Novy vobraz Michałka. Jak prajšoŭ kancert «Lapisa Trubiackoha» ŭ Bierlinie
U Bierlinie prajšoŭ kancert hurta «Lapis Trubiackoj». Padčas vystupu 54‑hadovy Siarhiej Michałok mała razmaŭlaŭ z publikaj i byŭ nie samym enierhičnym muzykam na scenie. Toje, jak Michałok źmianiŭsia, zaŭvažajuć mnohija. Jak prajšoŭ kancert — u repartažy DW.

«Artysty taksama ludzi, i im byvaje ciažka, jak i astatnim»
Viečar piatnicy, 13 listapada, bierlinski kłub na bierazie Špreje. Užo za hadzinu da kancerta kala ŭvachoda — nievialikaja čarha, a kala sceny źbirajecca niekalki dziasiatkaŭ čałaviek. U zale hučyć muzyka «Lapisa», i niekatoryja pačynajuć pad jaje tancavać.
«Au-u-u, au-u-u, au-u-u», — danosicca z dynamikaŭ. «Ja tiebia vsie ravno najdu-u-u», — niechta hučna śpiavaje ŭ zale.
Napeŭna, nie raz hetak ža rabiła Alena z Ukrainy. Jana nazyvaje siabie «nie samaj vialikaj fanatkaj», ale pry hetym časta słuchaje muzyku hurta ŭ mašynie. Upieršyniu na kancercie «Lapisa» dziaŭčyna pabyvała tolki letaś — i voś razam z mužam Paŭłam pryjšła znoŭ.
«Słuchaju ich z 2014 hoda. U toj momant muzyka Michałka supała z važnym pieryjadam u maim žyćci: paśla dekretnaha adpačynku ja viartałasia ŭ prafiesijny sport, i «Voiny śvieta» stali dla mianie vialikaj padtrymkaj», — raskazvaje Alena.
Kaliści hetaja pieśnia stała nieaficyjnym himnam i dla miljonaŭ žycharoŭ Ukrainy, jakija padtrymali Revalucyju hodnaści. Jaje padtrymaŭ i sam Siarhiej Michałok.
Muž Aleny Pavieł bolš strymana stavicca da ciapierašniaha «Lapisa Trubiackoha»: minuły kancert jamu zusim nie spadabaŭsia.
«Chłopcy z hurta byli aktyŭnymi, a Siarhiej uvohule nie prajaŭlaŭ entuzijazmu. U 2014‑m ja byŭ na fiestyvali «Atłas» u Kijevie — tam jon zapalvaŭ stadyjon, čytaŭ vieršy. Na minułym kancercie ŭ Bierlinie nie było ni vieršaŭ, ni drajvu, nibyta ŭsio heta jamu ŭ ciažar. Chacia čaho chacieć? Usie my stalejem, mianiajemsia, heta narmalna», — padsumoŭvaje Pavieł.
«Vajna, emihracyja — heta nieviesieła. Artysty taksama ludzi, i im byvaje ciažka, jak i astatnim», — zastupajecca za Siarhieja Michałka Alena.
Saša i Kacia taksama z Ukrainy, z Kijeva. Saša słuchaje «Lapisa» «vo-o-oś z takoha ŭzrostu» — mužčyna pakazvaje rukoj na ŭzroŭni pojasa.
Z hurtom u jaho źviazanyja ciopłyja ŭspaminy ź dziacinstva: jak jon chadziŭ z mamaj na rynak i ŭprošvaŭ kupić kasietu «Lapisa Trubiackoha». Mama nie ličyła hetuju pakupku nieabchodnaj, ale ŭsio ž pahadziłasia.
«Viedali b vy, kolki razoŭ ja pieramotvaŭ jaje ałoŭkam tudy-siudy!» — śmiajecca Saša.
U 2014‑m muž i žonka byli na apošnim kancercie ŭ Kijevie pierad tym, jak Siarhiej Michałok abviaściŭ, što hurt «Lapis Trubiackoj» spyniaje isnavańnie. Paśla hetaha muzykant stvaryŭ prajekt Brutto.
«A ciapier, bačycie, viarnuŭsia. Cikava, jak heta budzie», — havoryć mužčyna.
Jak dyskateka ŭ letnim łahiery
«Vy tolki našy imiony nie pišycie», — śmiajucca troje maładych ludziej, jakija niadaŭna pierajechali ź Biełarusi ŭ Hiermaniju i spadziajucca, što zmohuć čas ad času viartacca dadomu.
Na kancercie «Lapisa Trubiackoha» jany ŭpieršyniu: kažuć, ubačyli afišu i vyrašyli pryjści, bo doma takoj mahčymaści — ubačyć i pačuć muzykaŭ hurta — u ich daŭno niama.
Doŭhi čas vystupy Siarhieja Michałka byli pad zabaronaj u Biełarusi: u «čornyja śpisy» jon trapiŭ u 2011 hodzie paśla taho, jak asudziŭ razhon pratesnaj akcyi suprać sfalsifikavanych prezidenckich vybaraŭ 2010 hoda.
