Меркаванні1515

«Дэфолт Беларусі непазбежны»

Cупрацоўнік Інстытута сусветнай эканомікі Андэрс Аслунд папярэджвае, што гэта здарыцца, калі прыйдзе пара пагашаць даўгі.

Беларусь рухаецца ў кірунку дэфолту. Міжнародныя валютныя рэзервы гэтай краіны з насельніцтвам у 10 мільёнаў чалавек на зыходзе. Па афіцыйнай інфармацыі на 1 кастрычніка яны склалі $2,2 мільярда, суму, роўную аб’ёму імпарту за адзін месяц. Але калі запасы настолькі малыя, заўсёды ўзнікае пытанне, ці можна іх выкарыстоўваць. Тым часам інфляцыя падскокнула і ў верасні дасягнула 80%. 17 кастрычніка місія Міжнароднага валютнага фонду (МВФ) з’ехала з краіны, адмовіўшы Беларусі ў хоць якой фінансавай дапамозе.

Беларусь можа быць вымушана спыніць свае міжнародныя плацяжы ў любы дзень.

Аляксандр Лукашэнка перажывае свой самы сур’ёзны крызіс за 17 гадоў знаходжання ва ўлады. І гэты крызіс можа стаць апошнім. Памылкі ў эканамічнай палітыцы, зробленыя ім мінулай восенню і выклікалі гэты небяспечны фінансавы крызіс.

Беларусь з’яўляецца апошняй савецкай эканомікай у Еўропе. Дзяржаўныя прадпрыемствы па-ранейшаму вырабляюць 70% валавога ўнутранага прадукта, а дзяржава рэгулюе вытворчасць і асноўнае коштаўтварэнне. Будзе толькі невялікім перабольшаннем сказаць, што Беларусь жыве за кошт перапрацоўкі субсідуемай Расіяй нафты і газу на Захад, экспартуючы лепшыя савецкія ўзоры вытворчасці ў правінцыі Расіі. Гэта мадэль працавала на здзіўленне доўга, але Крэмль не адчувае асаблівай любові да Лукашэнкі, і асноўнай прычынай крызісу з’яўляецца тое, што Расія сёлета скараціла свае энергетычныя субсідыі з 15% ВУП Беларусі да 7%. У той час як у жыхароў расійскай правінцыі запыты сталі занадта высокімі для таго, каб набываць якую б там ні было савецкую прадукцыю.

Вырашальнай памылкай Лукашэнкі стала рашэнне падняць заработную плату ў дзяржаўным сектары на 50% у лістападзе мінулага года,
да прызначаных на 19 снежня прэзідэнцкіх выбараў. Як следства, летась сярэдняя рэальная заработная плата ў краіне вырасла на 25%, і дасягнула $500 у месяц, сумы, якую кіраўнік дзяржавы паабяцаў падтрымліваць праз завышаны абменны курс у адносінах да даляра ЗША. Завышаны курс беларускага рубля выклікаў дэфіцыт бягучага рахунку роўны 15,5% ВУП, ці $8,5 мільярда ў 2010 годзе.

Нягледзячы на гэта, вынікі прэзідэнцкіх выбараў для Лукашэнкі былі настолькі дрэннымі, што афіцыйныя справаздачы назіральнікаў наводзяць на думку, што ён іх скраў, выкарыстоўваючы гвалт і прысудзіўшы большасць сваіх канкурэнтаў да шматгадовых турэмных тэрмінаў. Злучаныя Штаты і Еўрапейскі Саюз адказалі ва ўнісон санкцыямі супраць некаторых чыноўнікаў і прадпрыемстваў і запатрабавалі неадкладнага вызвалення 40 палітычных зняволеных, але многія дагэтуль знаходзяцца ў турме.

Замест таго, каб правесці неабходныя рэформы, калі ў яго яшчэ быў час, Лукашэнка паспрабаваў сабраць грошай там, дзе ён можа.
Міжнародныя валютныя рэзервы сёлета вагаліся паміж $ 3 млрд і $ 4 млрд, у той час як краіна мае патрэбу больш за $6 мільярдаў толькі сёлета.
Нягледзячы на некаторыя расплывістыя заявы ад Еўрапейскага звяза і МВФ, пра заходняе фінансаванне не можа быць і гаворкі.
Тое ж самае ставіцца і да рынка. Да вясны 2011 гады фінансавы крызіс у Беларусь выйшаў з-пад кантролю, узмацніўшы пратэстныя настроі.

Адна з праблем Лукашэнкі складаецца ў тым, што ў яго няма сяброў. Варта прызнаць, што Кітай прадаставіў крэдыт у $1 млрд юаняў, а Іран — у 400 мільёнаў даляраў, але гэтага недастаткова. Хоць Крэмль моцна не любіць Лукашэнка, ён зацікаўлены ў палітычнай стабільнасці на сваіх задворках. Расія патрабуе правядзення прыкладна такіх жа рэформаў як і МВФ: плывучага абменнага курсу, лібералізацыі цэнаў, больш цвёрдай грашова-крэдытнай палітыкі і, асабліва, істотнай прыватызацыі, якая пойдзе на карысць перадусім расійскім прадпрыемствам. У Лукашэнкі няма іншага выйсця, акрамя як прыняць умовы расійскага боку. Урад Расіі неахвотна вылучае па 1 млрд. у год на працягу трох гадоў з Еўразійскага антыкрызіснага фонду, які галоўным чынам, фінансуецца Расіяй, у абмен на дэвальвацыю і прыватызацыю прадпрыемстваў на агульную суму $ 7,5 млрд. на працягу трох гадоў. Але

гэтых сум дастаткова, каб пакрыць толькі палову патрэбы Беларусі ў фінансаванні.

