«У вас ёсць любімая песня?» Знаёмцеся з Максатам — самым вядомым стрыт-відэографам Мінска
«О, Максат, вітаю, а мы ўсё думалі, калі ж вас сустрэнем», — з падобных фраз часта пачынаюцца ролікі блогера Максата Рэджэпгулыева. Пры гэтым на відэа ён паказвае не сябе і не нейкіх селебрыці, а звычайных мінакоў. Менш чым за паўгода сацсеткі хлопца выраслі да сумарнага паўмільёна падпісчыкаў. У каментарыях захапленняў — праз край. З Максатам пагаварыў Onliner.
«Здаралася, накіроўваў камеру на чалавека і ў апошні момант: ай, ладна»
У гэта складана паверыць, але самы вядомы стрыт-фатограф і відэаграф Мінска займаецца вулічнай здымкай крыху менш за тры гады. Максат нават называе дакладную дату, калі яму ў галаву прыйшла ідэя прысвяціць гэтаму свой блог — 14 лютага 2023 года. Да таго моманту хлопец шмат гадоў працаваў у грамадскім харчаванні, а прафесійныя здымкі праводзіў хіба што ва ўласным уяўленні. Кажа, што хоць цікавасць да фота і кіно была з дзяцінства, у рэальнасці ўсё доўга не складвалася.
Чароўны штуршок у нейкі момант дала жонка: яна заўважыла, што ў Максата здорава атрымліваецца здымаць на тэлефон, і прапанавала паспрабаваць нешта больш сур'ёзнае. Гэтым «сур'ёзным» аказалася камера Fujifilm X-T3 — для пачаткоўца апарат не самы просты. Максат прызнаецца: пакруціў сам, не разабраўся — прыйшлося запісацца на курсы, каб асвоіць азы. Скончыўшы фоташколу, марудзіць не стаў — адразу выйшаў набіваць руку на вуліцы.
— Спачатку ў мяне, вядома, былі кепскія фатаграфіі. Дагэтуль гартаю свае старыя відэа і думаю: ну як так можна было… Але ў любой дзейнасці ёсць пачатак, першыя памылкі. Да свайго стылю я прыйшоў ужо ў працэсе, хоць з самага пачатку ўяўляў, якія хачу рабіць кадры: нешта такое з софт-эфектам, блікамі, нібыта ў сне.
На кантэнт з мінакамі натхніў стрыт-фатограф з Масквы. Мне падаўся цікавым фармат, калі ты не проста здалёк здымаеш людзей, а адразу дзелішся з імі вынікам, бачыш эмоцыі. Я таксама стаў падыходзіць да людзей, пытацца нешта элементарнае накшталт імя і прафесіі (проста каб трохі прыхільна настроіць да сябе), паказваў, як лепш пазіраваць. З гэтага пачаўся блог.
Максат распавядае, што ў першую чаргу звяртаў увагу на стыль чалавека. Калі асабліва ўнікальнага адзення няма — проста на твар.
Паводле слоў фатографа, класных людзей заўсёды выдае позірк.
Выкладаў у сетку тады таксама ўсё, акрамя відавочна няўдалых кадраў. Нешта потым прыходзілася выдаляць па просьбе герояў.
— Нашмат часцей такое адбывалася, калі я станавіўся, напрыклад, на Нямізе і проста фатаграфаваў мінакоў. Пасля публікацый прыкладна 10 чалавек са 100 прасілі выдаліць — нават сапраўды класныя фота. Прычын звычайна не называлі, максімум: «Не хачу, каб мой твар недзе свяціўся». Прыкра, але што зробіш.
Аднойчы сфатаграфаваў цікавага мужчыну, паказаў здымкі, папрасіў дазвол выкласці. Ён чамусьці адразу перайшоў на агрэсіўны тон, патрабаваў неадкладна ўсё выдаліць. Аказаўся, дарэчы, замежнікам.