Viarnucca na scenu ŭ Biełarusi jon zmoh tolki ŭ 2016-m. U 2020-m, paśla padaŭleńnia samych masavych pratestaŭ u historyi krainy, Michałok znoŭ apynuŭsia pad zabaronaj.

«Kaliści słuchali hetuju muzyku na dyskatekach u letnich łahierach. Nam padabajecca i rok-muzyka, i ramansy Michałka. Prosta chočacca pasłuchać lubimyja pieśni, pabyć siarod biełarusaŭ i ŭkraincaŭ. Heta ŭvohule pryjemna — być siarod svaich», — dzielacca maładyja ludzi.
Tym časam u zale hučyć «Ukradu tiebia, ukradu noċju, uviezu tiebia, uviezu v Soči» — i publika pačynaje skandavać «La-pis».
Mnohija tancujuć. Nad hałovami visić dyskatečny šar, i ŭsio, što adbyvajecca, nahadvaje dyskateku ŭ letnim łahiery, tolki ciapier amal usie prysutnyja mohuć lehalna kuplać piva ŭ bary, a niekatoryja pryjšli nie prosta parami — užo ź dziećmi.
«Nu što, dziacinstva pačałosia?»
Kancert zapłanavany na 20:00, hurt vychodzić na scenu ŭ 20:27.
«Pryvitańnie, Bierlin! Rady sustrečy. Spadziajusia, viečar budzie ciopłym i dušeŭnym», — vitaje svaich prychilnikaŭ Siarhiej Michałok. Za ŭvieś kancert heta budzie adno z samych doŭhich jaho vykazvańniaŭ.
Para piesień — i ludzi kala sceny pačynajuć tancavać.
«Brava!» — kryčać z zały.
«Vialiki dziakuj», — adkazvaje Michałok.
Sam Siarhiej ruchajecca na scenie davoli strymana.
Što ciapier adbyvajecca ŭ žyćci muzykanta, nieviadoma: na kantakt z žurnalistami jon nie idzie, na zapyty ab intervju jaho pres-słužba nie adkazvaje.
Pra niekatoryja padrabiaznaści jaho žyćcia stała viadoma z intervju byłoj žonki Michałka Śviatłany Zielankoŭskaj vydańniu «Naša Niva». Jana raskazała, što ŭ 2022 hodzie para raźviałasia paśla 14 hadoŭ sumiesnaha žyćcia.
Pavodle jaje słoŭ, na 2024 hod muzykant žyŭ u Estonii. Ich traich ahulnych dziaciej zabraŭ da siabie Siarhiej Michałok. Byłaja žonka mahła razmaŭlać ź imi praz novuju žonku muzykanta.
Nie kamientavaŭ Siarhiej Michałok i prysud, jaki niadaŭna jamu zavočna vynieśli ŭ Biełarusi, — čatyry hady kałonii za «publičnuju abrazu Łukašenki» i «raspalvańnie sacyjalnaj varožaści».
Tym časam Siarhiej Michałok pierachodzić da piesień pa-biełarusku. Mnohija jamu padpiavajuć — tak vyśviatlajecca, što na kancert pryjšli nie tolki ŭkraincy. Sustrakajucca tut i rasijanie, i ŭradžency Kazachstana.
«Dziakuj», — havoryć Michałok udziačnaj zale.
«Žyvie Biełaruś!» — pačynaje kryčać niechta ŭ natoŭpie. Michałok hety paryŭ nie padtrymlivaje i zaciahvaje pieśniu «Hraj». Mienavita zaciahvaje: maniera vykanańnia muzykanta, zdajecca, krychu źmianiłasia.

«Nu što, dziacinstva pačałosia?» — kažuć adzin adnamu mužčyny pobač, kali čujuć pieršyja słovy pieśni «Au». Mnohija padymajuć telefony i pačynajuć zdymać videa.
Praz hadzinu i piać chvilin Siarhiej Michałok raźvitvajecca z załaj.
«Dziakuj, siabry! Jak chutka pralacieŭ čas!» — havoryć jon.
U 2023 hodzie na kancercie ŭ Bierlinie hurt tak i nie vyjšaŭ na bis, jak ni prasiła zała. Hetym razam «Lapisy» vykanali jašče dźvie pieśni — «Jevpatoriju» i «V płaťje biełom».
«Vialiki dziakuj, siabry! Heta byŭ hurt «Lapis Trubiackoj». Da novych sustreč, budźcie ščaślivyja. Da pabačeńnia!» — maniera znosin Siarhieja z publikaj, zdajecca, taksama źmianiłasia.
«Kryčać «Žyvie Biełaruś» na piatym hodzie vajny nie zusim adekvatna»
Paśla kancerta i, vierahodna, niekalkich kuflaŭ piva mnohija stanoviacca bolš havarkimi.
Ženiu, naprykład, — 45 hadoŭ. Padčas kancerta jon padpiavaje ŭsim biez vyklučeńnia pieśniam.
Heta ŭžo jaho čaćviorty kancert «Lapisaŭ»: byŭ u Hrodnie i Minsku ŭ 2000-ch, paśla — u Tel-Avivie ŭ 2010‑ch i ŭ Bierlinie ŭ 2020-ch.
Z hurtom u Ženi źviazanyja ciopłyja ŭspaminy i nastalhija pa maładości: jon pracavaŭ važatym u dziciačym łahiery i ŭžo tady «pryvučaŭ dziaciej da pravilnaj muzyki».
«Jak vam novy vobraz muzykanta Siarhieja Michałka?» — cikavicca DW.
«Va ŭsich byvaje roznaje ŭ žyćci. Siaroha małajčyna. Vidać, što jamu było ciažkavata, ale ŭ cełym — kolki jamu hadoŭ? 54? Dy vy što. Jon małajčyna. Škada tolki, što vieršy nie čytaŭ, jak heta było raniej».
Hetym razam Siarhiej Michałok praktyčna nie razmaŭlaŭ z załaj, choć raniej aktyŭna heta rabiŭ, jak i vykazvaŭ svaju pazicyju.

Ci važnaja jaho prychilnikam palityčnaja pazicyja muzykanta — ci heta druhasnaje?
«Kryčać «Žyvie Biełaruś» na piatym hodzie vajny va Ukrainie — na moj pohlad, heta krychu nieadekvatna. Kali b heta byŭ 2020‑y ci 2021‑y — razumieju. A ciapier… Mnie, viadoma, bolš padabaŭsia dziorzki Siarhiej, ale i toje, što ja ŭbačyŭ siońnia, — vydatna. Mahčyma, tamu, što ŭ mianie byli nizkija čakańni, a kancert ich usie pierasiahnuŭ. Mnie zdajecca, Michałok z hurtom Brutto moh by być Maksam Karžom dla pakaleńnia 35+, abjadnoŭvać i ŭkraincaŭ, i biełarusaŭ, i rasijan. Ale jon vybiraje toje, što jość. Razumieju, što hety tur i kancerty chutčej dla taho, kab prosta zarabić. Ale — jak jość. Ja ŭsio roŭna atrymaŭ vialikaje zadavalnieńnie», — havoryć Ženia.
«Z uzrostam u čałavieka mianiajecca maniera padavać siabie»
Miry i Alehu niadaŭna spoŭniłasia 20 hadoŭ, jany z Ukrainy.
«Narešcie daraśli, kab kupić bilety», — žartujuć maładyja ludzi.
Muzyku Michałka jany słuchajuć ź dziacinstva, i palityčnaja pazicyja Michałka im, naadvarot, važnaja.
«Z uzrostam u čałavieka mianiajecca maniera padavać siabie. Mahčyma, toje, što było raniej, — heta było kliše. Samaje hałoŭnaje — jaho pazicyja adnosna palityki Rasii nie mianiajecca. Ja viedaju Michałka paśla 2014 hoda, paśla pieśni «Voiny śvieta», i mnie jaho palityčnaja pazicyja važnaja», — havoryć Mira.
Aleh adznačaje, što na kancercie Siarhiej Michałok rabiŭ uražańnie stomlenaha čałavieka.
Alena vyhladaje natchnionaj i sama pačynaje razmovu.
«Vielmi kłasna, navat lepš, čym minułym razam. Byli pieśni, jakich ja vielmi čakała. I pa-biełarusku! U nas susiedzi biełarusy, ja im navat videapaviedamleńni zapisała.
Mnie zdałosia, Siarhieju była važnaja padtrymka, jon pastajanna dziakavaŭ publicy. Možna być u jamie, ale kali ludzi ŭsio roŭna na tvaim baku, heta vielmi natchniaje», — dzielicca dziaŭčyna.
Da kanca viečara, adnak, nie ŭsie zachoŭvajuć ćviarozaść rozumu i cieła.
«Jak vam kancert?» — spytała karespandentka DW u mužčyny ŭ čarzie ŭ harderob, pierš čym zaŭvažyć, što z ałkaholem u hety viečar jon pierabraŭ.
«Niadrenna, ale chaciełasia b, kab Siarhiej bolš addavaŭsia zale. Znosin z publikaj było nul. I adčuvańnie, što mnohija pieśni jon prosta nie chacieŭ vykonvać, ale byŭ vymušany», — vykazvaje ćviarozyja dumki prychilnik «Lapisa».
Na hetym i raźvitalisia.
Ciapier čytajuć
«Dajcie kruhłuju sumu i hod — budzie vam luby šedeŭr Mikiełandžeła!» Ułady zapatrabavali pierarabić «Bychaŭskuju madonnu». Aŭtar padtočvaje jaje bałharkaj
«Dajcie kruhłuju sumu i hod — budzie vam luby šedeŭr Mikiełandžeła!» Ułady zapatrabavali pierarabić «Bychaŭskuju madonnu». Aŭtar padtočvaje jaje bałharkaj
Dyrektar Viciebskaha centra sučasnaha mastactva Andrej Duchoŭnikaŭ pierajechaŭ u Sierbiju — jon raskazaŭ pra danosy ŭ kultury, nieadukavanaść ministraŭ i čyj ža Šahał
Kamientary