У Петрыкаўскім раёне плануюць знесці аўтобусны прыпынак з мазаікай каля вёскі Хуснае, на павароце да вёскі Галоўкі. Прычынай называюць аварыйны стан павільёна, піша выданне BG.Media.
Актывісты ініцыятывы belarusian_soviet_bus_stops спрабавалі дамагчыся захавання пабудовы або хаця б зняць мазаічнае пано, каб выратаваць яго ад знішчэння. Аднак зрабіць гэтага не ўдалося. Паводле інфармацыі актывістаў, знос прыпынка запланаваны на бліжэйшыя некалькі тыдняў.
Мазаіка на павільёне — праца вядомага гомельскага мастака Валянціна Крылова (1929—2001). Яна выкананая ў выглядзе казачнага сюжэта. Актывісты звярталі ўвагу на мастацкую каштоўнасць твора і неабходнасць надання яму статусу гісторыка-культурнай каштоўнасці.
Прыпынкі з мазаікамі, створаныя ў Беларусі ў другой палове XX стагоддзя, адрозніваюцца ад тыпавых збудаванняў. Дзякуючы мастацкаму аздабленню звычайныя аб’екты дарожнай інфраструктуры ператвараліся ў творы манументальнага мастацтва. Стварэнне такіх пано патрабавала значнай працы, а іх сюжэты былі разнастайнымі. Некаторыя мазаікі дагэтуль захаваліся, хоць частка з іх пашкоджаная або зафарбаваная.
Выпадак у Хусным — не першы, калі ў Беларусі знікаюць мазаікі савецкага часу. Раней падчас зносу прыпынка ў вёсцы Месткавічы Пінскага раёна таксама быў страчаны мазаічны твор.
У 2022 годзе ў Бярозе зафарбавалі дзве кампазіцыі «Прыгажосць уратуе свет», створаныя мастаком Рыгорам Кірдзеем у 1989—1990 гадах. На іх былі выявы бел-чырвона-белых сцягоў і герба «Пагоня». Пасля знішчэння мазаік на сцяне засталася шэрая паверхня.
У красавіку 2026 года падобная гісторыя адбылася ў вёсцы Галоўкі Рэчыцкага раёна. Нягледзячы на спробы актывістаў захаваць будынак з мазаікай, яго падрыхтавалі да зносу. Прычынай назвалі рамонтныя работы на трасе М10.
Не ўдалося цалкам выратаваць мазаіку і ў Наваполацку. Як паведамлялі актывісты 19 кастрычніка 2026 года, для дэмантажу пано патрабавалася спецыяльнае абсталяванне, здольнае разрэзаць сцяну таўшчынёй 50—80 сантыметраў. Аднак ніводная будаўнічая кампанія не адгукнулася на просьбы аб дапамозе. Энтузіясты паспрабавалі зняць мазаіку самастойна, але яна рассыпалася на дробныя кавалкі. Захаваць удалося толькі асобныя фрагменты памерам ад 10 да 30 сантыметраў.
У Наваполацку не ўдалося ўратаваць мазаіку на будынку былой школы №5
Прыпынак з мазаікай у Рэчыцкім раёне ўратаваць не ўдалося — яго рыхтуюць да зносу
Стала «чысценька і акуратненька». У Оршы знішчылі яшчэ адзін узор савецкага дэкаратыўнага мастацтва
Створана інтэрактыўная карта манументальнага мастацтва Беларусі
Савецкі крындж ці культурная спадчына? Як выглядаюць мазаікі на аўтобусных прыпынках
Арыштавалі прадстаўнікоў кампаніі Bayer у Беларусі15
Каментары