Беларусы ж да вулічнай фатаграфіі вельмі талерантныя — у большасці выпадкаў усе толькі рады трапіць у аб'ектыў.
«У каментарыях пішуць, што ў мяне талент раскрываць людзей, як у псіхолага»
Ролікі Максата паступова сталі прыцягваць не толькі падпісчыкаў, але і заказчыкаў. Хлопец вырашыў звольніцца з грамадскага харчавання і перайсці на паўнавартасны відэафармат.
— Аднойчы я ішоў некуды пад музыку, і мяне так «панесла» ад вайба песні, што я пачаў уяўляць сябе ў кліпе. Думаю, такое бывае з кожным. Тады я і падумаў, што было б класна дапамагаць выпадковым мінакам увасабляць падобныя фантазіі. Вырашыў, што буду падыходзіць, знаёміцца, пытацца пра любімую песню і пад яе здымаць цэлы кліп. Але ў нейкі момант зразумеў, што гэта занадта рэсурсазатратна. Энергія і матывацыя канчаліся хутка: я надта замарочваўся наконт мантажу і карцінкі.
У рэшце рэшт Максат перафарматаваў ідэю ў жанр тых самых «праходак». За тыя паўгода, што хлопец паказвае, як беларусы прыгожа крочаць пад Imagine Dragons, Moby ці «Песняроў», аўдыторыя яго Instagram вырасла да 330 тысяч, TikTok — да 160 тысяч. Сярод іх — зоркі ўзроўню Максіма Галкіна.
Пры гэтым Максат па-ранейшаму здымае ролікі для мінакоў бясплатна, зарабляючы на жыццё рэкламай і фрылансам.
— Паступова я стаў больш акцэнтаваць увагу на міні-інтэрв'ю. Аўдыторыі вельмі падабаецца даведвацца, які чалавек унутры, як ён разважае пра жыццё. Упэўненасць з'явілася, калі прыйшла вядомасць і мяне сталі пазнаваць нават без камеры.
Зараз Максат падыходзіць да людзей любога ўзросту, акрамя дзяцей. Кажа, што адмовы чуе прыкладна ў 40% выпадкаў. Узімку складаней: мінчане, захутаныя па самыя бровы, прабягаюць міма вельмі хутка. На мінулым тыдні, напрыклад, хлопец гуляў з камерай паўдня і ўдала злавіў толькі трох чалавек, што, паводле яго слоў, вельмі мала ў параўнанні з цёплымі месяцамі, калі здымацца згаджаюцца амаль усе. Тады за адзін шпацыр атрымліваецца зняць і 12‑15 праходак, з якіх 10 дакладна патрапіць у блог.
— У каментарыях пішуць, што ў мяне талент раскрываць людзей, што я нібы псіхолаг… Прыемна, вядома, але мне часам становіцца ніякавата праз такія кампліменты. Бо я сам па сабе чалавек сарамлівы: яшчэ пару гадоў таму наўрад ці пагадзіўся б нават на гэтую размову. Гэта праца над сабой. У мяне ў галаве пастаянна ідзе дыялог: «Так, Максат, я ведаю, што ты вельмі саромеешся, але давай зараз прыбяром гэта ў бок і ты проста падыдзеш да чалавека». Так я перабораў свой страх камунікацыі.
— У цэлым ад кожнага чалавека з маіх відэа ўва мне застаецца нейкая часцінка яго душы.
Амаль усе людзі захоўваюцца ў памяці: бывае, бачу каго-небудзь з герояў у горадзе — ён мяне, можа, ужо і не пазнае, але я ўспамінаю, як здымаў яму праходку.
Адна сустрэча запомніцца назаўжды: падчас здымкаў з гераіняй даведаўся, што ёй засталося жыць зусім нядоўга. Гэтую частку яна папрасіла не выкладаць, але ролік выйшаў — па ім нічога зразумець немагчыма. Але сам я тады быў у ступары, нават не ведаў, што сказаць, і проста прамаўчаў… Можа быць, гэта і была самая правільная рэакцыя.
