«Kožnamu nie dahodziš». Ułady pakryŭdzilisia na paraŭnańnie z nadmahillem znaka da Hoda biełaruskaj žančyny
U Niaśvižy 25 krasavika ŭračysta adkryli pamiatny znak u honar rabotnic žyllova-kamunalnaj haspadarki. Inicyjatyvu prymierkavali da abvieščanaha Łukašenkam Hoda biełaruskaj žančyny. Adnak u sacsietkach jaho nazvali nadmahillem. U rajvykankamie praz heta zasmucilisia i pryznalisia, što praściej naohuł ničoha nie rabić, čym potym atrymoŭvać krytyku.
«Hetaja ideja spantanna ŭźnikła ŭ abłasnoj ŽKH: voś taki dobry horad, davajcie zładzim takuju akcyju. Nu voś praviali. Lepš ich bolš nie pravodzić», — skazali karespandentcy «Biełsata» jak pryvatnaj asobie ŭ Niaśvižskim rajvykankamie na prośbu prakamientavać «nadmahilnuju plitu» ŭ honar Hoda biełaruskaj žančyny.
Hety znak pastavili na terytoryi histaryčna-kulturnaha muzieju-zapaviedniku, dzie zakłali aleju i stvaryli «novuju hramadskuju prastoru «Žančyny ŽKH — razam».
«Jašče hod žančyny nie skončyŭsia, a jany jaje ŭžo pachavali», «Paminki biełaruskaj žančyny», «Heta što, braterskaja (siastrynskaja) mahiła žančyn ŽKH? Niejak strašna zrabiłasia» — voś tolki niekatoryja kamientary z sacsietak.
Na heta ŭ vykankamie adkazali, što «ŭ kožnaha svajo mierkavańnie»:
«Try ci piać asob, jakija ŭ internecie vykazali svaju dumku, — heta ŭžo pryznajecca za balšyniu? Što za kipiš padniaŭsia, nie razumieju. Prosta ŭ kožnaha svoj hust. Kamuści padabajecca, kamuści nie padabajecca. Kožnamu nie dahodziš».
Čynoŭniki zapeŭnivajuć, što pamiatny znak atrymali biaspłatna, ale nie pryznalisia, chto jaho zrabiŭ. Kažuć: zvyčajny kamień pryvieźli z pola i raśpiłavali.
«Heta nie pomnik, heta prosta znak, jaki abaznačaje, što žančyny ŽKH u Hod žančyny ŭsie razam vysadzili pryhožuju aleju. Tam jabłyńki takija dekaratyŭnyja, žoŭtyja i čyrvonyja, buduć. I drevy kštałtu sakury. Z boku Biernardynskaj sažałki budzie vielmi pryhoža vyhladać».
Paśla chvali krytyki pamiatny znak mohuć pierarabić, nie vyklučyli ŭ vykankamie. Skazali, što parajacca. Pry hetym pretenzii adyjoznaj Volhi Bondaravaj, jakaja taksama aburyłasia vyhladam znaku, tam adrynuli: «A heta dla nas aŭtarytet? Voś hetuju žančynu asabista nie viedaju i nie čytaju jejnyja kamientary. I, ščyra kažučy, dla mianie jak dla biełarusa jana nie aŭtarytet».
Bolš važnymi dla ŭładaŭ byli b vodhuki ad miascovych žycharoŭ, a nie ad «kanapnych kvaternych błohieraŭ»:
«Pierad tym, jak abmiarkoŭvać, patrebna chacia b adzin raz uziać aktyŭny ŭdzieł u žyćci svajho horadu, rajonu. Kali b niechta ŭziaŭ udzieł, pasadziŭ aleju, pastaviŭ łaŭki, niešta jašče i potym skazaŭ: zrabili hłupstva niejkaje, varta pierarabić — my b heta prymali».
Naprykancy surazmoŭca «Biełsata» panarakaŭ, što inicyjatyŭnych ludziej u horadzie mała, i praz heta apuskajucca ruki niešta rabić:
«My tut u Niaśvižy niešta robim, šmat čaho robicca, i skviery roznyja, i inšaje, inšaje. Adnak čamuści heta robić vielmi nievialikaja supołka inicyjatyŭnych ludziej. A kali ideja ździajśniajecca, stolki krytykanaŭ znachodzicca, što, ščyra kažučy, lepš by ničoha nie rabić. Atrymoŭvali b krytyku, što ničoha nie robicca — i ŭsio na hetym».
Kamientary
[Zredahavana]
Nu dyk adnych inicyjatyŭnych pasažali, inšych vycisnuli z horadu, a chto cudam zastaŭsia - dušać.
A ŭ “inicyjatyŭnych” vykankamaŭcaŭ hust nižej plintusa: bolšaść natykanaha pa Niaśvižy ŭ apošnija dziesiacihodździ prykładna takoha ž uzroŭniu
Ideja Łukašenki pra hod biełaruskaj žančyny adrazu ž vyhladała jak absurdny i dvutvarny ekspromt. Asabliva na fonie praciahu palityčnych represij suprać žančyn usich uzrostaŭ, asabistaha rašeńnia dyktatara pachavać zakon suprać ideałahična blizkaha jamu chatniaha hvałtu i dziaržaŭnaha patryjarchalnaha staŭleńnia da biełaruskaj žančyny jak da samki, adzinaja sprava jakoj - sieryjna naradžać tannuju biaspraŭnuju pracoŭnuju siłu dla režyma i maŭčać samoj. Dastatkova ŭzhadać sustreču Kačanavaj paru hadoŭ tamu ź biełaruskimi studentami, pad čas jakoj jana načalstvienym tonam raśpiakała prysutnych dziaŭčat za toje, što tyja nieaktyŭna naradžajuć i maŭlaŭ, čaho vy vočy apuskajecie?! Miž tym ŭ niavoli navat žyvioły nia vielmi dobra razmnažajucca, chiba što karovy na fiermie paśla štučnaha asiemianieńnia šprycom.