«Як беларускія пагранічнікі здзекуюцца з украінцаў»: інтэрнэт-боты падхапілі запіс украінца ў ФБ
Штатная сітуацыя выклікала нечакана бурную рэакцыю.
Пару дзён таму шэраг украінскіх рэсурсаў пераставіў фэйсбук-допіс чалавека, які лаяў беларускіх пагранічнікаў і Беларусь.
Матэрыял называўся «Дзевяць гадзін пекла: як беларускія пагранічнікі здзекуюцца з украінцаў».
Сутнасць гісторыі такая: аўтобус з 41-м пасажырам выехаў з Украіны ў Літву праз Беларусь. У аднаго з турыстаў у час знаходжання ў Літве памёр бацька, і ён у тэрміновым парадку вылецеў з Літвы самалётам. Між тым, паводле дзейнага пагаднення між Украінай і Беларуссю, калі колькасць грамадзян у аўтобусе змяняецца, перавозчык абавязаны атрымаць дазвол на перасячэнне мяжы ад украінскіх кампетэнтных структур. У дадзеным выпадку перавозчык такі дакумент не прадставіў.
Аўтар маляўніча апісвае свае пакуты: называе беларусаў «бяларусамі», пагранічнікаў — «дзібіламі», дзівіцца «завядзёнцы беларускай моладзі прызначаць спатканні ля туалетаў» і далей у такім духу. Апісанае і вяртанне праз Літву і Польшчу, дзе чуллівыя і спагадлівыя еўрапейскія пагранічнікі прапусцілі іх назад за 15 хвілін, а не трымалі ў «пекле» 9 гадзін.
Сканчаецца ўсё фразай-пасланнем да чытачоў, каб яны ніколі не ездзілі ў беларускі (і расійскі) «савок».
Найперш нас здзівіла, што аўтар, які прадстаўляецца на старонцы ФБ супрацоўнікам Міністэрства па надзвычайных сітуацыях, не здольны адрозніць мытнікаў ад пагранічнікаў. Па-другое, што ён папракае Беларусь у ануляванні віз, хаця паміж нашымі дзяржавамі віз не існуе. Па-трэцяе, звярнула ўвагу, што салідныя ўкраінскія выданні гісторыі не перадрукоўвалі, а вось «боты» актыўна пакідалі спасылкі на гісторыю ў каментарах на буйных рэсурсах.
У беларускім Пагранкамітэце «Нашай Ніве» патлумачылі, што памежнікі не могуць мець прэтэнзій да асобна ўзятага аўтобуса, каб яго разварочваць: іх цікавяць толькі пашпарты, і калі ў аўтобусе не было асобаў у вышуку, то ніякіх прэтэнзій быць не магло — віза ўкраінцам не трэба.
Віцэ-консул Украіны Ірына Сташкова сказала «Нашай Ніве», што да іх звярталіся праз праблемы з перасячэннем мяжы, але «ўсё скончылася добра, усе задаволеныя». Аб прычынах затрымкі яна параіла спытаць у беларускіх мытнікаў.
Вось адказ Ашмянскай мытні на наш запыт:
«26 жніўня 2017 года ў пункт пропуску «Каменны Лог» прыбыў аўтобус, які рухаўся з Літоўскай Рэспублікі ва Украіну, у зоне кантролю размешчаны ў 00:34. Перавозчыкам, якія ажыццяўляюць міжнародныя перавозкі рэгулярна, добра вядомыя нормы Пагаднення паміж Урадам Рэспублікі Беларусь і Урадам Украіны аб міжнародных аўтамабільных зносінах. Паводле яго, перавозчык можа не атрымліваць дазвол на перавозкі ў адпаведных структур сваёй краіны [Украіны - НН], калі склад пасажыраў на працягу ўсяго маршруту не мяняецца. Калі ж колькасць грамадзян змяняецца, ён абавязаны атрымаць такі дазвол. У дадзеным выпадку перавозчык такі дакумент не прадставіў.
Зыходзячы з гэтага, у 01:25 службовай асобай Ашмянскай мытні выдадзена адмова ў пропуску транспартнага сродку, прычына адмовы перавозчыку растлумачана, дакументы перададзеныя супрацоўнікам органаў пагранічнай службы для арганізацыі вяртання аўтобуса на тэрыторыю сумежнай дзяржавы», — адказалі мытнікі.
На ўсе аперацыі было затрачана менш за гадзіну, а не дзевяць, гэта пацвярджаецца відэазапісам.
Мытнікі раяць кліентам скардзіцца на некампетэнтнага перавозчыка і падкрэсліваюць, што ў дачыненні Беларусі і беларусаў з боку Украіны дзейнічаюць такія ж самыя правілы і што аналагічныя прэцэдэнты былі.
Дык чаму камусьці спатрэбілася чапляцца за надуманую праблему?
З'яўленне надуманай навіны, скіраванай на дыскрэдытацыю Беларусі ў вачах украінцаў, супала з гісторыяй Паўла Грыба. Гэты 19-гадовы ўкраінец-інвалід прыехаў у Беларусь і знік. Некаторыя СМІ сцвярджаюць, што яго ў Гомелі скраў расійскі ФСБ. Аднак «ніякіх сумесных аперацый з ФСБ мы не праводзілі», — сказалі нам у прэс-службе КДБ. А расійскі бок пакуль маўчыць, пакідаючы сваім маўчаннем прастору для інтэрпрэтацый.
Узнікае пытанне, каму выгадна ствараць інфармацыйнае напружанне паміж Украінай і Беларуссю?
Каментары