Таму 24 мая Беларусь дэвальвавала валюту на 36% (насамрэч — 54%. Заўв. Рэд.) , але Лукашэнка не дазволіў валюце плаваць. У выніку краіна апынулася ў горшай з усіх магчымых сітуацый, як і Савецкі Саюз у 1991 годзе, калі ў дэфіцыце можа апынуцца любы тавар. Беларусы абнаявілі свае ашчаджэнні, каб купіць любыя даступныя тавары ці валюту. Свабодныя цэны растуць угару, у той час як у дэфіцыце апынаюцца тавары з рэгуюемымі коштамі, якія беларусы купляюць і вывозяць на продаж у суседнія краіны.

У верасні рубель ізноў абясцэньваўся. Больш за тое, розныя абменныя курсы адносяцца да розных аперацый, а прадпрыемствы на ўсе жылы імкнуцца знайсці новыя магчымасці. Грашова-крэдытная палітыка застаецца невыразнай, што прыводзіць да гадавой інфляцыі ў 80% у верасні. Беларусь апынулася ў інфляцыйным цыкле, які нагадвае 1991 год, калі павалілася савецкая эканоміка. Сярэдняя заработная плата ў памеры $500 у месяц звалілася да $300 у месяц. У канцы 2010 года сукупны вонкавы доўг Беларусі складаў 52% ВУП, у сітуацыі, калі доўг расце і ВУП у даляравым вылічэнні падае, суадносіны доўга да ВУП рэзка ўзрастае.

Лукашэнка выказаў надзею, што МВФ ізноў возьме яго на парукі.
У студзені 2009 года, МВФ ужо паспрабаваў дапамагчы, склаўшы дамову пра выдзяленне крэдыту ў $3,6 млрд., які скончыўся ў сакавіку 2010 года, але Беларусь так і не правяла абяцаных рынкавых рэформаў. Зараз прэзідэнт паспрасіў у МВФ ужо не $3,5, а $ 8 млрд, але
місія МВФ адмовіла з нечакана цвёрдай фармулёўкай, што «ўлады будуць павінны прадэманстраваць выразныя абавязацельствы, у тым ліку і на самым высокім узроўні, у пытанні стабілізацыі эканомікі і правядзення рэформаў».
Але МВФ павінен быў адмовіць і праз заходнія санкцыі, і праз паслужны спіс Лукашэнкі.

Апошняй надзеяй на выжыванне ў Лукашэнкі застаецца продаж «фамільнага срэбра»,
некалькіх каштоўных буйных дзяржаўных карпарацый: калійнай кампаніі «Беларуськалій», кампаніі «Белтрансгаз», мабільнай тэлефоннай кампаніі «МТС Беларусь», МАЗа, і Мазырскага НПЗ. Расія і кітайскія кампаніі былі гатовыя набыць іх, але гэтыя ўгоды стануць не больш чым распродажам пасля пажару, калі кампаніі сыдуць за бясцэнак і толькі падоўжаць пакуты беларусаў. У разгар нястрымнага фінансавага крызісу ўсе ўгоды па куплі буйных прадпрыемстваў, як правіла, прытарможваюцца ці зусім спыняюцца. Больш таго, Злучаныя Штаты і Еўрапейскі Саюз ужо ўвялі санкцыі супраць некаторых кампаній, і Злучаныя Штаты могуць лёгка блакаваць гэтыя продажы праз эмбарга, што і запатрабавалі шэсць амерыканскіх сенатараў.

Да сённяшняга дня Лукашэнка быў вядомы як непрадказальны, але вельмі падкаваны ў палітыцы тактык, але яго эканамічная безгаспадарлівасць урэшце давяла эканоміку савецкага толку да жаласнага стану.

Дэфолт Беларусі ўяўляецца непазбежным, і можа быць справакаваны любым наступным значным пагашэннем запазычанасці.

Каментары15

Цяпер чытаюць

«Вы ашалелі! Колькі мы трацім грошай!» Лукашэнка даручыў зменшыць асвятленне на вуліцах11

«Вы ашалелі! Колькі мы трацім грошай!» Лукашэнка даручыў зменшыць асвятленне на вуліцах

Усе навіны →
Усе навіны

Завяшчаў Карыне Шуляк 50 мільёнаў, а яе бацька лётаў з ім на верталёце за месяц да арышту. Што яшчэ стала вядома з файлаў Эпштэйна9

У Іспаніі хірургі ўпершыню перасадзілі твар ад донара, які памёр у выніку эўтаназіі3

Лукашэнка паабяцаў дапамагчы прэзідэнту Бразіліі з пераабраннем. Хай той толькі папросіць12

Былога намесніка старшыні БНФ Анатоля Фёдарава разбіў інсульт проста падчас стрыму Пятрухіна3

Netflix паказаў тызер мультсерыяла па матывах «Вельмі дзіўных спраў»

«З мяне нічога не возьмеш, а людзі пацярпелі». Пара пенсіянераў другі год не можа выпісаць з мінскай кватэры шматдзетную сям'ю эмігрантаў9

Беларус, узяты ў палон украінцамі, звярнуўся да Лукашэнкі з просьбай закінуць за яго слоўца перад Пуціным2

Праваслаўнага блогера, «героя СВА», пасадзілі на 15 гадоў за згвалтаванне чацвёртакласніцы8

У Нарвегіі сына кронпрынцэсы затрымалі перад судом па справе аб сэксуальным гвалце. А сама прынцэса сябравала з Эпштэйнам5

больш чытаных навін
больш лайканых навін

«Вы ашалелі! Колькі мы трацім грошай!» Лукашэнка даручыў зменшыць асвятленне на вуліцах11

«Вы ашалелі! Колькі мы трацім грошай!» Лукашэнка даручыў зменшыць асвятленне на вуліцах

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць