На двухпавярховым асабняку яшчэ захавалася ляпніна, побач — чара для басейну.
Жылы палацык у Ашмянах належаў чалавеку, які ўваходзіў у трыццатку самых багатых людзей Беларусі.
На двухпавярховым асабняку яшчэ захавалася характэрная для пачатку ХХ стагоддзя белая ляпніна. Унутраны двор з калонамі, адкрытая веранда, выкладзеная з цэменту чара для басейна. Сядзібны дом да гэтага часу атачае каменная агароджа, зробленая на стагоддзі, з калонамі на месцы ўязных варот.
У музеі вёскі Будзёнаўка (раней яна называлася Святы Дух) захаваліся ўспаміны мясцовай жыхаркі, якая хадзіла на працу ў маёнтак Стругача і апісала былое хараство панскай сядзібы — кветнікі з дзіўнымі кветкамі, цяпліцы, у якіх раслі нязвыклыя для тутэйшых месцаў расліны, вялікія плантацыі клубніц, басейн з залатымі рыбкамі.Яшчэ нядаўна паштальёны знаходзілі гэты дом па адрасе: пасёлак Школьны, дом 10. Замест пасёлка цяпер вуліца Школьная ў райцэнтры. Хоць, мабыць, справядліва было б назваць гэтую вуліцу імем Лейба Стругача — чалавека, які зрабіў для Ашмянаў нямала. Менавіта купец Стругач на беразе ракі Ашмянка пабудаваў вытворчыя цэхі Ашмянскага дражджавога завода — першага буйнога прадпрыемства ў Ашмянах, якое ў 1881 годзе дало прадукцыю. Побач ён пабудаваў драўляны дом для працоўных.
А для сваёй сям’і Стругач узвёў цудоўны сядзібны дом недалёка ад вёскі Святы Дух. У 1913 годзе «Таварыства Л. Стругача» (
Сёння некалі знакаміты і дыхтоўны дом знаходзіцца ў вартым жалю стане.
Грамадская думка ў Ашмянах надзіва аднадушная: зносіць сядзібу Стругача ні ў якім разе нельга. Што ў рэканструкцыю неабходныя інвестыцыі, і немалыя, відавочна. Варыянты прапаноўваліся розныя. У тым ліку і выставіць гістарычны будынак на аўкцыён. Але для гэтага ўласнік — аддзел адукацыі райвыканкама — павінен перасяліць у іншае памяшканне жыхароў: у стогадовым доме Стругача да гэтага часу жывуць дзве сям’і, хоць дом прызнаны непрыдатным для пражывання. Потым трэба будзе вывесці памяшканне з разраду жылых — на ўсё гэта патрэбныя сродкі.
Аляксандр Шымкус, начальнік аддзелажыллёва-камунальнай гаспадаркі райвыканкама, усцешыў добрай весткай: да гістарычнага будынка выказаў цікавасць салідны інвестар, які плануе пасля рэканструкцыі адкрыць тут базу адпачынку.
Каментары