«У беларусах больш за ўсё цаню талерантнасць»
Максат родам з Туркменістана, з горада Мары. У Беларусь прыехаў амаль 14 гадоў таму, вывучыўся на інжынера-эканаміста ў БНТУ. На пытанне, чаму вырашыў не вяртацца на радзіму, усміхаецца: наш клімат аказаўся больш прыемным, да таго ж проста закахаўся — і ў новую краіну, і ў будучую жонку.
— Са сваёй жонкай я пазнаёміўся тут, але яна таксама з Туркменістана. Жылі ў адным інтэрнаце. Яна метыска, як і я: бацька ў яе туркмен, а маці — украінка. Мой бацька таксама туркмен, маці па нацыянальнасці немка. У Туркменістане я практычна не бываю — з таго часу, як не стала мамы. Здаецца, апошні раз лётаў туды два гады таму, калі трэба было абнавіць замежны пашпарт. З бацькам маем зносіны, стэлефаноўваемся, але, сам разумееш, бацька ёсць бацька… Усё ж такі раней я прыязджаў збольшага з-за мамы. А калі яе хвароба ўзяла сваё, перастаў, каб не накрывала ўспамінамі. Магчыма, для мяне гэта нейкі заспакаяльны момант: пакуль я тут, здаецца, што мама таксама дзесьці там ёсць.
— Хачу задаць табе тыя ж пытанні, якія ты задаеш сваім героям. Апішы сябе ў трох словах.
— Напэўна, добры. Свайго роду педантычны (магу посуд перамываць па некалькі разоў). Ну і трэцяе — летуценны.
— Пра што марыш?
— Калі абагульнена, то мару, каб назаўжды выкараніліся расізм і дыскрымінацыя, каб у свеце не было войнаў, каб людзі паважалі планету — наш агульны дом.
— Што робіць цябе шчаслівым?
— Родныя, жонка, мая справа. Але калі шчыра, то шчаслівым я ў першую чаргу раблю сябе сам. Гэта маё жыццё, толькі я выбіраю шлях. Я свой абраў — і шчаслівы.
— Ад якой звычкі ты хацеў бы пазбавіцца?
— Звычкі занадта моцна заганяць сябе рознымі думкамі: а што, калі не атрымаецца, а можа, вось гэта зрабіць па-іншаму… У нейкім родзе гэта, можа, і неабходна, бо калі ты не будзеш сябе трохі «біць», то ці наўрад прыйдзеш да поспеху. Але часам я занадта зацыкліваюся і лаўлю дэпрэсіўныя станы. Выратоўваюся настальгічнымі фільмамі ці мульцікамі. Я веру, што думкі матэрыяльныя: чым часцей ты ўяўляеш мэту, тым ты да яе бліжэй.
— Што ты больш за ўсё цэніш у людзях?
— Адкажу, мусіць, гэтак жа, як і большасць маіх герояў: дабрыню і сумленнасць. Яшчэ, можа, уменне разумець іншых людзей без слоў. Калі чалавек па адным толькі позірку разумее, якія тэмы можна паднімаць з табой у зносінах, а якія не варта, — вось такое я шаную.
У беларусах больш за ўсё шаную талерантнасць. Вядома, сустракаюцца людзі, якія могуць неяк звярнуць увагу на маю знешнасць, пракаментаваць. Але збольшага зносіны з беларусамі — гэта ваў. Вы вельмі добрыя, спагадлівыя людзі. Нават проста на вуліцы ўсё гэта можна прачытаць у вачах у большасці людзей. І калі я да іх падыходжу, то рэдка памыляюся.
Цяпер чытаюць
Галіна Дзербыш казала пракурору: «Як памру, буду да ўсіх вас ноччу прыходзіць». І жыццё ўжо дагнала яе суддзю і сведак. Гісторыя пенсіянеркі, якой далі 20 гадоў калоніі9
Каментары