Navuka i technałohii

Kastracyja padaŭžaje žyćcio — navukoŭcy heta paćvierdzili

Ekśpierymient na myšach pakazaŭ, što vydaleńnie jaječkaŭ moža pavialičyć praciahłaść žyćcia bolš čym na 30%. Ale daśledčykaŭ ździviła toje, u jakim uzroście apieracyja akazałasia najbolš efiektyŭnaj.

Zdymak ilustracyjny. Fota: FangXiaNuo / Getty Images

Žančyny ŭ bolšaści krain śvietu žyvuć daŭžej za mužčyn. Naprykład, u Biełarusi, pavodle źviestak Biełstata za 2024 hod, čakanaja praciahłaść žyćcia mužčyn składała 69,3 hoda, a žančyn — 79,8 hoda. Roźnica — bolš za dziesiać hadoŭ.

Častkova heta tłumačycca pavodzinami i ładam žyćcia, ale roźnica zachoŭvajecca, navat kali ŭličyć takija faktary, jak niaščasnyja vypadki, samahubstvy i zabojstvy. Heta śviedčyć pra isnavańnie i bijałahičnych pryčyn.

Adnoj ź ich moža być upłyŭ mužčynskich pałavych załoz — jaječkaŭ. Jak piša Science, navukoŭcam daŭno viadoma, što kastracyja zdolnaja pavialičvać praciahłaść žyćcia samcoŭ roznych vidaŭ sysunoŭ. Jość i histaryčnyja daśledavańni ludziej, jakija śviedčać pra padobny efiekt.

U pryvatnaści, daśledavańnie 1969 hoda, praviedzienaje na asnovie źviestak pra pacyjentaŭ psichijatryčnaj ustanovy, jakich u minułym prymusova kastryravali, pakazała, što jany mahli žyć bolš čym na dziesiać hadoŭ daŭžej za niekastryravanych mužčyn. A analiz danych 2025 hoda pa 22 vidach chrybietnych vyjaviŭ paśladoŭnaje pavieličeńnie daŭhalećcia paśla kastracyi.

Ale doŭhi čas zastavałasia niezrazumiełym, čamu heta adbyvajecca i ci abaviazkova vydalać jaječki ŭ maładości, kab atrymać taki efiekt.

Najbolšy efiekt — u stałym uzroście

Kamanda daśledčykaŭ z Centra miedycynskich navuk Techaskaha ŭniviersiteta ŭ San-Antonia vyrašyła pravieryć, jak uzrost kastracyi ŭpłyvaje na praciahłaść žyćcia. Dla ekśpierymientu vybrali liniju łabaratornych myšej, u jakoj samki, padobna da ludziej, stabilna žyvuć daŭžej za samcoŭ.

Navukoŭcy padzialili samcoŭ na try hrupy. Pieršuju kastryravali jašče da pałavoha paśpiavańnia, druhuju — nieŭzabavie paśla jaho, a treciuju — va ŭzroście 240 dzion. Dla myšej heta ŭžo pavažny viek, jaki daśledčyki pryblizna paraŭnoŭvajuć z tryccaćciu hadami ŭ čałavieka.

Vyniki akazalisia niečakanymi. Va ŭsich troch hrupach kastryravanyja myšy žyli daŭžej za tych, jakim jaječki nie vydalali. Ale najbolšy vyjhryš atrymali žyvioły, kastryravanyja ŭ stałym uzroście. Ich miedyjannaja praciahłaść žyćcia pavialičyłasia amal na 33%. Dla paraŭnańnia, kastracyja da pałavoha paśpiavańnia dała pryrost kala 19%, a adrazu paśla jaho — kala 26%.

Bolš za toje, paśla apieracyi nivodnaja myš z treciaj hrupy nie pamierła na praciahu bolš čym hoda. Heta asabliva ŭraziła daśledčykaŭ, bo ŭ takim uzroście śmiarotnaść siarod myšej zvyčajna ŭžo pačynaje raści.

Vyniki dazvolili vykazać niečakanuju hipotezu: u maładym uzroście jaječki mohuć navat spryjać daŭhalećciu, ale z hadami ich upłyŭ stanovicca škodnym.

Čamu tak adbyvajecca?

Jaječki vypracoŭvajuć bolš za 90% testasteronu ŭ mužčynskim arhaniźmie. Tamu možna było b dapuścić, što mienavita hety harmon skaračaje žyćcio. Adnak navukoŭcy pieraścierahajuć ad paśpiešlivych vysnoŭ: kastracyja vyklikaje mnostva fizijałahičnych źmien, i pakul nieviadoma, jakija ź ich adkazvajuć za pavieličeńnie praciahłaści žyćcia.

Cikava, što kastryravanyja ŭ stałym uzroście myšy nie vyhladali fizična zdaraviejšymi za astatnich. Z uzrostam jany hetak ža hublali myšačnuju siłu i demanstravali inšyja prykmiety stareńnia. Heta aznačaje, što pavieličeńnie praciahłaści žyćcia nie abaviazkova supravadžajecca zapavoleńniem usich pracesaŭ stareńnia.

Daśledčyki ciapier chočuć vyśvietlić, ad jakich zachvorvańniaŭ pamirali paddoślednyja žyvioły, i vyznačyć rečyvy, jakija vypracoŭvajucca jaječkami i mohuć upłyvać na daŭhalećcie.

U pierśpiektyvie heta moža dapamahčy stvaryć preparaty, jakija imitujuć stanoŭčy ŭpłyŭ kastracyi na praciahłaść žyćcia, ale biez vydaleńnia pałavych załoz i źviazanych z hetym nastupstvaŭ.

Kamientary

Ciapier čytajuć

«Synočak, ty ŭ mianie adzin». Maci z Dubroŭna prosić 18‑hadovaha syna viarnucca z rasijskaj armii i źviartajecca da Łukašenki9

«Synočak, ty ŭ mianie adzin». Maci z Dubroŭna prosić 18‑hadovaha syna viarnucca z rasijskaj armii i źviartajecca da Łukašenki

Usie naviny →
Usie naviny

U Rymie idzie «doždž» z pamiotu: ludzi chodziać z parasonami VIDEA5

U vyniku vybuchu ŭ Sankt-Pieciarburhu moh zahinuć hałoŭny šturman 6‑j armii VPS i SPA4

Pakarali litoŭskich pamiežnikaŭ, jakija stajali na šuchiery pry pierakidvańni cyharet praź miažu5

Hrodzienski doktar pakazaŭ pradmiety, jakija vypadkova hłytali dzieci1

U Astanie z akna vykinuli čamadan z dalarami3

Ci zatopić Kijeŭ niečystotami? Što budzie z vadoj i kanalizacyjaj z-za rasijskich udaraŭ11

U Paryžy člen hanarovaj varty źnieprytomnieŭ padčas sustrečy Makrona z prezidentam Słavakii

Eks-padpałkoŭniku KDB, jaki «źliŭ» telefonnyja razmovy Ejsmant pra hibiel Ramana Bandarenki, dadali hod źniavoleńnia16

Kiraŭnik Nvidia ŭ centry novaha skandału: akramia ramanu sa špijonkaj, u jaho byŭ raman z padnačalenaj4

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

«Synočak, ty ŭ mianie adzin». Maci z Dubroŭna prosić 18‑hadovaha syna viarnucca z rasijskaj armii i źviartajecca da Łukašenki9

«Synočak, ty ŭ mianie adzin». Maci z Dubroŭna prosić 18‑hadovaha syna viarnucca z rasijskaj armii i źviartajecca da Łukašenki

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić