На мяжы паміж Тайландам і Камбоджай успыхнулі баявыя дзеянні. Паводле даных уладаў Тайланда, у выніку сутыкненняў загінулі 12 чалавек, пераважна мірныя жыхары, піша Бі-бі-сі.
Гэта — чарговае абвастрэнне даўняй тэрытарыяльнай спрэчкі паміж двума суседзямі ў Паўднёва-Усходняй Азіі, што працягваецца ўжо больш за стагоддзе.
Паводле даных арміі Тайланда, большасць ахвяр — мірныя жыхары, усе яны з трох тайскіх правінцый. Ёсць таксама параненыя.
Камбоджа пакуль што не пацвердзіла, ці панесла яна страты.
Што здарылася
Раніцай у чацвер паміж арміямі дзвюх краін пачалася перастрэлка. Тайланд абвінаваціў Камбоджу ў ракетным абстрэле вёскі і нападзе на бальніцу.
У адказ Бангкок нанёс авіяўдары па камбаджыйскіх вайсковых аб’ектах.
Сёння ноччу вайскоўцы Камбоджы некалькі разоў адкрывалі агонь па вайскоўцах Тайланда ў розных кропках, у тым ліку ўжывалі артылерыю і цяжкае ўзбраенне, у прыватнасці БМ-21 «Град». Першыя стрэлы прагучалі з боку камбаджыйскіх вайскоўцаў у раёне храма Прэах-Віхеа.
Пазней тайская армія зафіксавала набліжэнне транспартных сродкаў, меркавана, камбаджыйскіх танкаў.
Мяжу неадкладна закрылі, а тайскім грамадзянам, што знаходзяцца ў Камбоджы, загадалі пакінуць краіну.
Камбоджа са свайго боку заявіла, што Тайланд ужыў «звышмерную сілу», і панізіла ўзровень дыпламатычных адносін.
Абедзве краіны заклікалі сваіх грамадзян пакінуць прыгранічныя раёны, дзе, паводле слоў відавочцаў, працягваюцца жорсткія баі.
«Усё вельмі сур’ёзна. Мы тэрмінова эвакуюемся», — распавёў Бі-бі-сі Сутьян Пхіўчан, жыхар тайскай правінцыі Бурырам, недалёка ад мяжы.
Адкуль узяўся гэты канфлікт
Тэрытарыяльная спрэчка працягваецца ўжо больш за стагоддзе — з тых часоў, калі пасля заканчэння французскага каланіяльнага панавання ў Камбоджы пачалі рабіць межы.
Напружанне рэзка ўзрасло ў 2008 годзе, калі Камбоджа спрабавала ўключыць старажытны храм XI стагоддзя, што знаходзіцца ў спрэчнай зоне, у спіс аб’ектаў спадчыны ЮНЕСКА.
Тайланд выступіў рэзка супраць, і пачаліся сутыкненні. У розныя гады ў выніку гэтых сутыкненняў гінулі як салдаты, так і мірныя жыхары з абодвух бакоў.
Сітуацыя зноў абвастрылася ў маі гэтага года пасля гібелі камбаджыйскага салдата. Гэта прывяло да найглыбейшага крызісу ў двухбаковых адносінах за апошнія 10 гадоў. Дыпламатычныя адносіны рэзка пагоршыліся. Абедзве краіны ўвялі абмежаванні на гандаль і паслугі.
Камбоджа, напрыклад, забараніла ўвоз тайскіх гародніны і садавіны, спыніла імпарт электраэнергіі і інтэрнэт-паслуг.
Абодва бакі таксама ўзмацнілі вайсковую прысутнасць уздоўж мяжы.
Куды ўсё ідзе?
В.а. прэм’ер-міністра Тайланда Пхумтам Вэчаячай прызнаў: сітуацыя «вельмі нестабільная» і яе трэба вырашаць асцярожна, строга згодна з міжнародным правам.
Са свайго боку, прэм’ер Камбоджы Хун Манэт падкрэсліў, што яго краіна імкнецца да міру, але будзе «вымушаная адказаць зброяй на ўзброеную агрэсію».
Хоць раней былі і больш маштабныя сутыкненні, яны, звычайна, хутка згасалі. І цяпер, нягледзячы на сур’ёзнасць сітуацыі, эксперты лічаць поўнамаштабную вайну малаверагоднай.
Аднак цяперашняе абвастрэнне ўзмацняецца палітычнай нестабільнасцю па абодва бакі мяжы.
Хун Манэт — сын былога камбаджыйскага лідара Хун Сена — пакуль што не мае поўнай палітычнай самастойнасці, а яго бацька, здаецца, не супраць выкарыстаць канфлікт для ўмацавання нацыяналістычнай падтрымкі.
У Тайландзе пры ўладзе — хісткая кааліцыя, што стаіць за экспрэм’ерам Таксінам Чынаватам. Ён лічыў, што мае цесныя асабістыя сувязі з Хун Сэнам, але цяпер адчувае сябе здраджаным пасля таго, як Камбоджа апублікавала прыватную размову, праз якую яго дачку Петангтарн часова адхілілі ад пасады прэм’ера.
Каментары