіч (1908–21.02.1938 (п. Пугвін Мыс, Пермская вобласць)).

Скіндзер Віктар Эдуардавіч (1896–1939 (п. Пугвін Мыс, Пермская вобласць)).

Скіндзер Баляслаў Карлавіч (1910–31.08.1937 (г. Меднагорск, Арэнбургская вобласць)).

Скіндзер Станіслаў Дзянісавіч (1870–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Скіндзер Ян Уладзіслававіч (1892 — 01.10.1920 (г. Чэрвень)).

Скіндзер Карл Францавіч (?-01.10.1920 (г. Чэрвень)).

Татур Антон Мартынавіч (1905–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Татур Віктар Мартынавіч (1902–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Татур Іосіф Мартынавіч (1909–13.01.1938 (г. Бабруйск)).

Хаткевіч Пётр Ігнатавіч (1882–19.10.1937 (г. Мінск).

Шпакоўскі Віктар Антонавіч (1884–14.11.1937 (г. Смаленск)).

Шпакоўскі Віктар Кіпрыянавіч (1911–23.02.1938 (п. Пугвін Мыс, Пермская вобласць)).

Шпакоўскі Станіслаў Кіпрыянавіч (1901–23.02.1938 (п. Пугвін Мыс, Пермская вобласць)).

Каментары15

Цяпер чытаюць

Хто такі Мацвей Бяляй, якога нібыта дэпартавалі ў Беларусь? Расказваем гісторыю дзіўнага актывіста з падазроным мінулым6

Хто такі Мацвей Бяляй, якога нібыта дэпартавалі ў Беларусь? Расказваем гісторыю дзіўнага актывіста з падазроным мінулым

Усе навіны →
Усе навіны

Стаяць на адной назе з кнігай на галаве ў памяць пра блакаду Ленінграда. Чыноўнікі запусцілі вельмі дзіўны чэлендж да 9 Мая41

Самыя халодныя і самыя ветраныя месцы Беларусі — праверце свой горад

Мэр украінскага Канатопа абвінаваціў улады Сумаў у арганізацыі ўзнагароджання вайскоўцаў10

ЦРУ правярала версію пра ўцёкі Гітлера ў Паўднёвую Амерыку праз 10 гадоў пасля яго смерці2

Павук паехаў да расійскага пасольства ў Вільні. Там у яго сцягнулі веласіпед і пачаліся разборкі36

«Не спраўляюцца ні навукоўцы, ні рыбакі». Беларусы вёдрамі ловяць гэту рыбу, якая распаўсюдзілася ў вадаёмах5

Названы самыя багатыя гарады свету4

Колькасць загінулых ад расійскага ўдару ў Сумах вырасла да 343

Самая дарагая кватэра ў Асмалоўцы — як выглядае?1

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Хто такі Мацвей Бяляй, якога нібыта дэпартавалі ў Беларусь? Расказваем гісторыю дзіўнага актывіста з падазроным мінулым6

Хто такі Мацвей Бяляй, якога нібыта дэпартавалі ў Беларусь? Расказваем гісторыю дзіўнага актывіста з падазроным мінулым

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць