«Pad čyrvonaj zorkaj i svastykaj». U Varšavie prezientujuć knihu pra akupavanuju Zachodniuju Biełaruś
7 maja ŭ Varšavie projdzie prezientacyja biełaruskaha pierakładu knihi «Pad čyrvonaj zorkaj i svastykaj: Baranaviččyna ŭ 1939—1944 hh. Zachodniaja Biełaruś pad niamieckaj i savieckaj akupacyjaj» z udziełam jaje aŭtara Alaksandra Brakiela.
Alaksandr Brakiel — niamiecki historyk i palitołah, śpiecyjalizujecca na historyi Centralnaj i Ŭschodniaj Jeŭropy, u pryvatnaści, Biełarusi pad niamieckaj akupacyjaj (1941—1944). Žyvie i pracuje ŭ Vašynhonie (ZŠA). U 2010‑2015 uznačalvaŭ biełaruskaje, a paźniej — izrailskaje pradstaŭnictva Fondu Konrada Adenaŭera. Zaprošany daśledčyk univiersitetu Ueślean (Wesleyan University).
U jahonaj knizie na prykładzie administracyjnaj adzinki, jakaja ŭ mižvajennaj Polščy mieła nazvu Navahrudskaha vajavodstva, u BSSR (1939—1941 i 1944—1954 h.) — Baranavickaj vobłaści, a padčas niamieckaj akupacyi (1941—1944 h.) — Baranavickaj akruhi Hienieralnaha kamisaryjata Biełarusi, daśledujecca štodzionnaje žyćcio jaje žycharoŭ.
U asnovie publikacyi lažyć analiz dakumientalnych krynic z 84 fondaŭ biełaruskich, niamieckich i polskich archivaŭ. Uviadzieńnie takoha masivu dakumientaŭ u navukovaje abaračeńnie značna ŭzbahačaje biełaruskaje histaryčnaje krynicaznaŭstva.
U knizie apublikavanyja dziasiatki dakumientaŭ i fotazdymkaŭ, častka ź ich — upieršyniu.
Z knihi možna daviedacca:
- što choć saviecki i nacyski režymy vyznavali adroznyja ideałohii, abodva jany byli adnolkava ludažerskija. Jak pieršy, tak i druhi praktykavali teror suprać mirnaha nasielnictva i imknulisia vyniščyć cełyja jaho hrupy. Saviety ažyćciavili pahałoŭnuju departacyju z rehijona polskich vajskovych asadnikaŭ ź siemjami, nacysty ž zhaniali jaŭrejaŭ u hieta, kab nieŭzabavie pačać ich fizičnuju likvidacyju.
- što niamieckaja akupacyja pryniesła značna bolš čałaviečych achviar, bo adbyvałasia ŭ varunkach biaźlitasnaj vajny na źniščeńnie, a pik krovapralićcia prypaŭ na čas, kali niemcy adčuli pierśpiektyvu parazy ŭ hetaj vajnie.
Hetaje vydańnie naležyć da šerahu najlepšych prac biełaruskich i zamiežnych historykaŭ, pryśviečanych Biełarusi pad niamieckaj akupacyjaj — Juryja Turonka, Biernharda Kjary, Leanida Rejna dy inš.
Čas praviadzieńnia prezientacyi: 7 maja (čaćvier), 18:00 — 19:30.
Adras: Muzeum Wolnej Białorusi (ul. Foksal 11/1), Warszawa.
Prezientacyja pravodzicca pry padtrymcy prahramy Jeŭrapiejskaha sajuza 'EU4Belarus: Support to Advanced Learning and Training (SALT II).
Kamientary
Knihi važnyja. Raskazać jašče raz z aŭtaram i pierakładčykam - dobra.
Ale sama kamunikacyja (naviny ŭ sacsietkach) pabudavana błytana, biez naležnaha kantekstu. Vyhladaje, što smmščyki i žurnalisty i sami nie viedajuć, što kapirujuć. Heta i niepavaha da čytačoŭ.