Свет66

Літва падала на «Газпром» у Стакгольмскі арбітраж, патрабуе вяртання 1,5 млрд еўра за завышаныя цэны

Калі ўдасца выйграць, будзе створаны прэцэдэнт.

Вільнюс ініцыюе пазоў супраць расейскага газавага канцэрну «Газпрам» у Стакгольмскім арбітражы.

Спрэчка звязана з пераплатай ў памеры 5 млрд літаў (1,86 млрд даляраў ЗША) за газ Газпрама, пастаўлены ў Літву ў рамках адпаведных дамоў,

сцвярджае міністэрства энергетыкі Літвы, піша газета «Взгляд».

Ініцыятыву міністра энергетыкі Арвідаса Сякмокаса ўхваліў прэм’ер-міністр Літвы Андрус Кубілюс.
«Мы бачым, што прынцып справядліва цаны не падтрымліваецца», — адзначыў Арвідас Сякмокас.

Па дадзеных міністэрства,

згодна з умовамі прыватызацыі і дамовай аб прыватызацыі прадпрыемства Lietuvos dujos 2004 года, Газпрам узяў на сябе абавязацельствы пастаўляць прыродны газ у Літву «па справядлівых цэнах»
і па формуле цэнаў на газ, названай у дзеючай у той час дамове аб пастаўцы газу, заключанай паміж Lietuvos dujos і «Газпрамам».

«У перыяд з 2004 да 2012 года цана на газ, які пастаўляецца „Газпрамам“, вельмі вырасла з-за змяненняў у формуле цаны на газ, якія былі ўнесеныя з парушэннем умоў дамовы аб прыватызацыі», —
гаворыцца ў паведамленні міністэрства энергетыкі Літвы. Гэтыя змены формулы цаны на газ таксама зацвярджалі члены праўлення Lietuvos dujos, якіх прызначыў Газпрам і якія, галасуючы за змены дамовы аб пастаўцы газу, магчыма, дзейнічалі не ў карысць Lietuvos dujos, а на карысць «Газпрама».

Гэта патрабаванне Літвы з’яўляецца новым, адзначаецца ў паведамленні. Раней сам «Газпрам» двойчы звяртаўся ў Стакгольмскі арбітраж у сувязі з расследаваннем дзейнасці Lietuvos dujos і звязанымі з гэтым часовымі ахоўнымі мерамі. У ліпені 2012 года трыбунал Стакгольмскага арбітражу адхіліў усе патрабаванні «Газпраму» аб кампенсацыі шкоды. Тым самым трыбунал канстатаваў, што аспекты прымянення цаны на газ не могуць разбірацца ў нацыянальным судзе. Таму гэтыя патрабаванні прад’яўляюцца у Стакгольмскім арбітражы.

Новы пазоў Літвы ў Стакгольмскі суд — не што іншае, як працяг канфлікту паміж гэтай дзяржавай і расейскім газавым канцэрнам за актывы сумеснага прадпрыемства Lietuvos dujos,

які пачаўся яшчэ ў 2010 годзе, кажа адвакат юрыдычнай кампаніі «падаткавікоў» Антон Сонічаў.

«Падчас разглядаў балтыйская дзяржава ўжыла адміністрацыйны ціск і зняла частку кіраўніцтва сумеснага прадпрыемства, а Газпрам адказаў узняццем коштаў на блакітнае паліва да рэкордных 490 даляраў за тысячу кубаметраў.

Вось гэтую розніцу з суседнімі краінамі і хочуць атрымаць назад літоўскія ўлады», — зазначае ён.

Прагназаваць зыход судовага разбору Літвы з «Газпрамам» у Стакгольмскім арбітражы даволі складана, не ведаючы дакументаў — што канкрэтна, якія ўмовы прапісаны ў кантракце «Газпрама» з Літвой, адзначае аналітык Номас-банка Дзяніс Барысаў.

