Навука і тэхналогіі22

Новая тканіна можа сама награвацца больш чым на 30 градусаў, каб ратаваць у экстрэмальна халоднае надвор'е

Разумная тканіна, распрацаваная канадскімі вучонымі, пераўтварае сонечнае святло ў цяпло і за 10 хвілін павышае тэмпературу на 30 градусаў. Матэрыял лёгкі і трывалы, можа расцягвацца ў пяць разоў і вытрымлівае да дваццаці пранняў.

Ілюстрацыйнае фота. Крыніца: Westend61 / Getty Images

На працягу многіх гадоў вучоныя распрацоўваюць адзенне з падагрэвам, каб дапамагчы захоўваць камфортную тэмпературу ў халодных умовах. Аднак існуючыя рашэнні звычайна прадугледжваюць выкарыстанне награвальных элементаў, якія працуюць ад знешняй крыніцы сілкавання.

Як піша Live Science, вучоныя з Універсітэта Ватэрлоў (Канада) распрацавалі інавацыйную разумную тканіну, якая сама можа награвацца і эфектыўна захоўваць цяпло ў халодную пару года. Для нагрэву дастаткова толькі сонечнага святла.

Вучоныя звярнулі ўвагу на фотатэрмальныя палімеры — матэрыялы, падобныя да пластыку, якія пераўтвараюць святло ў цяпло. Сваё вынаходніцтва яны апісалі ў часопісе Advanced Composites and Hybrid Materials.

Аўтары ўплялі наначасціцы двух палімераў — поліаніліну (PANI) і полідапаміну (PDA) — у матрыцу валокнаў з тэрмапластычнага поліўрэтану (PTU), які шырока выкарыстоўваецца ў вытворчасці воданепранікальнай і спартыўнай вопраткі. У працэсе стварэння валокнаў каманда таксама дадала ў матэрыял тэрмахромныя фарбавальнікі, якія змяняюць колер пры змене тэмпературы.

Каб пратэставаць матэрыял, вучоныя звязалі з яго мініяцюрны світар для плюшавага медзведзяняці. Чырвоны джэмпер на сонцы нагрэўся да ўражлівых 53,5 °C усяго за 10 хвілін. Пры павышэнні тэмпературы малекулы чырвонага фарбавальніка змянялі сваю хімічную структуру і станавіліся белымі.

Паводле слоў аўтараў, убудаваныя наначасціцы эфектыўна паглынаюць энергію сонечнага святла ў шырокім дыяпазоне даўжынь хваль і выдзяляюць яе ў выглядзе цяпла праз працэс, які называецца фотатэрмічным пераўтварэннем.

Як паведамляецца, разумная тканіна валодае мяккай і эластычнай тэкстурай, можа расцягвацца ў пяць разоў у параўнанні з першапачатковым памерам і захоўвае свае ўласцівасці нават пасля 25 пранняў.

Цяпер каманда працуе над падрыхтоўкай матэрыялу да камерцыйнай вытворчасці, але перад шырокім ужываннем неабходна правесці дадатковыя выпрабаванні. Вучоныя засяродзілі ўвагу на зніжэнні выдаткаў на вытворчасць, маштабаванні працэсу стварэння і праверцы бяспекі валокнаў пры працяглым кантакце са скурай.

Каментары2

  • %
    21.03.2025
    Выдатна, так і зварыцца як яйко ня доўга з такой швэдай
  • а тым часам...
    21.03.2025
    наша Акадэмія навук распрацоўвае сухое марозіва для... палярнікаў

Цяпер чытаюць

Топавы перакладчык паехаў у Беларусь мяняць пашпарт — і сеў за данаты. «КДБ паглядзеў на суму і вырашыў, што ніхто ў здаровым розуме не можа выдаткаваць столькі ўласных грошай»3

Топавы перакладчык паехаў у Беларусь мяняць пашпарт — і сеў за данаты. «КДБ паглядзеў на суму і вырашыў, што ніхто ў здаровым розуме не можа выдаткаваць столькі ўласных грошай»

Усе навіны →
Усе навіны

«Селядзец пад шубай» з чырвонай ікрой ад пафаснага рэстарана расчараваў пакупнікоў3

Кватэры ў Мінску сталі часцей купляць замежнікі. А старое жыллё без рамонту не цікавае нават іншагароднім

«Шаптуна Пуціна Лукашэнку падвялі ці то «старэйшыя браты», ці то ўласная інтуіцыя»1

Трамп зладзіў раскошную навагоднюю вечарыну і пажадаў «міру на Зямлі»6

Чалы дае прагноз на 2026 год9

Ціханоўская расказала пра першую сустрэчу з Калеснікавай7

Севярынец расказаў пра першую сустрэчу з сям'ёй пасля вызвалення2

Камандзір РДК Дзяніс Капусцін жывы. Яго смерць была інсцэніроўкай9

«Байсол» назваў суму, якую ўдалося сабраць за 2025 год2

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Топавы перакладчык паехаў у Беларусь мяняць пашпарт — і сеў за данаты. «КДБ паглядзеў на суму і вырашыў, што ніхто ў здаровым розуме не можа выдаткаваць столькі ўласных грошай»3

Топавы перакладчык паехаў у Беларусь мяняць пашпарт — і сеў за данаты. «КДБ паглядзеў на суму і вырашыў, што ніхто ў здаровым розуме не можа выдаткаваць столькі ўласных грошай»

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць