Чым насамрэч «разбаўляюць» малако на заводзе і як дабіваюцца патрэбнай тлустасці масла
Сярод спажыўцоў існуе распаўсюджанае меркаванне, што малако да патрэбнага працэнта тлустасці на заводах «разбаўляюць» звычайнай вадой, а нятлустае масла ці смятану можна зрабіць таннейшымі за кошт раслінных або хімічных дабавак. Як насамрэч на прадпрыемстве атрымліваюць розны працэнт тлустасці прадукту, выданне Telegraf.news даведалася, пагутарыўшы са спецыялістамі Мінскага малочнага завода №1.

Чым заводы «разбаўляюць» малако
Для таго, каб зразумець, як заводы атрымліваюць малако, смятану, масла, тварог рознай тлустасці, трэба ў першую чаргу разабрацца ў самым першым вытворчым этапе перапрацоўкі малака — яго нармалізацыі ў патоку.
Гэты тэхналагічны працэс з’яўляецца асновай сучаснай малочнай вытворчасці. Ён дазваляе ў аўтаматычным рэжыме прыводзіць вялікія аб’ёмы малака да зададзенага працэнта тлустасці. Пры гэтым ніякай вады ў малако, насамрэч, падліваць не трэба.
Як патлумачыла галоўны тэхнолаг Мінскага малочнага завода №1 (ММЗ1) Ларыса Амбражэйчык, малако ў сістэме з дапамогай аўтаматычнага абсталявання спачатку раздзяляецца на дзве фракцыі — на вяршкі і абястлушчанае малако, а затым змешваецца назад у патрэбных прапорцыях.
«У залежнасці ад таго, якая нам патрэбна тлустасць прадукту, адбываецца змешванне пэўнай фракцыі вяршкоў з фракцыяй абястлушчанага малака. І на выхадзе атрымліваецца стандартны прадукт той тлустасці, якая нам патрэбна. Гэта ўсё робіцца ў аўтаматычным рэжыме», — патлумачыла спецыялістка прынцып працы сепаратара-нармалізатара.
Працэс нармалізацыі малака на вытворчасці таксама можа праводзіцца метадам дазавання кампанентаў. У гэтым выпадку суцэльнае малако не раздзяляецца ў сепаратары, а да яго, наадварот, дадаюцца тлустыя вяршкі — калі патрабуецца прадукт з больш высокай тлустасцю, або, наадварот, абястлушчанае малако — для паніжэння тлустасці.
Гэта значыць, у абодвух выпадках пра дадаванне вады гаворка не ідзе — працэнт тлустасці рэгулюецца за кошт змены суадносін двух ключавых кампанентаў малака — вяршкоў і абястлушчанага малака.
А як атрымліваюць нятлустае масла?
З маслам, як патлумачыла галоўны тэхнолаг ММЗ1, прымяняецца ўжо іншая методыка, паколькі працэс яго вытворчасці адрозніваецца ад малака. Масла вырабляецца выключна з вяршкоў, такім чынам, у залежнасці ад таго, якое масла патрэбна — з высокім ці нізкім утрыманнем тлушчу, бяруцца вяршкі адпаведнай тлустасці.
Пры гэтым, як і ў выпадку з малаком, існуюць два спосабы вырабу масла — шляхам бесперапыннага ўзбівання і метадам пераўтварэння высокатлустых вяршкоў (ВТВ).
У першым выпадку, як зразумела з назвы, вяршкі пэўнай тлустасці ўзбіваюць у спецыяльнай машыне — маславырабляльніку — па аналогіі з тым, як раней узбівалі масла нашы бабулі, толькі ў прамысловых маштабах. У выніку на выхадзе атрымліваецца масла і маслёнка (пахта), якую затым выдаляюць.
«Калі ж мы робім масла метадам ВТВ, то ў нас вяршкі пэўнай тлустасці далей паступаюць на сепаратар, дзе атрымліваюцца высокатлустыя вяршкі. Маслёнкі ў гэтым выпадку няма, бо ўжо атрымаліся высокатлустыя вяршкі. Далей яны ідуць праз маслапераўтваральнік і ў выніку атрымліваецца масла», — патлумачыла сутнасць другога метаду Ларыса Амбражэйчык.
Такім чынам, калі гаворка ідзе пра класічнае сметанковае масла, без ніякіх напаўняльнікаў, ніякіх спецыяльных дабавак для зніжэння (або, наадварот, павышэння) яго тлустасці на вытворчасці не патрабуецца.
«Па сутнасці, чым ніжэйшы працэнт тлушчу, тым большы працэнт утрымання вільгаці. Калі на ўпакоўцы пазначана 72,5% тлустасці ў масле, значыць там вільгаць дапускаецца да 25%», — патлумачыла галоўны тэхнолаг малочнага завода.
Каментары