«У дачыненні да шэрагу сваіх еўрапейскіх спажыўцоў „Газпрам“ пайшоў на саступкі і пагадзіўся даць зніжку на газ», — нагадвае ён. Праўда, цану газу канцэрн знізіў не для ўсіх. У ліку «пакрыўджаных» апынуліся, у прыватнасці, Літва і Польшча. Апошняя таксама шукае справядлівасці ў судзе.

«Калі суд прыме рашэнне не на карысць „Газпрама“, гэта пагражае стварыць нейкі прэцэдэнт.

Як правіла, еўрапейскае права не дэ-юрэ, але дэ-факта з’яўляецца прэцэдэнтам, юрыдычна гэта можа быць не прапісана, але часта пры вынясенні рашэння суд глядзіць на аналагічныя справы і рашэнні па іх, — тлумачыць Барысаў. — Тады ход перамоў „Газпрама“ з іншымі спажыўцамі і наогул яго будучыя ўзаемаадносіны з Еўропай могуць зведаць сур’ёзныя змены».

«У зыходнай інфармацыі не пазначана патрабаванняў, а толькі прэтэнзіі, таму не зразумела канкрэтна — чаго ж хоча Літва? Хутчэй за ўсё, яна хоча зніжэння кошту на газ, — лічыць старшы аналітык ІФК «Солід» Артур Ахметаў. — Аднак кантракты заключаюцца на доўгі тэрмін і перагляд кошту, нават калі ён і магчымы, зойме шмат часу. Хутчэй за ўсё, усё застанецца па-старому. Рэальныя зрухі ў гэтай спрэчцы будуць нам бачныя, калі патрабаванні трэццяга энергапакета ЕЗ пройдуць усе тэрміны адаптацыйнага перыяду. Пры гэтым пазоўныя прэтэнзіі наўрад ці могуць моцна сапсаваць фінансавае становішча «Газпрама». На сённяшні дзень у маштабах усяго экспарту «Газпрама» ў Еўропу пастаўкі газу ў Літву займаюць невялікую долю.

Газпрам валодае 37,1% у літоўскай газатранспартнай кампаніі Lietuvos dujos.

Літва адной з першых вырашыла выканаць патрабаванні Трэцяга энергапакета ЕЗ аб падзеле бізнэсаў — здабычы, транспарціроўкі і продажу газу. Гэтая цяжба вядзецца з 2010 года.
Літва рыхтуе закон «Аб газе», дзе прапісваецца фактычнае пазбаўленне «Газпрама» яго газатранспартных сетак на карысць Літвы.

Каментары6

Цяпер чытаюць

Улады Ірана назвалі жахлівую лічбу забітых на пратэстах8

Улады Ірана назвалі жахлівую лічбу забітых на пратэстах

Усе навіны →
Усе навіны

Асудзілі экс-начальніка следчага ўпраўлення Магілёва, якому КДБ вырабіла фэйкавы пашпарт «Новай Беларусі»7

Прэм'ер Літвы пра пераезд Ціханоўскай у Польшчу: Не бачу ні выгады, ні страты19

Аляксандр Рыбак зноў рыхтуецца да адбору на «Еўрабачанне»1

У якім месяцы беларусы паміраюць часцей за ўсё?5

Паўднёвая Карэя першай у свеце пачала рэгуляваць штучны інтэлект. Цяпер там абавязкова маркіруюць ШІ-выявы

Старажытныя дубы расказалі, што адбывалася аж за стагоддзе да з'яўлення крэпасці на Менцы3

Трамп заявіў, што Зяленскі гатовы заключыць мірную дамову1

Трамп адклікаў запрашэнне Канады ў Раду міру11

Перамовы Пуціна з Уіткафам і Кушнерам завяршыліся3

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Улады Ірана назвалі жахлівую лічбу забітых на пратэстах8

Улады Ірана назвалі жахлівую лічбу забітых на пратэстах

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць