Павал Абрамовіч параўноўвае словы Дарэнкі з цытатай з «Шалома» Клінава.
Расійскі тэлевядучы Сяргей Дарэнка даў інтэрв’ю праграме «Карціна свету» на тэлеканале«РТР-Беларусь» (эфір ад26.11.2011 ), у часе якога назваў беларусаў хобітамі, а Беларусь — глухім кутком Еўропы. Многія нашы грамадзяне вельмі пакрыўдзіліся на тыя параўнанні, а дарэмна.
Прачытаўшы на сайтах
Насамрэч, яскравую паралель між хобітамі і беларусамі ўпершыню правёў наш суайчыннік — пісьменнік Артур Клінаў. У кнізе «Шалом» (2010), якую я лічу адным з найвыдатнейшых беларускіх раманаў, аўтар піша пра свайго галоўнага героя так:
«Ён жа прадстаўляў маленькую, забытую Богам краіну, што прытулілася дзесьці пад плотам Еўропы. Усім, хто знаходзіўся з гэтага боку плоту, яна ўяўлялася нейкім страшным Мордарам з казак Толкіна, дзе ўладу захапілі оркі, якія здзекаваліся з бедных хобітаў ды ўсяляк уціскалі іх грамадзянскія правы.
Каб дапамагчы няшчасным хобітам, іх час ад часу запрашалі ў Еўропу на
Што праўда, многія хобіты, не чакаючы нейкага адмысловага запрашэння, самі рознымі шляхамі прабіраліся цераз шчыліны плоту й распаўзаліся па ўсёй неабсяжнай
Як бачна, параўнанне Дарэнкі — не арыгінальнае. Акром таго, у Клінава яно
Але пакінем у баку інтэрпрэтацыю Клінава і возьмем арыгінал — трылогію «Уладар кольцаў» (1954–1955) Джона Роналда Руэла Толкіна, якую ў Беларусі памылкова пераклалі як «Уладар пярсцёнкаў» (насамрэч магічныя кольцы ў гэтай кнізе Толкіна не маюць упрыгожанняў у выглядзе каштоўных камянёў ці мінералаў, таму гэта менавіта кольцы, а не пярсцёнкі, але нашыя перакладчыкі пагналіся за прыгожым беларускім словам-«аналагам»).
Калі хто дачытаў кнігу да канца, то мог пераканацца: няма больш важкай «нацыі» ў тым казачным свеце, чым хобіты, насельнікі Шыру.(У іх выглядзе Толкін увасобіў «старых добрых» ангельцаў — цікава, ці пакрыўдзіліся яны на оксфардскага прафесара?) Менавіта маленькім і палахлівым хобітам у змрочны час, калі эльфы моўчкі сыходзілі назаўжды, быццам «блакітныя каскі» з Югаславіі, а людзі да смерці змагаліся між сабою на верасовых палях і ў пакоях каралеўскіх палацаў, было наканавана ўступіць у адкрытае супрацьстаянне са Злом. Дарэчы, цэнтральны персанаж кнігі — уладар аднаго з магічных кольцаў, пачварная істота Горлум — да моманту свайго пераўвасаблення ў вернага служку чорнага Мордара быў хобітам. І не было для яго большай радасці і іншага сэнсу жыцця, чым смажаныя грыбы з бульбай, рыбалка і свая хата з круглымі дзвярыма, прыгожа пафарбаванымі ў зялёны колер. І вось калі ўсе хобіты
Ці не гэтак сёння ўладкаваны наш беларускі свет? Ці не тое ж, што хобіт Фрода Бэгінс з таварышамі, паспрабавалі зрабіць у снежні2010-га Андрэй Саннікаў і Мікалай Статкевіч з паплечнікамі, пакуль іншыя сядзелі па хатах і слухаць нічога не хацелі пра «апошнюю дыктатуру», якая ўжо моцна грукалася ў іх акуратныя дзверы, прыгожа пафарбаваныя ў зялёны колер?
Таму не трэба крыўдзіцца, калі нас параўноўваюць з насельнікамі Шыру. У беларусаў з хобітамі аднолькава цяжкая, але слаўная місія — зруйнаваць Мордар. Цынік Дарэнка проста не захацеў «раскруціць» паралель да канца, бо не верыць у хобітаў і беларусаў, не верыць мудрым кніжным гісторыям, якія аднойчы ўвасабляюцца ў рэчаіснасці, каб потым ізноў павяртацца ў кнігі.
* * *
Блог Паўла Абрамовіча — paval-abramovi4.livejournal.com.
Каментары