Pryjom niekatorych papularnych lekaŭ padčas ciažarnaści pavialičvaje ryzyku aŭtyzmu ŭ dziciaci amal napałovu

Daśledavańnie, praviedzienaje navukoŭcami ź Miedycynskaha centra Univiersiteta Niebraski i apublikavanaje ŭ časopisie Molecular Psychiatry, achapiła miedycynskija zapisy dziaciej, jakija naradzilisia ŭ ZŠA z 2014 pa 2023 hod. Śpiecyjalisty vyjavili niečakanuju suviaź pamiž piatnaccaćciu papularnymi lekami i pavyšanaj ryzykaj razładaŭ aŭtystyčnaha śpiektra ŭ dziaciej.

Hetyja preparaty naležać da roznych kłasaŭ — antydepresanty, statyny, leki ad cisku i chalesterynu. Ale ich abjadnoŭvaje adno supolnaje pabočnaje dziejańnie: zdolnaść błakavać vypracoŭku chalesterynu na kletkavym uzroŭni.

Chacia chalesteryn u darosłych časta asacyjujecca z chvarobami serca, dla płoda jon źjaŭlajecca žyćciova važnym budaŭničym materyjałam. Asabliva jon nieabchodny dla mozhu, orhana, jaki ŭtrymlivaje bolš za ŭsio chalesterynu. Kala siaredziny ciažarnaści (prykładna na 19‑20 tydni) mozh płoda pačynaje samastojna sintezavać ułasny chalesteryn, i parušeńnie hetaha pracesu moža zakłaści asnovu dla surjoznych prablem u raźvićci mozhu.

Ličby z daśledavańnia ŭražvajuć: pryjom chacia b adnaho z takich preparataŭ padčas ciažarnaści byŭ źviazany z pavieličeńniem adnosnaj ryzyki aŭtyzmu ŭ dziciaci na 47%. Pry hetym ryzyka ŭzrastaje ŭ hieamietryčnaj prahresii, kali žančynie pryznačajuć adrazu niekalki lekaŭ.

Na kožny dadatkovy preparat imaviernaść aŭtyzmu pavialičvałasia ŭ 1,33 razu, a kali pacyjentka adnačasova prymała čatyry i bolš takich lekaŭ, ryzyka dla dziciaci pieravyšała bazavuju ŭžo ŭ 2,33 razu (na 130%).

Situacyja ŭskładniajecca tym, što papularnaść hetych lekaŭ siarod ciažarnych imkliva raście. Pavodle danych daśledavańnia, dola ciažarnych žančyn, jakim pryznačali chacia b adzin taki preparat, pavialičyłasia bolš čym u try razy — z 4,6% u 2014 hodzie da 16,8% u 2023 hodzie.

Kab pierakanacca, što prablema zaklučajecca mienavita ŭ miedykamientach, a nie ŭ chvarobach maci, naprykład, depresii ci šyzafrenii, jakija taksama majuć hienietyčny faktar ryzyki aŭtyzmu, daśledčyki praviali dadatkovyja statystyčnyja karekciroŭki. Chacia ŭlik psichijatryčnych dyjahnazaŭ krychu źniziŭ pakazčyki dla niekatorych antydepresantaŭ i niejraleptykaŭ, ahulnaja suviaź zastałasia vidavočnaj.

U toj ža čas daśledčyki nastojliva pieraścierahajuć ad samastojnaha spynieńnia lačeńnia. Hetyja preparaty źjaŭlajucca žyćciova važnymi dla mnohich darosłych, čyj sfarmavany mozh amal nie adčuvaje ŭpłyvu błakiroŭki chalesterynu dziakujučy jaho pavolnamu abmienu.

U vypadku, kali vy pjacie takija leki, varta prakansultavacca sa śpiecyjalistam — na etapie płanavańnia ciažarnaści ci chacia b adrazu, jak pra ciažarnaść stała viadoma.

Voś, jakija preparaty inhibirujuć bijasintez sterołaŭ (chalesterynu) u arhaniźmie i źviazanyja z pavyšeńniem ryzyki aŭtyzmu ŭ dziciaci:

• Antydepresanty: Siertralin (Sertraline), Fłuaksecin (Fluoxetine), Buprapijon (Bupropion), Trazadon (Trazodone),
• Niejraleptyki (antypsichotyki): Arypiprazoł (Aripiprazole), Karyprazin (Cariprazine) (pakazaŭ samuju vysokuju indyvidualnuju ryzyku, pavialičvajučy jaje ŭ 2,59 razu), Hałapierydoł (Haloperidol),
• Supraćtryvožnyja srodki: Buśpiron (Buspirone),
• Beta-adranabłakatary (leki ad vysokaha cisku i chvarob serca): Mietaprałoł (Metoprolol), Prapranałoł (Propranolol), Niebivałoł (Nebivolol),
• Statyny (dla źnižeńnia ŭzroŭniu chalesterynu): Atorvastacin (Atorvastatin), Simvastacin (Simvastatin), Razuvastacin (Rosuvastatin), Pravastacin (Pravastatin).

• 3
• 1
• 0
• 1
• 5
• 2
• 0
• 0