Гісторыя2727

Тамара Эйдэльман выпусціла новую лекцыю па гісторыі Беларусі

Расійская гісторык, вядомая сваімі папулярнымі гістарычнымі лекцыямі на YouTube, працягвае абяцаны цыкл пра гісторыю Беларусі. У чарговым выпуску яна разважае пра шлях беларусаў да першай незалежнасці.

Застаўка відэа «Беларусь. Шлях да першай незалежнасці». Крыніца: TamaraEidelmanHistory / YouTube

«Чым больш я паглыбляюся ў гісторыю Беларусі, тым выразней бачу, наколькі яна цікавая і поўная нечаканых паваротаў», — такімі словамі пачынаецца новае відэа на канале гісторыка Тамары Эйдэльман «Беларусь. Шлях да першай незалежнасці».

Ключавымі тэмамі выпуску сталі пытанні культурнай пераемнасці, рэлігійнай і моўнай палярызацыі грамадства ў часы Рэчы Паспалітай, уздыму даследавання фальклору і спроб стварэння нацыянальнай прэсы ў XIX стагоддзі, уплыву Першай сусветнай вайны і рэвалюцыі на фармаванне нацыянальнай свядомасці.

Асобную ўвагу Эйдэльман надае паступоваму нараджэнню ідэі дзяржаўнасці: ад асэнсавання сябе як асобнага народа ў ХІХ стагоддзі — праз фазы нацыянальнага руху, апісаныя чэшскім гісторыкам Міраславам Грохам (ад зацікаўленасці інтэлектуалаў мовай і фальклорам да шырокай культурнай і палітычнай агітацыі) — да першай спробы афармлення незалежнасці праз абвяшчэнне Беларускай Народнай Рэспублікі ў 1918 годзе.

Эйдэльман звяртае ўвагу на парадаксальнасць беларускай гісторыі: народ, які адыгрываў ключавую ролю ў Вялікім Княстве Літоўскім, апынуўся да XIX стагоддзя на ўзбочыне еўрапейскай палітыкі. Беларусь, заціснутая паміж Расіяй і Польшчай, амаль не цікавіла вялікія дзяржавы, якія перакройвалі карту свету пасля Першай сусветнай. І тым не менш менавіта ў гэтым полі занядбанасці нараджаецца Беларускі нацыянальны праект.

Значнае месца ў лекцыі займае тэма крызісу ідэнтычнасці, які ахапіў беларускае грамадства ў перыяд рэвалюцый, грамадзянскай вайны і распаду імперый. Каб паказаць гэты стан, Эйдэльман звяртаецца да п’есы Янкі Купалы «Тутэйшыя» і да лёсу Станіслава Булак-Балаховіча, якога называе «сімвалам крывавага хаосу грамадзянскай вайны» і «бацькам, якога ненавідзелі ўсе».

Свой аповед Эйдэльман завяршае Рыжскай мірнай дамовай 1921 года, якая падзяліла беларускія землі паміж Польшчай і Савецкай Расіяй. На заканчэнне яна абяцае, што наступны выпуск будзе прысвечаны савецкаму перыяду гісторыі Беларусі — з яго супярэчлівымі, але вызначальнымі ўплывамі на беларускую ідэнтычнасць.

Каментары27

  • Літвін
    05.04.2025
    Маскавіты могуць вам што заўгодна трызнець аб вашае гісторыі, але ніхто з іх, нідзе й ніколі, не скажа вам, што літвіны- гэтае вашая саманазва, што Літва- вашая дзяржава. Бо ў такім разе ўся іх хлусня аб "адзіным руССкім народзе: вялікаросах, беларуссах і малароссах" стане відавочнаю. Бо ні з кім Масква столькі не ваявала як з Літвою. І ніхто маскавітаў так не біў і не прыніжаў, як літвіны. Памяць аб літоўшчыне, аб літоўскім боце ў іх крыві.
  • Жора
    05.04.2025
    Ідзіце *** са сваімі расейскімі гісторыкамі, расейскімі рэп-зоркамі, і расейскімі ўраганамі. Проста засілле сёння нейкае.
  • мазгапраў
    05.04.2025
    Літвін, Некалі іранцаў называлі персамі, а краіну Персіяй. Краіна са сапраўды вялікай гісторыяй. І нікога у іранцаў не гарыць дупа ад таго, что яны сталі іранцамі, а не персамі, а краіна Іран, а не Персія. Даліся вам гэтыя літвіны, займайцеся сапраўднымі справамі, а не міфічнымі. Будуйце беларускую нацыю, а не разбурайце яе.

Цяпер чытаюць

Від на Каложскую царкву безнадзейна сапсаваны41

Від на Каложскую царкву безнадзейна сапсаваны

Усе навіны →
Усе навіны

Памерла Ганна Садоўская — дзяячка польскай супольнасці ў Ваўкавыску1

«Лік ідзе на хвіліны, а сваякі павінны бегаць па вуліцы і шукаць мужчын». Ці павінна хуткая дапамога выносіць пацыента з кватэры?13

«Пад канвоем вывезлі нас з мяжы». Расійская блогерка расказала пра затрыманне мужа на беларускай мяжы праз падпіску5

Памёр 87‑гадовы турэцкі мільярдэр, уласнік мінскай Crowne Plaza. Але грошай не пакінуў ні жонцы-беларусцы, ні чатыром дзецям62

Стваральніца Belaruskicry упершыню пасля доўгай паўзы расказала, што цяпер з брэндам пасля прызнання яго экстрэмісцкім1

З цягніка зблізку знялі на відэа разбураную частку Крымскага моста8

У цэнтры Мінска на мосце 21‑гадовы перакуліўся на BMW. Момант трапіў на відэа2

Правакацыя з вялікай колькасцю ахвяр і абвінавачваннем Украіны. Стала вядома, якую правакацыю рыхтавалі на польска-расійскай мяжы7

Амерыканка пабіла рэкорд беларускі па кручэнні ў паветры на ўласных валасах

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Від на Каложскую царкву безнадзейна сапсаваны41

Від на Каложскую царкву безнадзейна сапсаваны

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць