Жанчына дапамагла беларускаму ўцекачу незаконна перайсці мяжу — праз гэта ёй адмовілі ў польскім грамадзянстве. Што вырашыў суд
Жанчына дапамагла грамадзяніну Беларусі, якога на радзіме пераследавалі па палітычных прычынах, незаконна перайсці польскую мяжу. Гэта мела наступствы. Пра незвычайную справу і рашэнне NSA (Вышэйшага адміністрацыйнага суда) расказвае тэлеграм-канал Dzik Pic.
Сутнасць справы
Нейкая А.Т. падала скаргу ў Вышэйшы адміністрацыйны суд.
Мяркуючы па матэрыялах справы, жанчына некалькі гадоў змагалася за прызнанне яе грамадзянкай Польшчы.
У 2022‑м МУС, а таксама Люблінскі ваявода выдалі А.Т. адмову ў польскім грамадзянстве, бо раней жанчына «дапамагла ў незаконным перасячэнні мяжы грамадзяніну Беларусі», якога ўлады РБ «пераследавалі па палітычных прычынах».
А.Т. сцвярджала, што беларус быў бежанцам — пасля ён і атрымаў статус бежанца. Але вось у дачыненні да заяўніцы завялі крымінальную справу за дапамогу ў нелегальным перасячэнні мяжы.
І нават тое, што вытворчасць спынілі «ў сувязі з малазначнасцю грамадскай шкоднасці дзеяння», справе не дапамагло. Пані А.Т. адмовілі на падставе арт. 31, ч.2 закона аб грамадзянстве («атрыманне польскага грамадзянства ўяўляе пагрозу нацыянальнай абароне або бяспецы, а таксама грамадскай бяспецы і парадку»).
Заяўніца звярнулася ў суд першай інстанцыі. Там запэўнілі, што «ніколькі не ставяць пад сумнеў высакароднасць матываў, якімі кіравалася заяўніца». Аднак «адміністрацыйны суд […] — як і астатнія суды Польшчы — з'яўляецца судом права, а не факта».
А факт застаецца фактам — заяўніца парушыла закон.
Суд указаў, што ў судовай практыцы істотным з'яўляецца сам факт здзяйснення замежнікам дзеяння, якое не адпавядае правапарадку на тэрыторыі Польшчы. Пры гэтым пытанне пакарання за такое дзеянне ўжо не мае вырашальнага значэння.
А.Т. у адказ падала касацыйную скаргу. Яна сцвярджала, што суд першай інстанцыі «не дапытаў бакі і не азнаёміўся з матэрыяламі справы, каб дакладна ўстанавіць абставіны інкрымінаванага ёй дзеяння».
Рашэнне Вышэйшага адміністрацыйнага суда
За справу ўзяўся Вышэйшы адміністрацыйны суд (NSA). І там ужо прызналі, што ў падобных справах «дапушчальны аналіз цяжкасці злачынстваў, якія ставяцца ў віну замежніку, што хадайнічае аб прызнанні грамадзянінам».
Як сказана ў дэцызіі (рашэнні аб дазволе на часовае пражыванне),
«фармальна заяўніца выканала прыкметы злачынства <>, аднак фактычна яе паводзіны былі пажаданымі, паколькі яны вялі да ўхілення небяспекі, якая пагражала іншаму чалавеку. Па гэтай прычыне дзеянне заяўніцы не можа пацягнуць ніякіх адмоўных наступстваў, у тым ліку ў вытворчасці аб прызнанні яе польскім грамадзянінам».
Скаргу А.Т. задаволілі. NSA адмяніў рашэнні ваяводы, кіраўніка МУС, а таксама прысуд папярэдняга суда. У дадатак на карысць пані павінны спагнаць судовыя выдаткі.
Ці з'яўляецца жанчына беларускай, з матэрыялаў справы зразумець немагчыма.
Каментары