Пра Адэсу, Расею, габрэяў і «Ліквідацыю»

А ці ішоў у Беларусі цудоўны, адносна нядаўні расейскі сэрыял «Ліквідацыя» рэжысёра Сяргея Урсуляка?

Сэрыял (ці, лепей, шматсэрыйны фільм) распавядае пра работу крымінальнага вышуку ў пасьляваеннай Адэсе. Пасярод звычайнага кішэньніцтва і рабаўніцтва ў горадзе рыхтуецца буйная правакацыя з боку антысавецкіх лясных банд-фармаваньняў, якую каардынуе шпіён, што засеў у самым сэрцы адэскіх сілавых органаў і пошукам якога займаецца галоўны герой фільма, намесьнік начальніка адэскага крымінальнага вышуку Давід Гоцман. Фільм амаль чорна-белы, з добра перададзенай адэскай атмасфэрай, сакавітым адэскім суржыкам. Асабіста я атрымаў вялізную асалоду — варта паглядзець хаця б першую сэрыю, каб уцягнуцца і праглядзець усе чатырнаццаць.

***

У савецкай і постсавецкай сьвядомасьці мацней за ўсё засталася Адэса габрэйская, якой больш няма: апавяданьні Ісака Бабеля, Леанід Уцёсаў, цытаты Астапа Бэндэра («что вы на меня смотрите, как солдат на вошь!»), Міхаіл Жванецкі і Адэская каманда КВК. Побач з гэтым — Адэса гандлёвая-прыпартовая, «но и Молдованка, и Пересыпь обожают Костю-моряка». «Ліквідацыя» безумоўна прасоўвае менавіта гэтыя вобразы горада.

Але звычайна абыходзяць увагай іншую Адэсу, якой яна таксама была калісьці — Адэсу дваранска-купецкую, нямецка-французскую, якая па архітэктуры і па сваёй гісторыі ў нечым нагадвае мне гэткі паўднёвы Санкт-Пецярбург.

Адэсу, між іншым, з вуліцай Літоўскай і помнікам Адаму Міцкевічу.

Як ужо пісаў калісь раней, мне здаецца, што Адэса была тым трэцім горадам Расеі, акрамя Масквы і Пецярбурга (чацьвёртым, калі ў гэты шэраг ўключыць і Кіеў), які валодаў сваім яскравым калярытам, яскравым «іміджам». У сучаснай Расеі ёсьць Масква, Пецярбург і бязьлікая бедная правінцыя.

Вы не сустрэнеце якогась моднага моладзевага фільма ці рок-песьні пра Ніжні Ноўгарад, Самару ці Новасібірск.

Адэса цяпер даўно не Расея і Расеяй ужо ніколі ня будзе.

Цяпер Адэса зусім іншая — дваццаты век вымыў зь яе і габрэйства, і «пецярбурскасьць», і засяліў яе ўкраінцамі з навакольля.

Гэтаксама і беларускія гарады за гэты час перасталі быць габрэйскмі штэтлямі (назвы Мір ці Валожын хасідзкаму рабіну могуць сказаць больш, чым некаторым менскім абываталям) і засяліліся ўчарашнімі сялянамі.

Адэса была, ёсьць і застаецца цудоўным месцам, новай сустрэчы зь якім я чакаю з вялікім нецярпеньнем.

А сэрыял пры магчымасьці 'такі паглядзіце.

Якімі бы не былі «Стомленыя сонцам-2», але ўсё ж кіно ў Расеі здымаць яшчэ не развучыліся, на шчасьце.

P.S.

Толькі што знайшоў на сайце санкт-пэтэрбурскага «Пятага канала» дакумэнтальны сэрыял пра Адэсу: «Как это делалось в Одессе»:

Першая сэрыя:

http://www.5-tv.ru/video/1016155/

Іншыя тут: http://www.5-tv.ru/video/history/

// Блог Алеся Чайчыца

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0