Жанчына дапамагла беларускаму ўцекачу незаконна перайсці мяжу — праз гэта ёй адмовілі ў польскім грамадзянстве. Што вырашыў суд

Сутнасць справы

Нейкая А.Т. падала скаргу ў Вышэйшы адміністрацыйны суд.

Мяркуючы па матэрыялах справы, жанчына некалькі гадоў змагалася за прызнанне яе грамадзянкай Польшчы.

У 2022‑м МУС, а таксама Люблінскі ваявода выдалі А.Т. адмову ў польскім грамадзянстве, бо раней жанчына «дапамагла ў незаконным перасячэнні мяжы грамадзяніну Беларусі», якога ўлады РБ «пераследавалі па палітычных прычынах».

А.Т. сцвярджала, што беларус быў бежанцам — пасля ён і атрымаў статус бежанца. Але вось у дачыненні да заяўніцы завялі крымінальную справу за дапамогу ў нелегальным перасячэнні мяжы.

І нават тое, што вытворчасць спынілі «ў сувязі з малазначнасцю грамадскай шкоднасці дзеяння», справе не дапамагло. Пані А.Т. адмовілі на падставе арт. 31, ч.2 закона аб грамадзянстве («атрыманне польскага грамадзянства ўяўляе пагрозу нацыянальнай абароне або бяспецы, а таксама грамадскай бяспецы і парадку»).

Заяўніца звярнулася ў суд першай інстанцыі. Там запэўнілі, што «ніколькі не ставяць пад сумнеў высакароднасць матываў, якімі кіравалася заяўніца». Аднак «адміністрацыйны суд […] — як і астатнія суды Польшчы — з'яўляецца судом права, а не факта».

А факт застаецца фактам — заяўніца парушыла закон.

Суд указаў, што ў судовай практыцы істотным з'яўляецца сам факт здзяйснення замежнікам дзеяння, якое не адпавядае правапарадку на тэрыторыі Польшчы. Пры гэтым пытанне пакарання за такое дзеянне ўжо не мае вырашальнага значэння.

А.Т. у адказ падала касацыйную скаргу. Яна сцвярджала, што суд першай інстанцыі «не дапытаў бакі і не азнаёміўся з матэрыяламі справы, каб дакладна ўстанавіць абставіны інкрымінаванага ёй дзеяння».

Рашэнне Вышэйшага адміністрацыйнага суда

За справу ўзяўся Вышэйшы адміністрацыйны суд (NSA). І там ужо прызналі, што ў падобных справах «дапушчальны аналіз цяжкасці злачынстваў, якія ставяцца ў віну замежніку, што хадайнічае аб прызнанні грамадзянінам».

Як сказана ў дэцызіі (рашэнні аб дазволе на часовае пражыванне),

«фармальна заяўніца выканала прыкметы злачынства <>, аднак фактычна яе паводзіны былі пажаданымі, паколькі яны вялі да ўхілення небяспекі, якая пагражала іншаму чалавеку. Па гэтай прычыне дзеянне заяўніцы не можа пацягнуць ніякіх адмоўных наступстваў, у тым ліку ў вытворчасці аб прызнанні яе польскім грамадзянінам».

Скаргу А.Т. задаволілі. NSA адмяніў рашэнні ваяводы, кіраўніка МУС, а таксама прысуд папярэдняга суда. У дадатак на карысць пані павінны спагнаць судовыя выдаткі.

Ці з'яўляецца жанчына беларускай, з матэрыялаў справы зразумець немагчыма. 

• 41
• 1
• 1
• 4
• 0
• 0
• 0
• 2