Што такое Паўднёвая Асеція? Зона баявых дзеяньняў. Непрызнаная сусьветам краіна. Яшчэ адзін балявы пункт Каўказу. Піша Яраслаў Сьцешык.
Што такое Паўднёвая Асеція? Зона баявых дзеяньняў. Непрызнаная сусьветам краіна. Яшчэ адзін балявы пункт Каўказу.
Дэ-юрэ Паўднёвая Асеція — частка Грузіі. Гэтая самаабвешчаная рэспубліка не прызнаная міжнароднай супольнасьцю з моманту свайго ўзьнікненьня ў 1990 годзе. Пры гэтым Асеція ня мае асноўных дэмакратычных свабодаў і знаходзіцца ў рэжыме ручнога кіраваньня. За стырном – харызматычны прэзыдэнт Эдуард Какойты (для некаторых расейскіх СМІ – Какоеў). Расею Какойты разглядаў як бліжэйшага хаўрусьніка і абаронцу сваёй улады.
Вайна ў рэгіёне ёсьць ня толькі працягам старога канфлікту. Праз сёньняшнія баі вылазіць прыхаванае супрацьстаяньне паміж Захадам і Расеяй.
Грузія рухалася да ўступленьня ў Эўразьвяз і NATO, і Захад прыязна глядзеў на такую пэрспектыву. Армія Грузіі перайшла на натаўскае ўзбраеньне і прынцып працы, а яе падрыхтоўкай займаліся ізраільскія інструктары. Злучаныя Штаты і Эўропа падтрымлівалі Грузію як фінансава, так і дыпляматычна. Паўднёвую Асецію і Абхазію Грузія разглядала як часткі сваёй тэрыторыі.
Пры гэтым Расея, кіруючыся постімпэрскімі амбіцыямі, не хацела так проста выводзіць рэгіён з-пад уплыву. Яна шчодра раздавала сваё грамадзянства ўсім жадаючым асецінам, а прэзыдэнту Какойты ахвяравала сродкі «на падтрыманьне стабільнасьці ў рэгіёне».
Дзяржаўны апарат Паўднёвай Асеціі састаіць з расейскіх сілавікоў — начальніка штабу арміі там завуць Аляксандар Баранкевіч.Узбраеньне арміі цалкам расейскае. Расея захоўвала ў Асеціі свае міратворчыя войскі і дыпляматычна супрацьстаяла ўвядзеньню міжнароднага міратворчага кантынгенту пад эгідай ААН. А шматлікія палітычныя канфлікты паміж Расеяй і Грузіяй амаль не спыняліся на працягу апошніх гадоў.
І вось, нарэшце, падчас штурму Цхінвалі Расея падтрымала Какойты войскам. Расейскія танкі ў пад Цхінвалі і бамбардзіроўка грузінскіх сёлаў і аэрадромаў – ўжо не повад, а прычына магчымага абвяшчэньня вайны паміж Расеяй і Грузіяй.
Прадстаўляць агрэсарам новую, пасьлярэвалюцыйную Грузію не зусім справядліва. Кіраўніцтва Грузіі рабіла спробы наладзіць дыялог з Паўднёвай Асеціяй, прапануючы уваход у краіну на правах аўтаноміі, разьвіцьцё інфраструктуры і эканамічныя рэформы. Аднак Какойты на дыялог ня йшоў, цалкам задаволены сваім становішчам.
Кіраўніцтва Грузіі вырашыла дзейнічаць маланкава і расьсячы стары закарэлы вузел за адзін дзень. Вярнуць тэрыторыю пад кантроль дзяржавы і закону, вырашыць праблему кантрабанды, этнічнай няроўнасьці, пастаяннай страляніны… У выніку пасьпяховай ваеннай кампаніі Паўднёвая Асэтыя павінна была стаць яшчэ адной Аджарыяй, раўнапраўным краем у складзе Грузіі. Дзень адкрыцьця Алімпіяды – выдатны дзень, каб прыцягваць да ваеннай апэрацыі як мага меней міжнароднай увагі. Але Расея ўмяшалася…
Тое, што зараз у Паўднёвай Асеціі ідуць баявыя дзеяньні, наўпрост не датычыцца нашай краіны. Аднак канфлікт можа прывесьці да новай паўнамаштабнай вайны на Каўказе і сур’ёзна зьмяніць сытуацыю ў Эўропе.
-
«Мне казалі: ты гаворыш як канадскі эмігрант». Сяргей Шупа расказаў пра Вільню 90-х, параўнанне літоўскай літаратуры з беларускай і адрозненні паміж народамі
-
Лукашэнка паводзіць сябе ў «макдональдсе» як у савецкай сталоўцы. І думае, што гэта крута
-
Пуцін ужо павіншаваў Маджтабу Хаменеі, а Лукашэнка не. Чаго чакае?
Цяпер чытаюць
Максім Знак пра прэс-канферэнцыю ва Украіне: Мы дамовіліся не ўздымаць найбольш балючыя тэмы — катаванняў, санкцый, вайны. Можа, мусілі мы па-іншаму зрабіць
Каментары